6 έξυπνα tips για να φάει το παιδί σου λαχανικά χωρίς πίεση

Το να καταφέρεις να πείσεις το παιδί σου να φάει επαρκή ποσότητα λαχανικών μπορεί συχνά να εξελιχθεί σε έναν καθημερινό, εξαντλητικό αγώνα. Αν έχεις πιάσει κι εσύ τον εαυτό σου να αναρωτιέται απελπισμένα σε κάποιο parenting group «είναι φυσιολογικό το παιδί μου να "σφραγίζει" το στόμα του κάθε φορά που βλέπει λαχανικά;», προφανώς και δεν είσαι η μόνη.

Υπάρχει, βέβαια, επιστημονική εξήγηση για αυτό: η προτίμηση στις γλυκές γεύσεις είναι έμφυτη - ακόμα και το μητρικό γάλα έχει μια φυσικά γλυκιά νότα. Μόλις όμως περάσετε στο στάδιο των στερεών τροφών, το να προσφέρεις στο μικρό σου λίγο μπρόκολο ή σπανάκι φαντάζει συχνά με αληθινό άθλο.

Κι όμως, η ποικιλία στη διατροφή είναι απαραίτητη. Η έλλειψη θρεπτικών συστατικών επηρεάζει άμεσα τη συγκέντρωση, τη διάθεση και τις σχολικές επιδόσεις των παιδιών, ενώ η παιδική παχυσαρκία συνδέεται με μακροχρόνια θέματα υγείας.

Πώς θα προλάβετε την παιδική παχυσαρκία

Ωστόσο, με λίγη προσπάθεια και αρκετή υπομονή μπορείς να πείσεις το παιδί σου να δοκιμάσει λαχανικά.

Επένδυσε στη συχνή έκθεση στις γεύσεις

Δώσε στο μικρό σου όσο το δυνατόν μεγαλύτερη ποικιλία λαχανικών από την πρώτη παιδική ηλικία - και κάνε το συστηματικά. Η Marion Hetherington, καθηγήτρια βιοψυχολογίας στο Πανεπιστήμιο του Leeds, τονίζει πως η πιο καθοριστική περίοδος για να αγαπήσει ένα παιδί τα λαχανικά είναι η προσχολική. «Αν δεν ξεκινήσεις να αυξάνεις την έκθεση του παιδιού σου στα λαχανικά μέχρι τα πέντε του χρόνια, στη συνέχεια τα πράγματα γίνονται πολύ πιο δύσκολα», επισημαίνει. Μελέτες δείχνουν ότι ένα παιδί μπορεί να χρειαστεί από 5 έως και 15 δοκιμές μιας τροφής προτού την αποδεχτεί. Μάλιστα, η διαδικασία αυτή ξεκινά πολύ νωρίτερα: ό,τι καταναλώνεις κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης περνάει στο αμνιακό υγρό, διαμορφώνοντας τις πρώτες γευστικές καταβολές του μωρού σου.

Σέρβιρε πρώτα τα λαχανικά

Αν πεις στο παιδί σου ότι ένα φαγητό είναι «υγιεινό», το πιθανότερο είναι να φέρεις το αντίθετο αποτέλεσμα. Τα παιδιά επιλέγουν πάντα με βάση το τι είναι νόστιμο κι όχι θρεπτικό. Σκέψου έξυπνα: σέρβιρε τα λαχανικά στην αρχή του γεύματος, όταν το παιδί πεινάει περισσότερο. Αν περιμένεις να φτάσει στα φασολάκια αφού έχει καταναλώσει κάτι άλλο που προτιμά περισσότερο, το παιχνίδι έχει ήδη χαθεί. Μπορείς να εντάξεις τα λαχανικά ακόμα και στο πρωινό: πρόσθεσε ψιλοκομμένα μανιτάρια και σπανάκι στην ομελέτα του και «κρύψε» τριμμένο κολοκυθάκι μέσα σε σπιτικά muffins. Σε σχετική έρευνα, τα παιδιά κατανάλωσαν τα λαχανικά που τους προσφέρθηκαν στο πρωινό σε ποσοστό που ξεπέρασε το 60%.

Άλλαξε τις αναλογίες στο πιάτο

Αν τα λαχανικά στο πρωινό σου φαίνονται υπερβολικά, απλά ρυθμισε τις ποσότητες στο μεσημεριανό ή το βραδινό. Μείωσε ελαφρώς τις πιο θερμιδογόνες τροφές και αύξησε τα λαχανικά. Μπορείς να το πετύχεις προσφέροντας μεγαλύτερη ποικιλία ως συνοδευτικά ή τρίβοντας καρότα και κολοκυθάκια μέσα στις κόκκινες σάλτσες. Έρευνες δείχνουν ότι αν αυξήσεις τα λαχανικά στο πιάτο κατά 50%, το παιδί θα καταναλώσει τελικά πολύ μεγαλύτερη ποσότητα — ειδικά αν του δώσεις τη δυνατότητα να επιλέξει ανάμεσα σε 2-3 διαφορετικά είδη.

Παίξε με την εμφάνιση

Η όρεξη ξεκινά πάντα από τα ..μάτια. Τα παιδιά επιλέγουν ό,τι τους φαίνεται γνώριμο, όμορφο και διασκεδαστικό. Κόψε τα φρούτα και τα λαχανικά σε πρωτότυπα σχήματα (κάνε μια προσπάθεια κι ας μην είναι αυτα σούπερ ινσταγκραμικά). Χρησιμοποίησε πιάτα με χωρίσματα. Έχει αποδειχθεί ότι τα παιδιά προσχολικής ηλικίας τρώνε έως και 36% περισσότερα λαχανικά όταν αυτά είναι διαχωρισμένα σε διαφορετικά τμήματα αντί για ανακατεμένα.

Γίνε το πρότυπό του (τρώτε μαζί)

Ο τρόπος που τρως εσύ παίζει τον σημαντικότερο ρόλο. Αν παραλείπεις γεύματα ή επιλέγεις ανθυγιεινά σνακ, το παιδί θα αντιγράψει ασυνείδητα αυτή τη συμπεριφορά. Αντίθετα, όταν σε βλέπει να απολαμβάνεις ένα πολύχρωμο, γεμάτο πιάτο, θα θελήσει να σε μιμηθεί. Τα οικογενειακά γεύματα (τουλάχιστον 3 φορές την εβδομάδα) συνδέονται αποδεδειγμένα με υγιές σωματικό βάρος και πολύ καλύτερες διατροφικές συνήθειες.

Κάνε το φαγητό παιχνίδι

Η πίεση φέρνει πάντα αντίσταση. Επίσης, το να επιβραβεύεις το παιδί με ένα γλυκό επειδή «έφαγε το φαγητό του» απλώς ενισχύει την επιθυμία του για τις ανθυγιεινές τροφές. Αντίθετα, άφησε το παιδί να πειραματιστεί. Ο σεφ Jozef Youssef επισημαίνει ότι η «παιχνιδοποίηση» (gamification) κάνει θαύματα. Ενθάρρυνε το μικρό σου να αγγίξει, να μυρίσει και να περιεργαστεί υλικά όπως το παντζάρι ή το σπανάκι, χωρίς το άγχος ότι πρέπει οπωσδήποτε να τα καταπιεί. Η εξοικείωση μειώνει τον φόβο για το καινούργιο και πολύ σύντομα θα το οδηγήσει στο να θέλει να τα δοκιμάσει ή ακόμα και να μαγειρέψει μαζί σου.