Τα book clubs είναι το νέο trend που μας κάνει να αφήνουμε το κινητό και να επιστρέφουμε στα βιβλία
Σε μια καθημερινότητα όπου το χέρι μας πηγαίνει σχεδόν μηχανικά στο κινητό κάθε φορά που έχουμε μερικά λεπτά ελεύθερα, όλο και περισσότεροι άνθρωποι φαίνεται να αναζητούν έναν διαφορετικό τρόπο να περάσουν τον χρόνο τους.
Και κάπως έτσι, μια συνήθεια που μόνο καινούργια δεν είναι επιστρέφει με εντελώς διαφορετικό χαρακτήρα: τα book clubs. Η ανάγνωση βιβλίων γνωρίζει μια νέα άνθηση ανάμεσα στη Gen Z και τους millennials, με αρκετούς νεότερους αναγνώστες να την επιλέγουν ως ένα είδος αντίβαρου στο ατελείωτο scrolling και την πνευματική κόπωση που μπορεί να προκαλέσει η συνεχής χρήση των social media.
Και αυτή τη φορά δεν χρειάζεται απαραίτητα να διαβάζεις μόνη σου στον καναπέ σου. Τα σύγχρονα book clubs μετατρέπουν την ανάγνωση σε μια περισσότερο κοινωνική εμπειρία, χωρίς να σημαίνει ότι πρέπει να συζητάς επί ώρες για ένα βιβλίο ή ακόμη και να διαβάζεις το ίδιο βιβλίο με τους υπόλοιπους.
Από τα παραδοσιακά reading groups μέχρι τα silent book clubs και τις online κοινότητες του BookTok, η νέα εποχή των book clubs έχει πολύ λιγότερους κανόνες.
6 βιβλία από γυναίκες συγγραφείς για τον τελευταίο μήνα του καλοκαιριού
Τι ακριβώς είναι ένα book club;
Στην πιο κλασική εκδοχή του, ένα book club είναι μια ομάδα ανθρώπων που επιλέγουν ένα συγκεκριμένο βιβλίο, συμφωνούν σε ένα χρονικό διάστημα μέσα στο οποίο θα το διαβάσουν και στη συνέχεια συναντιούνται για να το συζητήσουν.
Η ιδέα, βέβαια, κάθε άλλο παρά καινούργια είναι. Η ιστορία των reading groups φτάνει τουλάχιστον μέχρι τον 16ο αιώνα, ενώ για πολλά χρόνια αποτέλεσαν σημαντικούς χώρους εκπαίδευσης, ανταλλαγής απόψεων και πνευματικής επαφής, ιδιαίτερα για τις γυναίκες σε εποχές που η πρόσβασή τους στην επίσημη εκπαίδευση ήταν περιορισμένη.
Σήμερα, όμως, το concept έχει αλλάξει. Ένα book club μπορεί να είναι μια παρέα που συναντιέται μία φορά τον μήνα σε ένα café, μια ομάδα αγνώστων που διαβάζει σιωπηλά σε μια βιβλιοθήκη ή ακόμη και μια online κοινότητα ανθρώπων που ζουν σε διαφορετικές χώρες.
Και ίσως αυτή η ελευθερία είναι ένας από τους λόγους που τα book clubs έχουν αρχίσει να κερδίζουν ξανά τους νεότερους.
9 βιβλία που θα αγαπήσεις αν λατρεύεις τις ρομαντικές κομεντί των '90s
Γιατί Gen Z και millennials επιστρέφουν στο διάβασμα
Παρότι έχουμε συνδέσει τις νεότερες γενιές με τις οθόνες και τα social media, τα στοιχεία που παραθέτει η καθηγήτρια Ψυχολογίας Joanna Pozzulo δείχνουν μια διαφορετική εικόνα. Στη Βόρεια Αμερική, περίπου το 57%-61% των Gen Z και millennials αυτοπροσδιορίζονται ως αναγνώστες, ενώ υπάρχει μάλιστα προτίμηση στο διάβασμα των βιβλίων.
Παράλληλα, οι νεότεροι αναγνώστες είναι πιθανότερο να αγοράσουν ένα βιβλίο από φυσικό βιβλιοπωλείο και να χρησιμοποιήσουν βιβλιοθήκες.
Η ανάγκη να απομακρυνθούμε για λίγο από το doomscrolling φαίνεται να έχει επίσης τον ρόλο της. Ένα βιβλίο απαιτεί να συγκεντρωθείς σε ένα πράγμα, χωρίς notifications, videos των 15 δευτερολέπτων και ατελείωτη εναλλαγή περιεχομένου.
Τα book clubs προσθέτουν σε αυτό και κάτι ακόμη: την ανθρώπινη επαφή. Η συμμετοχή σε μια αναγνωστική κοινότητα μπορεί να δημιουργήσει το αίσθημα σύνδεσης και του «ανήκειν», μετατρέποντας μια κατά βάση μοναχική δραστηριότητα σε κοινωνική εμπειρία.
4 μικρά βιβλία που αξίζει να βάλεις στη βαλίτσα των διακοπών σου
Silent book clubs: Διαβάζουμε μαζί χωρίς να χρειάζεται να μιλάμε
Ίσως η πιο ενδιαφέρουσα εκδοχή του νέου trend είναι τα silent book clubs.
Και λειτουργούν ακριβώς όπως υποδηλώνει το όνομά τους. Μια ομάδα ανθρώπων συναντιέται σε μια καφετέρια, μια βιβλιοθήκη ή κάποιον άλλο δημόσιο χώρο, αλλά αντί να έχει επιλεγεί ένα κοινό βιβλίο, ο καθένας φέρνει αυτό που θέλει να διαβάσει. Για περίπου μία ώρα όλοι διαβάζουν σιωπηλά. Στο τέλος, όποιος θέλει μπορεί να μείνει, να συζητήσει και να γνωρίσει τους υπόλοιπους. Όποιος δεν θέλει, απλώς φεύγει.
Ουσιαστικά είναι ένα book club χωρίς την «υποχρέωση» του παραδοσιακού book club. Δεν χρειάζεται να έχεις ολοκληρώσει ένα συγκεκριμένο βιβλίο μέχρι μια συγκεκριμένη ημερομηνία ούτε να είσαι έτοιμη να αναλύσεις τους χαρακτήρες και την πλοκή.
Το concept έχει αποκτήσει τόσο μεγάλη απήχηση ώστε, σύμφωνα με τα στοιχεία που παραθέτει η Pozzulo, silent book clubs υπάρχουν πλέον σε 60 χώρες, με περισσότερα από 2.000 chapters παγκοσμίως.
Maya Angelou: 10 quotes που θα σου αλλάξουν τον τρόπο που βλέπεις τη ζωή
Από το BookTok στα digital book clubs
Φυσικά, τα social media δεν βρίσκονται εντελώς απέναντι από αυτή την επιστροφή στην ανάγνωση. Σε έναν βαθμό, είναι και εκείνα που την ενισχύουν.
Το #BookTok και το #Bookstagram έχουν δημιουργήσει τεράστιες online αναγνωστικές κοινότητες και επηρεάζουν ακόμη και τα βιβλία που επιλέγονται από τα clubs. Romance, fantasy και horror τίτλοι αποκτούν ξαφνικά δεύτερη ζωή μέσα από ένα viral video, ενώ αναγνώστες από διαφορετικές γωνιές του κόσμου μπορούν να συμμετέχουν στην ίδια συζήτηση.
Τα digital book clubs λειτουργούν με παρόμοιο τρόπο με τα παραδοσιακά, μόνο που οι συναντήσεις πραγματοποιούνται online. Κάποια οργανώνουν συζητήσεις γύρω από το βιβλίο, άλλοι προσκαλούν τους ίδιους τους συγγραφείς για Q&A, ενώ υπάρχουν και κοινότητες αφιερωμένες αποκλειστικά σε ένα genre ή ένα συγκεκριμένο ενδιαφέρον. Για κάποιον που δεν έχει τον χρόνο -ή απλώς τη διάθεση- να βρίσκεται κάθε μήνα σε μια συγκεκριμένη τοποθεσία, είναι ίσως ο ευκολότερος τρόπος να δοκιμάσει την εμπειρία.
Πώς μπορείς να βάλεις ένα book club στην καθημερινότητά σου;
Δεν χρειάζεται να μετατραπείς ξαφνικά σε άνθρωπο που διαβάζει ένα βιβλίο την εβδομάδα. Το πρώτο βήμα είναι να βρεις ένα format που ταιριάζει πραγματικά στον τρόπο ζωής σου. Αν σου αρέσει η συζήτηση γύρω από ένα βιβλίο, μπορείς να αναζητήσεις ένα κλασικό book club σε βιβλιοπωλεία και βιβλιοθήκες της περιοχής σου. Αν προτιμάς μεγαλύτερη ευελιξία, υπάρχουν online communities και πλατφόρμες όπως το Goodreads και το Bookclubs, όπου μπορείς να αναζητήσεις ομάδες ανάλογα με τα αναγνωστικά σου ενδιαφέροντα.
Αν πάλι θέλεις απλώς ένα κίνητρο για να αφήνεις το κινητό στην άκρη και να ανοίγεις το βιβλίο σου, μπορείς να δημιουργήσεις το δικό σου mini silent book club. Δύο ή τρεις φίλες, μία καφετέρια, τα βιβλία σας και μία ώρα χωρίς κινητά είναι αρκετά.
Ένα διαφορετικό είδος self-care
Η ανάγνωση δεν χρειάζεται να αντιμετωπίζεται σαν ακόμη ένας στόχος που πρέπει να πετύχεις. Και ίσως αυτό είναι που έχουν καταλάβει καλύτερα τα νέα book clubs. Δεν έχει σημασία αν διάβασες 50 σελίδες ή 300, αν προτιμάς ένα κλασικό μυθιστόρημα ή το romance που έγινε viral στο TikTok. Το ζητούμενο είναι να δημιουργήσεις λίγο χρόνο μέσα στην ημέρα σου όπου η προσοχή σου δεν μοιράζεται ανάμεσα σε δέκα διαφορετικά πράγματα.
Και αν αυτό μπορεί παράλληλα να γίνει αφορμή για έναν καφέ, μια νέα παρέα ή μία ώρα χωρίς scrolling, ίσως αξίζει να βάλουμε τα book clubs λίγο πιο ψηλά στη λίστα με τα trends που θέλουμε να κρατήσουμε.
Bloggers
