Η αόρατη πίεση των social media στη νέα μαμά: Όταν η «τέλεια μητρότητα» γίνεται βάρος
Με αφορμή τη Γιορτή της Μητέρας, στρέφουμε το βλέμμα σε μια πλευρά της μητρότητας που συχνά μένει αόρατη: την ψυχολογική πίεση που βιώνουν οι νέες μαμάδες μέσα από την καθημερινή έκθεση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
Η μητρότητα δεν ήταν ποτέ μια απλή διαδρομή. Σήμερα, όμως, μοιάζει να συνοδεύεται από έναν επιπλέον, αθόρυβο αλλά ιδιαίτερα απαιτητικό «κριτή»: τα social media. Η νέα μαμά δεν καλείται μόνο να φροντίσει το παιδί της και να προσαρμοστεί σε μια ριζικά διαφορετική καθημερινότητα, αλλά και να ανταποκριθεί σε ένα άτυπο πρότυπο τελειότητας που προβάλλεται διαρκώς στην οθόνη της.
Ανάμεσα σε συμβουλές, εικόνες και συγκρίσεις, γεννιούνται ερωτήματα, αμφιβολίες και συχνά ενοχές. Είναι αρκετή; Κάνει το σωστό; Γιατί η δική της πραγματικότητα δεν μοιάζει με αυτή που βλέπει;
Η ψυχολόγος-ψυχοθεραπεύτρια Μυρτώ Κογεβίνα, MSc, με αφορμή τη Γιορτή της Μητέρας, φωτίζει αυτή την αθέατη πλευρά της σύγχρονης μητρότητας, δίνοντας φωνή σε σκέψεις και συναισθήματα που πολλές γυναίκες βιώνουν αλλά σπάνια εκφράζουν.
pexels.com / Polina Tankilevitch
6 τρόποι να σταματήσεις το multitasking και να γίνεις η μαμά που τα παιδιά σου χρειάζονται
Το φορτίο της μητέρας
«Η μητρότητα ήταν, είναι και θα είναι ένα έργο όμορφο, αλλά και πολύ δύσκολο. Τα παιδιά έχουν ποικίλες, άμεσες, και συνεχώς μεταβαλλόμενες ανάγκες, η κάλυψη των οποίων απαιτεί πολύ χρόνο, πολλή ενέργεια και πολλές θυσίες σε προσωπικό αλλά και οικονομικό επίπεδο. Και οι δύο γονείς είναι εξαιρετικά σημαντικοί όσον αφορά την ανατροφή του παιδιού, η μαμά όμως, από βιολογικής και ορμονικής άποψης, μοιραία κουβαλάει το μεγαλύτερο φορτίο, ιδιαίτερα τα πρώτα χρόνια της ζωής του παιδιού», λέει η Μυρτώ Κογιεβίνα.
Εστιάζοντας στη νέα μαμά, εκεί τα πράγματα είναι ακόμα πιο πολύπλοκα. Η νέα μαμά καλείται να αφήσει πίσω, εν μέρει, την μέχρι τώρα ταυτότητά της και να υιοθετήσει μία νέα-αυτήν της μαμάς. Η ζωή της αλλάζει απότομα και αμετάκλητα. Την ίδια στιγμή, καλείται να μεγαλώσει, χωρίς ακόμα ιδιαίτερες γνώσεις και εμπειρία, ένα εύθραυστο και πολύτιμο πλάσμα. Είναι λογικό και επόμενο, λοιπόν, μία νέα μαμά να αναζητά απαντήσεις και λύσεις στο διαδίκτυο και στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
Η κοινωνία ήταν, και συνεχίζει να είναι, άδικη με τις μητέρες.
Αναμένεται από εκείνες να τα κάνουν όλα τέλεια, βάσει κάποιου μυστηριώδους μητρικού ενστίκτου, και κριτικάρονται από τους γύρω συνεχώς και για τα πάντα: εάν θηλάζουν ή όχι, εάν το παιδί τους το ταϊζουν σωστά, εάν το παιδί παραείναι ελαφριά/βαριά ντυμένο κ.ο.κ. Παράλληλα με όλα αυτά, αναμένεται επίσης από τη μητέρα να έχει ένα σπίτι πεντακάθαρο και τακτοποιημένο, η ίδια να είναι στην τρίχα και φυσικά, να αντεπεξέρχεται όπως πριν και στις επαγγελματικές της υποχρεώσεις, εάν εργάζεται.
«Όταν στα παραπάνω έρχονται και προστίθενται τα κοινωνικά δίκτυα, έχουμε μία συνταγή για καταστροφή. Οι άνθρωποι, και ιδιαιτέρως οι λεγόμενοι-ες influencers, τείνουν να ανεβάζουν υλικό απόλυτα φιλτραρισμένο, ρετουσαρισμένο και απολύτως αποκομμένο από την πραγματικότητα. Οι μαμάδες-influencers παρουσιάζουν μία ζωή στην οποία διατηρούν τέλειο το σπίτι τους, μεγαλώνουν τα παιδιά τους με organic φαγητά, ανάμεσα σε λιγοστά μοντεσσοριανά παιχνίδια σε γήινους τόνους. Επίσης, τα παιδιά τους «τείνουν» να έχουν τέλειο πρόγραμμα από το οποίο δεν ξεφεύγουν ποτέ, να κάνουν τέλειο ύπνο και να μην έχουν ακουμπήσει πιπίλα ή οτιδήποτε το πλαστικό. Οι ίδιες οι μαμάδες μοιάζουν να είναι πάντοτε περιποιημένες, να ζουν σε απόλυτη αρμονία με τον σύντροφό τους, και φυσικά όποτε μπορούν, φτιάχνουν και ένα κέικ με αγνά, organic υλικά.
unsplash.com / Tamara Govedarovic
Μαμά, όταν όλα σου φαίνονται βουνό, ίσως ήρθε η στιγμή να κάνεις ένα μικρό reset
» Όταν λοιπόν μια άυπνη, εξαντλημένη μαμά, στον λίγο ελεύθερο χρόνο που έχει, ψάχνει μανιωδώς για απαντήσεις και πρότυπα στα κοινωνικά δίκτυα, έρχεται μοιραία αντιμέτωπη με όλη αυτήν την τελειότητα. Η κούραση, το άγχος και οι ορμόνες την κάνουν ιδιαίτερα επιρρεπή σε αυτά που βλέπει, ακόμα κι αν γνωρίζει, σε θεωρητικό επίπεδο, ότι αυτά που βλέπουμε στα κοινωνικά δίκτυα δεν αντιπροσωπεύουν την πραγματικότητα. Έχοντας ήδη την κοινωνική πίεση να είναι η «τέλεια μαμά», οι εξωπραγματικές αυτές εκδοχές της μητρότητας είναι πολύ πιθανόν να την αγχώσουν, και να την κάνουν να αισθανθεί άχρηστη και ανεπαρκής. Αυτό είναι κάτι το ιδιαιτέρως βλαβερό για την ήδη ευαίσθητη ψυχική κατάσταση της νέας μαμάς. Επιπλέον, επειδή τα κοινωνικά δίκτυα είναι παντού και τόσο εύκολα προσβάσιμα, η επιρροή τους είναι, στην πραγματικότητα, 24ωρη και δύσκολο να αποφευχθεί», αναφέρει η Μυρτώ Κογιεβίνα, σκιαγραφώντας μια καθημερινότητα που βιώνουν ολοένα και περισσότερες νέες μητέρες σήμερα.
Όλοι γνωρίζουμε ότι, στην αληθινή ζωή, η μητρότητα δεν είναι, δε μπορεί να είναι, και κυρίως ