Δανάη Παππά: «Δε γεννηθήκαμε για να αποδείξουμε πόσο αντέχουμε, αλλά για να ζήσουμε»
Με τη Δανάη Παππά μιλάμε στο Queen.gr με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Τηλεόρασης, για τον έρωτα, τις επιλογές και τη δύναμη της Μαρίνας της στο Μία Γυναίκα, για τα πρότυπα αλλά και για τα στερεότυπα.
Η Δανάη Παππά ξεφεύγει από τα γνωστά τηλεοπτικά δεδομένα και υποδύεται φέτος στο Μία Γυναίκα, μία κοπέλα που πολλές περιπέτειές της θα σου μοιάσουν οικείες, ως γυναίκα και ως μητέρα.
Δεν είναι ατρόμητη, δεν είναι αψεγάδιαστη ως τηλεοπτικός χαρακτήρας και γίνεται πρότυπο γιατί όχι απλά όλα τα υπομένει, αλλά όλες τις δυσκολίες, ως χήρα με δύο παιδιά και οικονομικά ανήμπορη, τις ξεπερνά με θάρρος. Αποδέχεται τις δυσκολίες και προτάσσει τη δύναμη της. Φοβάται, αλλά δε λυγίζει.
Μας δείχνει την αλήθεια της με τον πιο απλό τρόπο και καταρρίπτει τη συμβατική ανάγκη μίας γυναίκας, να σταθεί στο πλευρό ενός άντρα για να επιβιώσει. Δεν εύχεσαι βλέποντάς την πως θα νικήσει, είσαι σίγουρη πως θα βγει νικήτρια.
Με την ηθοποιό μιλάμε στο Queen.gr με αφορμή για την Παγκόσμια Ημέρα Τηλεόρασης για την αξιοπρέπεια αυτής της γυναίκας, τα κοινά σημεία που βρίσκει με εκείνη, για τα πρότυπα και τα στερεότυπα.
Η Άννα Μάσχα κάνει δυναμική είσοδο στο Μία Γυναίκα ως Αλέκα: Ο ρόλος δίπλα στη Δανάη Παππά
«Κάποια στιγμή πρέπει να αφήσουμε ήσυχη τη δυναμική γυναίκα. Έχει κουραστεί, η καημένη»
Η Μαρίνα που υποδύεσαι έρχεται αντιμέτωπη με στερεότυπα και κοινωνικές προσδοκίες. Ποιο ήταν το στοιχείο του χαρακτήρα της που σε έκανε να την καταλάβεις περισσότερο και ποιο ήταν το πιο δύσκολο;
Αυτό που με έκανε να καταλάβω τη Μαρίνα είναι η αξιοπρέπειά της. Ακόμη κι όταν όλα γύρω της καταρρέουν, εκείνη προσπαθεί να κρατήσει κάτι όρθιο. Κυρίως τον εαυτό της. Έχει μάθει να μη ζητάει πολλά, να μη γίνεται βάρος και να βρίσκει λύσεις ακόμη κι εκεί που δεν υπάρχουν. Κι αυτό το καταλαβαίνω πολύ. Το δυσκολότερο, όμως, ήταν ακριβώς αυτή η αδυναμία της να επιτρέψει στον εαυτό της να λυγίσει. Γιατί η Μαρίνα, ακόμη κι όταν θέλει να διαλυθεί, δεν προλαβαίνει. Έχει δύο παιδιά, υποχρεώσεις, μια ζωή που δεν σταματά επειδή εκείνη υποφέρει. Οπότε υποκριτικά έπρεπε να δουλέψω περισσότερο με όσα υπομένει παρά με όσα εκφράζει. Και κάπου εκεί συνειδητοποίησα πως μερικές φορές το να μη βάλεις τα κλάματα είναι πολύ δυσκολότερο από το να κλάψεις.
Πιστεύεις ότι η ηρωίδα σου καταφέρνει να ξεφύγει από τους κλασικούς γυναικείους ρόλους και αυτό σε έκανε να την προσεγγίσεις με διαφορετικό τρόπο, υποκριτικά;
Για εμένα το ενδιαφέρον με τη Μαρίνα είναι ότι δεν προσπαθεί να ξεφύγει από κάποιο στερεότυπο. Δεν έχει καν τον χρόνο να ασχοληθεί με αυτό. Προσπαθεί να μεγαλώσει τα παιδιά της, να επιβιώσει, να μη χάσει την αξιοπρέπειά της και, κάπου ανάμεσα σε όλα αυτά, να θυμηθεί ότι είναι και η ίδια ένας άνθρωπος με ανάγκες και επιθυμίες.
Αυτό που με γοήτευσε είναι ότι δεν είναι πάντα συμπαθής. Μπορεί να γίνει άδικη, απόλυτη, πεισματάρα. Μπορεί να απομακρύνει ανθρώπους που τη νοιάζονται, ακριβώς επειδή φοβάται να τους εμπιστευτεί. Και χαίρομαι που δεν προσπαθούμε να δικαιολογήσουμε κάθε της συμπεριφορά μόνο και μόνο επειδή είναι η ηρωίδα μας.
Υποκριτικά, αυτό μου δίνει τεράστια ελευθερία. Δεν χρειάζεται να την εξωραΐσω. Χρειάζεται να καταλάβω γιατί κάνει όσα κάνει, ακόμη κι όταν διαφωνώ μαζί της. Άλλωστε, οι άνθρωποι που έχουν πάντα δίκιο είναι συνήθως πολύ λιγότερο ενδιαφέροντες από εκείνους που παλεύουν με τις αντιφάσεις τους.
Πόσο εύκολο είναι σήμερα μια γυναίκα να πάρει αποφάσεις που είναι διαφορετικές από τις προσδοκίες των άλλων; Έχεις αισθανθεί ποτέ ότι πρέπει να εξηγήσεις τις επιλογές σου ή να πιέζεσαι από τις κριτικές;
Νομίζω πως έχουμε εξελιχθεί αρκετά στο να λέμε στις γυναίκες ότι μπορούν να κάνουν ό,τι θέλουν. Στο να τις αφήνουμε πραγματικά να το κάνουν, έχουμε ακόμη λίγη δουλίτσα! Αν μια γυναίκα είναι φιλόδοξη, είναι υπερβολική.
Αν είναι ευαίσθητη, είναι αδύναμη. Αν είναι ανεξάρτητη, είναι δύσκολη. Αν αποφασίσει να αλλάξει γνώμη, είναι αναποφάσιστη. Υπάρχει μια εντυπωσιακή δημιουργικότητα στην κριτική, οφείλω να το αναγνωρίσω! Φυσικά κι έχω αισθανθεί ότι πρέπει να εξηγήσω επιλογές μου. Αλλά μεγαλώνοντας καταλαβαίνω όλο και περισσότερο πως δεν είναι όλες οι αποφάσεις μου αντικείμενο δημόσιας διαβούλευσης. Ακούω, προβληματίζομαι, αλλά στο τέλος προσπαθώ να εμπιστεύομαι το δικό μου κριτήριο. Και φυσικά κάνω λάθη. Απλώς προτιμώ να είναι δικά μου.
Στη σειρά θίγεται μέσω της ιστορίας της μητέρας της Μαρίνας το θέμα της γυναικείας κακοποίησης. Έχουμε εξελιχθεί ως κοινωνία για να μην αποδίδουμε τις ευθύνες στο θύμα;
Θέλω να πιστεύω πως έχουμε εξελιχθεί, αλλά θεωρώ ότι έχουμε ακόμη πολύ δρόμο μπροστά μας. Μιλάμε περισσότερο για την κακοποίηση, και αυτό είναι σημαντικό.
Το ερώτημα είναι αν έχουμε μάθει να ακούμε χωρίς να κρίνουμε. Ακόμη ακούμε ερωτήσεις όπως «γιατί δεν έφυγε;», «γιατί δεν μίλησε;», «γιατί τον συγχώρησε;». Σαν να υπάρχει ένας σωστός τρόπος να φοβηθείς, να αντιδράσεις ή να επιβιώσεις. Και συχνά καταλήγουμε να εξετάζουμε τη συμπεριφορά του θύματος με μεγαλύτερη αυστηρότητα από τη συμπεριφορά του θύτη.
Η ιστορία της Ελισσάβετ έχει για μένα μια ακόμη πιο οδυνηρή διάσταση. Βλέπουμε πώς η κακοποίηση μπορεί να αφήσει πληγές που περνούν από τη μία γενιά στην άλλη. Η Μαρίνα έχει χτίσει ολόκληρη την εικόνα της οικογένειάς της πάνω σε μια αλήθεια που τελικά δεν είναι αυτή που πίστευε. Και αυτό μας θυμίζει πόσο εύκολο είναι να κρίνουμε έναν άνθρωπο, όταν δεν γνωρίζουμε τι έχει προηγηθεί στη ζωή του. Για μένα η ουσιαστική εξέλιξη θα έρθει όταν σταματήσουμε να ρωτάμε τι θα μπορούσε να είχε κάνει διαφορετικά το θύμα και αρχίσουμε να ασχολούμαστε αποκλειστικά με την ευθύνη εκείνου που άσκησε τη βία.
