O Valentino Garavani ήταν εθισμένος στην ομορφιά, στην απόλυτη ομορφιά

Valentino o «Koμψός», ο «Τελευταίος Αυτοκράτορας», ο άνθρωπος που δεν ταύτισε απλώς ένα χρώμα με την καλλιτεχνική του ιδιότητα. Το εφηύρε, το αναδημιούργησε από την αρχή. Έκανε το κόκκινο μέρος του DNA του Οίκου του και έντυσε με αυτός τις πιο κομψές γυναίκες όλου του πλανήτη. «Να ζήσεις 100 χρόνια», του είχε ευχηθεί η Jacqueline Kennedy το 1966, η πιο διάσημη πελάτισσά του που παντρεύτηκε με δικό του -μίνι- νυφικό τον Ωνάση το 1968 στον Σκορπιό. Και σχεδόν τα κατάφερε και έκανε την ευχή της πραγματικότητα.

Ο Valentino Clemente Ludovico Garavani έφυγε από τη ζωή σε ηλικία 93 ετών και ήταν ο τελευταίος μίας γενιάς σχεδιαστών που έθεσαν τα θεμέλια του κόσμου της μόδας και έφεραν την υψηλή ραπτική μέσα σε κάθε σπίτι, πουλώντας το «όνειρο» και τη «χάρη» που κρύβουν μέσα τους μερικά μέτρα ύφασμα. Το ντοκιμαντέρ που κυκλοφόρησε το 2008, τη χρονιά της αποχώρησής του από την ενεργό δράση, του χάρισε έναν τίτλο με μεγαλύτερη αντοχή στον χρόνο: «Ο Τελευταίος Αυτοκράτορας». Ήταν το ιδανικό προσωνύμιο για έναν άνδρα του οποίου η ζωή είχε αυτοκρατορική λάμψη αν και ο ίδιος δυσφορούσε με αυτή την ιδέα. Πίστευε πως το «Valentino» δεν ακούγεται σαν όνομα αυτοκράτορα. Εξωστρεφής, κοινωνικός, μπον βιβέρ. Όλοι έχουν μία ιστορία να μοιραστούν που περιέχει γέλιο, γοητεία, διασκέδαση και ομορφιά. Αληθινή ομορφιά.

Ο Valentino Garavani έφυγε από τη ζωή & βιώνουμε το τέλος μιας εποχής: 10 φράσεις για να κρατήσεις

Λάτρης της τέχνης και συλλέκτης, είχε στην κατοχή μία τεράστια συλλογή έργων που φιλοξενούνταν σε ένα παλάτσο στην Piazza Mignanelli και σε μια βίλα στην Αππία Οδό στη Ρώμη, σε μια έπαυλη του 19ου αιώνα στο Λονδίνο, σε σαλέ στο Gstaad, σε ένα ρετιρέ στη Νέα Υόρκη και, λίγο έξω από το Παρίσι, στο Château de Wideville, πρώην κατοικία μιας ερωμένης του Λουδοβίκου ΙΖ΄. Το γιοτ του μήκους 46 μέτρων, «T.M. Blue One», έκανε βόλτες στη Μεσόγειο κάθε καλοκαίρι γιατί η έμπνευση γεννιέται το καλοκαίρι, στη χαρά και στην αναμελιά. Το πίστευε βαθιά αυτό.

Στο ίδιο ντοκιμαντέρ, το «The Last Emperor» ακούμε περιγραφές από τα 50ά γενέθλια στο Studio 54 με τον Valentino ντυμένο με κόκκινα, σαν θιασάρχη σε τσίρκο του Fellini, τους 3ήμερους εορτασμοί των 30 χρόνων του Οίκου του στη Ρώμη το 1991, το υπερθέαμα των 45 χρόνων τον Ιούλιο του 2007. Η Αρχαία Ρώμη επιστρατεύτηκε ως σκηνικό και βλέπουμε εικόνες από το δείπνο στον Ναό της Αφροδίτης και την επίδειξη μόδας στο Κολοσσαίο, λουσμένο σε Valentino Red. «Δεν θα μπορούσαμε ποτέ να φανταστούμε πόσο συμβολική θα έμοιαζε η υπερβολή αυτού του ρωμαϊκού βακχικού οργίου των 40 εκατομμυρίων ευρώ μετά την παγκόσμια οικονομική κατάρρευση», σχολίασε αργότερα ο σκηνοθέτης Matt Tyrnauer στο BoF. «Κάνει το 2007 να μοιάζει με το 1928».

