Gen Z, θα φεύγαμε ευχαρίστως ΑΛΛΑ: Μπορούν τελικά οι Millennials να βγουν στη σύνταξη;
Η Gen Z θέλει τους Millennials στη σύνταξη - Παιδιά, ευχαρίστως, αλλά έχουμε ένα μικρό πρόβλημα.
Η 1η Οκτωβρίου είναι η Παγκόσμια Ημέρα των Ηλικιωμένων, μια ημέρα αφιερωμένη σε ανθρώπους που έχουν δουλέψει πολύ και σε πολλές περιπτώσεις συνεχίζουν να δουλεύουν, επίσημα ή ανεπίσημα.
Είναι οι γονείς και οι παππούδες μας, μια γενιά που έζησε εποχές πολύ διαφορετικές από τη δική μας, μεγάλωσε παιδιά, στήριξε και στηρίζει οικογένειες, έβαλε πλάτη στα δύσκολα και σήμερα συχνά εξακολουθεί να αποτελεί το οικογενειακό «δίχτυ ασφαλείας».
Οπότε όχι, σήμερα δεν θα κάνουμε αστεία για την ηλικία, θα κάνουμε όμως για τη σύνταξη.
Γιατί την ώρα που τιμάμε εκείνους που πραγματικά έφτασαν στην τρίτη ηλικία έχοντας πίσω τους δεκαετίες δουλειάς, στο TikTok συμβαίνει κάτι υπέροχα παράλογο: η Gen Z ζητά από τους Millennials να συνταξιοδοτηθούν για να αδειάσουν επιτέλους καμιά θέση εργασίας.
Στην Ελλάδα ένας Millennial που μέχρι χθες αναρωτιόταν αν είναι πολύ νωρίς για δεύτερο παυσίπονο για τη μέση του, έμαθε ξαφνικά ότι θεωρείται αρκετά μεγάλος για σύνταξη. Το καλύτερο; Δεν χρειάζεται καν να μας πείσετε. Το θέλουμε πολύ!
Θα παραδώσουμε laptop, κωδικούς και το τάπερ μας από το ψυγείο του γραφείου, θα σας δείξουμε και τη δουλειά, γιατί είμαστε Millennials και έχουμε μάθει να είμαστε επαγγελματίες μέχρι τέλους.
Υπάρχει μόνο μία μικρή λεπτομέρεια. Το ελληνικό ασφαλιστικό σύστημα δεν φαίνεται να συμμερίζεται καθόλου τον ενθουσιασμό της Gen Z.
Οπότε, με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα των Ηλικιωμένων, είπαμε να κάνουμε τη μόνη έρευνα για τη σύνταξη που ένας Millennial θα διάβαζε πραγματικά μέχρι τέλους: πόσο απέχουμε από αυτήν;
Υπάρχει έστω ένας Millennial που θα μπορεί νόμιμα σήμερα να πει «ευχαριστώ παιδιά, εγώ αποχωρώ»;
Ρωτήσαμε τους ειδικούς. Και, δυστυχώς, Gen Z, έχουμε νέα.
Γιατί η Gen Z θέλει ξαφνικά να μας στείλει σπίτι μας;
Τις τελευταίες ημέρες ένα νέο generational debate έχει γίνει viral στα social media: νέοι της Gen Z ζητούν από τους Millennials να κάνουν στην άκρη, να αποσυρθούν από την αγορά εργασίας ώστε να ανοίξουν θέσεις για τους νεότερους.
Σε ένα από τα TikTok videos που πυροδότησαν τη συζήτηση, η λογική ήταν πάνω-κάτω η εξής:
«Πρέπει να συνταξιοδοτηθείτε για να ανοίξουν δουλειές για εμάς».
Σε άλλο viral βίντεο τέθηκε το επίσης εύλογο ερώτημα: πώς θα ανέβει η Gen Z την εταιρική ιεραρχία, αν Boomers και Millennials δεν αποχωρούν;
Κάπου εκεί κοιταχτήκαμε οι millennials μεταξύ μας και αναρωτηθήκαμε: Μας δίνετε σύνταξη;
Γιατί αυτή είναι μια πληροφορία που θα θέλαμε να έχουμε νωρίτερα. Η αλήθεια, βέβαια, πίσω από το αστείο είναι λιγότερο αστεία. Η Gen Z μπαίνει σε μια αγορά εργασίας στην οποία οι entry-level θέσεις πιέζονται, οι απαιτήσεις για έναν νέο εργαζόμενο έχουν αυξηθεί και η τεχνητή νοημοσύνη αλλάζει ήδη τον τρόπο με τον οποίο επιχειρήσεις προσλαμβάνουν και οργανώνουν το ανθρώπινο δυναμικό τους.
