Μάθε το παιδί σου να παραδέχεται τα λάθη του: 5 πρακτικοί τρόποι για να το καταφέρεις

«Δεν το έκανα εγώ!», «Δεν ήταν δικό μου» είναι οι κλασικές ατάκες των παιδιών όταν θέλουν να αποφύγουν φωνές και μπελάδες ή απλώς να μη μας δυσαρεστήσουν ή τους γύρω τους.

Μαθαίνουν γρήγορα να λένε ψέματα και να βρίσκουν δικαιολογίες χωρίς ωστόσο να καταλαβαίνουν πάντα το γιατί. Οι αφορμές πολλές: ένα σπασμένο παιχνίδι, μια ξεχασμένη εργασία, μια σύγκρουση με έναν φίλο. Πίσω όμως από κάθε δικαιολογία κρύβεται μια ευκαιρία να μάθουν κάτι πολύ σημαντικό: ότι η ανάληψη ευθύνης των πράξεών μας βοηθά να μαθαίνουμε από τα λάθη μας και να γινόμαστε πιο δυνατοί.

Σύμφωνα με ειδικούς στην ανάπτυξη και τη συμπεριφορά των παιδιών, η αναγνώριση και η ανάληψη ευθύνης είναι βασική δεξιότητα για να γίνουν τα παιδιά υπεύθυνοι ενήλικες. Αντίθετα, αν συνηθίζουν να ρίχνουν την ευθύνη σε άλλους, δύσκολα θα αποκτήσουν αυτοπεποίθηση, θα παίρνουν ρίσκα και θα εμπιστεύονται τις επιλογές τους.

Κι επειδή τα πάντα ξεκινούν από το σπίτι, δες πως μπορείς να βοηθήσεις το παιδί σου να αναλαμβάνει την ευθύνη, μέσα από πέντε πρακτικά βήματα:

«Ξέρεις τι πονάει; Ότι κανείς δε ΦΤΑΙΕΙ, κανείς δε λέει μια συγγνώμη ή δεν αναλαμβάνει την ευθύνη»

Βήμα 1: Δώσε του χώρο

Σκέψου πόσες φορές την ημέρα το παιδί δέχεται οδηγίες και υποδείξεις. Για να μάθει να παίρνει όμως πρωτοβουλίες και να σκέφτεται μόνο του, χρειάζεται χώρο να ενεργήσει χωρίς συνεχείς παρεμβάσεις. Κάνε μικρές υποχωρήσεις: άφησέ το να αποφασίσει τι θα φορέσει, πώς θα τακτοποιήσει τα παιχνίδια του ή πώς θα οργανώσει το διάβασμά του (κάνε ένα τσεκ όταν σου πει ότι τέλειωσε) . Με αυτόν τον τρόπο, βλέπει ότι έχει τον έλεγχο της συμπεριφοράς του και μαθαίνει να αναλαμβάνει δράση με υπευθυνότητα.

Βήμα 2: Μοιράσου τις αποφάσεις σου

Σπάνια το παιδί μπορεί να αντιληφθεί τη διαδικασία πίσω από τις καθημερινές μας επιλογές. Γι΄αυτό χρειάζεται να του εξηγούμε γιατί επιλέγουμε κάτι, όπως πότε θα φάει, τι θα αγοράσει ή πώς να χειριστεί μια κατάσταση. Με αυτόν τον τρόπο ως γονιός του δίνεις ένα ζωντανό παράδειγμα για το πώς να αξιολογεί τις επιλογές του και να παίρνει σωστές αποφάσεις αντί να ενεργεί παρορμητικά.

Βήμα 3: Άφησέ το να αντιμετωπίσει τις συνέπειες

Πόσες φορές δεν σπεύδουμε να διορθώσουμε ένα λάθος που έχει γίνει χωρίς να δώσουμε στο παιδί τον απαιτούμενο χρόνο να σκεφτεί ώστε να το διορθώσει; Αυτή η τάση μας όμως σύμφωνα με την κοινωνιολόγο Christine Carter, PhD, το εμποδίζει να μάθει πώς να διαχειρίζεται τις συνέπειες των πράξεών του. Όταν αφήνεις το παιδί να βιώσει φυσικές συνέπειες - για παράδειγμα, να ξεχάσει τα πράγματά του στο σχολείο ή να χάσει μια μικρή ευκαιρία - καταλαβαίνει ότι τα λάθη δεν είναι καταστροφή και ότι μπορεί να τα διορθώσει μόνο του.

01

02

Μελέτη αποκαλύπτει πότε τα παιδιά λένε τα πρώτα τους ψέματα και η ηλικία θα σε ξαφνιάσει

Βήμα 4: Γίνε πρότυπο

Το παιδί μαθαίνει περισσότερο παρατηρώντας παρά ακούγοντας. Όταν παραδέχεσαι τα δικά σου λάθη με ειλικρίνεια, λέγοντας «λάθος μου, ξέχασα ότι ήταν για σήμερα η πρόσκληση», του δείχνεις πώς να αναλαμβάνει την ευθύνη χωρίς δικαιολογίες ή «αλλά». Το να αναγνωρίζεις τα λάθη σου ήρεμα χωρίς δράματα, δίνεις το παράδειγμα για να κάνει ακριβώς το ίδιο.

Βήμα 5: Βοήθησέ το να μάθει να παίρνει την ευθύνη

Μόλις αρχίσει να αναγνωρίζει τα λάθη του, το επόμενο βήμα είναι να το καθοδηγήσεις ώστε να μην κατηγορεί άλλους.Πώς; Δίνοντάς του αρκετές ευκαιρίες να διορθώσει τις πράξεις του, να σκεφτεί πριν αντιδράσει και να μάθει πώς να παίρνει αποφάσεις με υπευθυνότητα. Χρειάζεται υπομονή, αλλά κυρίως να μη νιώθει ότι το κατακρίνεις ώστε η εμπειρία να γίνει μάθημα και όχι φόβος.

Δέκα ψέματα που λένε όλοι οι γονείς στα παιδιά τους!

Με αυτά τα βήματα, το παιδί θα μάθει να αναλαμβάνει την ευθύνη για τις πράξεις του, να σκέφτεται πριν αντιδράσει και να γίνει υπεύθυνος ενήλικας, που είναι και το ζητούμενο.