Δάσκαλος της υψηλής ραπτικής, με απαράμιλλη εμμονή για τα σωστά πατρόν και τα υψηλής αισθητικής υλικά στα χαρακτηριστικά διπλής όψης παλτό και κοστούμια του. «Μια γυναίκα πρέπει να κάνει τα κεφάλια να γυρίζουν όταν μπαίνει σε ένα δωμάτιο», επέμενε. Και πράγματι, στρέφονταν σε εκείνον για red carpet looks before it was cool. Η Diana Vreeland το συνόψισε: «Ένα φόρεμα Valentino πρέπει να ανασταίνει νεκρούς. Η γυναίκα που το φοράει πρέπει να σοκάρει». Η εμμονή με το κόκκινο προέκυψε στα 17 του όταν μαγεύτηκε από μια παράσταση της «Κάρμεν» στη Βαρκελώνη. Από την πρώτη του συλλογή, πάντα υπήρχε τουλάχιστον ένα κόκκινο φόρεμα για γούρι. «Θέλω να ακούω τον κόσμο να λέει: “Αυτό είναι υπερβολικό”», είχε πει. Το ίδιο ίσχυε και για τη ματαιοδοξία του. «Είμαι η Rolls Royce της μόδας», δήλωνε. Η άψογη γκαρνταρόμπα, τα τέλεια μαλλιά, το αμετακίνητο μαύρισμα, το πρόσωπο που έδειχνε πάντα αψεγάδιαστο, χαμογελαστό, ήρεμο. Όμως η ματαιοδοξία του εξισορροπούνταν από ένα καυστικό χιούμορ. Όταν είδε για πρώτη φορά το πορτρέτο του από τον Andy Warhol, είπε: «Εγώ είμαι; Νόμιζα ότι ήταν ο Fellini».

Γεννημένος στις 11 Μαΐου 1932 στη Voghera, ο Valentino έδειξε από παιδί την εμμονή του με την ομορφιά. Στα 18 του έφυγε για το Παρίσι, μαθητεύσε κοντά σε μεγάλους οίκους και επέστρεψε στη Ρώμη για να ιδρύσει το ατελιέ του. Το 1962, μία επίδειξη μόδας στη Φλωρεντία τον εκτόξευσε και το 1964 ήρθε η Jackie Kennedy και τα υπόλοιπα είναι ιστορία. Το 1998 ο οίκος πουλήθηκε και το 2007 ανακοινώθηκε η αποχώρησή του. Ο Armani τον τίμησε στέλνοντας ένα κόκκινο φόρεμα στην πασαρέλα. Στη σύνταξη, ο Valentino δεν ξεκουράστηκε, πώς θα μπορούσε άλλωστε να απέχει από όλα αυτά που του έδιναν λόγω ύπαρξης; Eπέστρεψε στο σχέδιο, στους κήπους του, στις αναδρομικές εκθέσεις και στα βραβεία. Το αποκορύφωμα για τον ίδιο; Η Julia Roberts στα Όσκαρ του 2001 με δημιουργία Valentino. Κερδίζει το πρώτο της Oscar ‘Α Γυναικείου ρόλου για την ταινία «Έριν Μπρόκοβιτς» με ένα ασπρόμαυρο φόρεμα που έγραψε ιστορία.

Το 2022 γιόρτασε τα 90 του χρόνια με έκθεση στη γενέτειρά του και το 2025 εγκαινιάστηκε το PM23 στη Ρώμη, ένα ίδρυμα αφιερωμένο στη ζωή και το έργο όπου από τις 18 Ιανουαρίου «τρέχει» και μία συγκλονιστική έκθεση της Πορτογαλέζας εικαστικού, Joana Vasconcelos, με τίτλο «Venus». Είχα τη χαρά να τη δω πριν από δύο ημέρες, τουαλέτες του Valentino ανάμεσα σε γλυπτά από υφάσματα, τεράστιες ασημένιες γόβες και έναν σκοτεινό κήπο με λουλούδια, έμοιαζαν με αγάλματα σε ένα μαγικό κήπο, έτοιμα να ζωντανέψουν.

Το συναίσθημα που σε κατέκλυζε ήταν η ομορφιά, η απόλυτη ομορφιά και η αξία της. Σαν ταινία του Sorentino, σαν πίνακες ζωγραφικής του Picasso, του Warhol και έργα του Basquiat που τόσο αγαπούσε. «Αγαπώ την ομορφιά. Δεν φταίω εγώ γι’ αυτό», συνήθιζε να λέει. Και ποιος θα μπορούσε να πει πως δεν την υπηρέτησε πιστά μέχρι το τέλος. Addio, grande Imperatore della moda.