Μια γυναίκα που χάνει τον σύντροφό της, πόσο δύσκολο είναι να κάνει το επόμενο βήμα στην προσωπική της ζωή; Η Μαρίνα δείχνει να διατηρεί τη μνήμη του συζύγου, ίσως γιατί έτσι αισθάνεται και πιο ασφαλής;
Νιώθω πως για τη Μαρίνα ο Νίκος δεν είναι απλώς ο άνθρωπος που έχασε. Είναι και η ζωή που έχασε μαζί του. Τα σχέδιά τους, η οικογένεια που ονειρεύτηκαν, η εκδοχή του εαυτού της που υπήρχε όταν ήταν μαζί. Και ναι, πιστεύω πως υπάρχει μια ασφάλεια σε αυτή τη μνήμη. Η φωτογραφία, το μπισκότο, όλες αυτές οι μικρές συνήθειες είναι ο τρόπος της να τον κρατά κοντά της. Είναι κάτι σταθερό μέσα σε μια ζωή που αλλάζει συνεχώς, συχνά χωρίς να τη ρωτήσει. Αλλά νομίζω πως το δυσκολότερο για τη Μαρίνα δεν είναι να ερωτευτεί ξανά.
Είναι να επιτρέψει στον εαυτό της να το κάνει χωρίς ενοχές. Σαν να πρέπει να διαλέξει ανάμεσα στο να τιμήσει το παρελθόν της και στο να αποκτήσει ένα μέλλον. Κι εγώ δεν πιστεύω πως η αγάπη λειτουργεί έτσι. Δεν είναι ένας χώρος με περιορισμένες θέσεις, που για να μπει ένας άνθρωπος πρέπει να βγει κάποιος άλλος. Μπορείς να κουβαλάς για πάντα έναν άνθρωπο μέσα σου και ταυτόχρονα να ανοίγεις την καρδιά σου σε κάτι καινούριο. Το ένα δεν ακυρώνει το άλλο.
Τα τελευταία χρόνια προβάλλουμε το πρότυπο της δυναμικής γυναίκας. Μήπως τελικά σημαντικό δικαίωμα μιας γυναίκας είναι το να κάνει λάθη για να αισθάνεται ελεύθερη;
Απολύτως. Και μεταξύ μας, πρέπει κάποια στιγμή να αφήσουμε λίγο ήσυχη και αυτή τη δυναμική γυναίκα. Έχει κουραστεί η καημένη! Πρέπει να είναι ανεξάρτητη, επιτυχημένη, ευαίσθητη αλλά όχι υπερβολικά, αποφασιστική αλλά όχι αυταρχική, να βάζει όρια αλλά να είναι και πάντα διαθέσιμη, να αγαπά τον εαυτό της, να έχει ισορροπία στη ζωή της και, φυσικά, να πίνει δύο λίτρα νερό την ημέρα. Κάπου χάσαμε το νόημα, νομίζω.
Για μένα, η ελευθερία δεν είναι να τα κάνεις όλα σωστά. Είναι να μπορείς να κάνεις λάθος χωρίς αυτό να θεωρείται αποτυχία ολόκληρης της προσωπικότητάς σου. Να αλλάζεις γνώμη, να φοβάσαι, να ζητάς βοήθεια, να μην έχεις πάντα τον έλεγχο. Και κυρίως, να μην αισθάνεσαι ότι κάθε σου επιλογή πρέπει να αποτελεί παράδειγμα προς μίμηση. Δεν χρειάζεται κάθε γυναίκα να είναι πρότυπο. Μπορεί απλώς να είναι άνθρωπος. Εμένα μου ακούγεται αρκετά απελευθερωτικό αυτό.
Ποιο είναι το μήνυμα που θα έδινες στις γυναίκες που παρακολουθούν τη σειρά και ίσως αναγνωρίζουν κοινά σημεία με τη Μαρίνα;
Αν μπορούσα να καθίσω απέναντι από τη Μαρίνα, το πρώτο πράγμα που θα της έλεγα θα ήταν να σταματήσει για λίγο. Να καθίσει, να πιει έναν καφέ, να πάρει μια ανάσα. Κι έπειτα θα της έλεγα κάτι που νομίζω πως αφορά πολλές γυναίκες: δεν χρειάζεται να αποδεικνύεις διαρκώς πόσα μπορείς να αντέξεις. Έχουμε μάθει να θαυμάζουμε τις γυναίκες που τα καταφέρνουν μόνες τους, που σηκώνουν τα πάντα, που δεν λυγίζουν ποτέ.
Και φυσικά υπάρχει τεράστια δύναμη σε αυτό. Αλλά υπάρχει δύναμη και στο να πεις «δεν μπορώ», στο να ζητήσεις βοήθεια, στο να επιτρέψεις σε κάποιον να σε φροντίσει. Θα ήθελα οι γυναίκες που αναγνωρίζουν κάτι δικό τους στη Μαρίνα να θυμούνται πως δεν χρειάζεται να φτάσουν στα όριά τους για να δικαιούνται λίγη φροντίδα, λίγη ηρεμία ή μια δεύτερη ευκαιρία. Και κυρίως, πως η ζωή δεν είναι ένας διαγωνισμός αντοχής.
Δεν γεννηθήκαμε και ως γυναίκες, για να αποδεικνύουμε πόσα αντέχουμε. Γεννηθήκαμε για να ζήσουμε».