Άρα ναι, υπάρχει πραγματική αγωνία πίσω από τα TikTok. Απλώς ο 42χρονος του διπλανού γραφείου δεν είναι ακριβώς εκείνος που αποφάσισε ότι δεν θα προσληφθεί ένας 24χρονος και, κυρίως, δεν μπορεί να φύγει ούτε αν θέλει.
Ποια ηλικία έχει σήμερα ένας Millennial;
Ας ξεκινήσουμε από τα βασικά.
Στην ευρύτερα χρησιμοποιούμενη κατάταξη, Millennials θεωρούνται όσοι έχουν γεννηθεί περίπου από το 1981 έως το 1996. Αυτό σημαίνει ότι το 2026 οι Millennials είναι περίπου 30 έως 45 ετών.
Έχουμε πλέον ορθοπεδικό κι ας επιμένουμε να πηγαίνουμε κάθε μέρα να κάνουμε crossfit, λέμε «δεν θα κάτσω πολύ» όταν βγαίνουμε οριακά τις Παρασκευές αλλά φίλοι μας, δεν ανήκουμε ακόμα τυπικά στην Τρίτη Ηλικία.
Και εδώ φτάνουμε στο σημαντικό ερώτημα. Υπάρχει σήμερα Millennial στην Ελλάδα που μπορεί απλώς να πει «ως εδώ ήταν παιδιά, βγαίνω στη σύνταξη»;
Η σύντομη απάντηση είναι: όχι με τους γενικούς κανόνες συνταξιοδότησης λόγω γήρατος και για να μη στηρίξουμε την απάντηση στο TikTok University, απευθυνθήκαμε στο γραφείο του εργατολόγου Γιάννη Καρούζου.
Η Δάφνη Ζωγράφου, Α. Δικηγόρος και συνεργάτιδα της Δικηγορικής Εταιρείας «Καρούζος Γιάννης και Συνεργάτες», μας εξηγεί:
«Δεδομένου ότι οι Millennials είναι σήμερα άτομα ηλικίας μεταξύ 30 και 45 ετών, το νωρίτερο που μπορούν να συνταξιοδοτηθούν ως εργαζόμενοι γεννημένοι μεταξύ του 1981 και του 1996 είναι τα 62 τους έτη και αυτό εφόσον έχουν εργαστεί επί 40 χρόνια, για να πάρουν πλήρη σύνταξη».
Με άλλα λόγια, αγαπητή Gen Z: θα θέλαμε να σας αδειάσουμε τη θέση, αλλά έχουμε μπροστά μας μέχρι και δύο δεκαετίες στο γραφείο.
Τι ισχύει σήμερα στην Ελλάδα
Οι γενικοί κανόνες είναι αρκετά ξεκάθαροι.
- Για πλήρη σύνταξη στα 62 απαιτούνται τουλάχιστον 40 χρόνια ασφάλισης ή 12.000 ημέρες.
- Για πλήρη σύνταξη στα 67 απαιτούνται τουλάχιστον 15 χρόνια ή 4.500 ημέρες ασφάλισης.
- Στα 62 μπορεί επίσης να χορηγηθεί μειωμένη σύνταξη με 15 χρόνια ασφάλισης, όπου αυτό προβλέπεται και εφόσον πληρούνται οι ειδικότερες ασφαλιστικές προϋποθέσεις.
Άρα το «είμαι 62, γεια σας» δεν είναι από μόνο του σχέδιο συνταξιοδότησης αλλά χρειάζονται και τα ένσημα.
Και κάπως έτσι ο Millennial που κάποτε πίστευε ότι στα 40 θα έχει σπίτι, εξοχικό και οικογένεια σαν διαφήμιση από το πλήρες γιαουρτάκι που έπαιζε στην τηλεόραση σε κάθε διαφημιστικό διάλειμμα ανάμεσα στο «Αυτός, αυτή και τα μυστήρια» και στις «Τρεις Χάριτες», τώρα κάνει έναν γρήγορο υπολογισμό για το πόσα χρόνια ασφάλισης έχει μέχρι στιγμής.
Ούτε τα βαρέα δεν μας σώζουν
Υπάρχει πάντα εκείνη η στιγμή που κάποιος σκέφτεται:
«Ναι, αλλά εγώ νιώθω ότι η δουλειά μου είναι βαρέα και ανθυγιεινά».
Το ότι έχεις απαντήσει σε 74 emails πριν τις 11 το πρωί δυστυχώς δεν αρκεί.
Όπως μας εξηγεί η Δάφνη Ζωγράφου, πλέον στα 62 συνταξιοδοτούνται και εργαζόμενοι που υπάγονται στα βαρέα και ανθυγιεινά επαγγέλματα, όπως για παράδειγμα εργαζόμενοι στη μεταλλουργία και οικοδόμοι, εφόσον φυσικά πληρούν τις ειδικές ασφαλιστικές προϋποθέσεις και αυτό επιβεβαιώνεται από το ισχύον πλαίσιο: για όσους υπάγονται στον Κανονισμό Βαρέων και Ανθυγιεινών Επαγγελμάτων απαιτείται η συμπλήρωση του 62ου έτους και συγκεκριμένος αριθμός ημερών ασφάλισης, μεταξύ άλλων σε βαρέα επαγγέλματα.
Το burnout από το Slack δεν περιλαμβάνεται, προς το παρόν, στη λίστα.
Υπάρχουν εξαιρέσεις; Εδώ τα πράγματα γίνονται πιο σύνθετα.
«Ο χάρτης του κοινωνικοασφαλιστικού δικαίου είναι δαιδαλώδης και πάντα θα βρίσκονται εξαιρέσεις δυνατότητας νωρίτερης συνταξιοδότησης», επισημαίνει η Δάφνη Ζωγράφου.
Υπάρχουν ειδικές κατηγορίες ασφαλισμένων και διαφορετικές προϋποθέσεις ανάλογα με το πότε ασφαλίστηκε κάποιος, το επάγγελμά του, ειδικές οικογενειακές συνθήκες ή άλλες προβλέψεις της νομοθεσίας.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι συγκεκριμένες κατηγορίες γονέων τέκνων που είναι ανίκανα για κάθε βιοποριστική εργασία, για τις οποίες προβλέπονται υπό αυστηρές προϋποθέσεις διαφορετικά ηλικιακά όρια. Αυτές όμως είναι ειδικές ρυθμίσεις και όχι ένας γενικός δρόμος προς την πρόωρη συνταξιοδότηση των Millennials.
«Ο κανόνας είναι τα όρια που συζητάμε παραπάνω και το σύνηθες στην πράξη είναι τα 67 έτη, αφού πιο πριν δεν έχει συμπληρώσει κάποιος τις υπόλοιπες απαραίτητες προϋποθέσεις», εξηγεί η Δάφνη Ζωγράφου και καταλήγει με τη φράση που μάλλον λύνει οριστικά το viral debate:
«Επομένως, όσο και να θέλει η Gen Z ή και οι ίδιοι οι Millennials να πάρουν σύνταξη σύντομα, αυτό δεν μπορεί να συμβεί».
Gen Z, προσπαθήσαμε και μιας και σήμερα είναι Παγκόσμια Ημέρα των Ηλικιωμένων…
Ίσως όλη αυτή η ιστορία έχει τελικά κάτι πολύ πιο ενδιαφέρον να μας πει από το ποια γενιά πρέπει να παραχωρήσει την καρέκλα της στην επόμενη.
Η 1η Οκτωβρίου έχει καθιερωθεί από τον ΟΗΕ ως Παγκόσμια Ημέρα των Ηλικιωμένων για να αναδεικνύει, μεταξύ άλλων, τη συμμετοχή και τη συμβολή των μεγαλύτερων ανθρώπων στην κοινωνία.
Και το 2026 ίσως είναι καλή στιγμή να θυμηθούμε κάτι απλό:
η αγορά εργασίας δεν χρειάζεται να είναι παιχνίδι με μουσικές καρέκλες, δεν χρειάζεται να φύγει ένας 45χρονος για να χωρέσει ένας 25χρονος όπως δεν χρειάζεται να θεωρούμε έναν εργαζόμενο 60 ετών ανίκανο να δημιουργήσει για να δημιουργηθεί χώρος για τον επόμενο.
Οι Boomers έχουν εμπειρία. Η Gen X έχει επιβιώσει από περίπου τα πάντα χωρίς να το κάνει content. Οι Millennials ξέρουν πώς ήταν η ζωή πριν και μετά το internet, το Tik Tok και το IG και μπορούν να μετατρέψουν οποιοδήποτε συναίσθημα σε meme και η Gen Z μπήκε στην αγορά εργασίας με διαφορετικές απαιτήσεις, διαφορετικές δεξιότητες και πολύ μικρότερη ανοχή στο «έτσι τα βρήκαμε».
Guess what: Χωράμε όλοι.
Ίσως το πραγματικό ζητούμενο δεν είναι να αναρωτιόμαστε ποια γενιά πρέπει να φύγει, αλλά πώς θα υπάρχει χώρος για να δουλέψει, να εξελιχθεί και κάποτε ναι, κάποτε να συνταξιοδοτηθεί η καθεμία.
Μέχρι τότε, αγαπητή Gen Z, οι Millennials θα είμαστε εδώ. Με τον καφέ μας κι όχι με macha μόνο, με τον αυχένα μας, με την πρώτη αίτησή μας για τον Μαραθώνιο και, όπως φαίνεται με τουλάχιστον άλλα 17 χρόνια δουλειάς μπροστά μας.
Ευχαριστούμε τη Δάφνη Ζωγράφου, Α. Δικηγόρος, Συνεργάτιδα της Δικηγορικής Εταιρείας «Καρούζος Γιάννης και Συνεργάτες», www.karouzoslawoffice.gr
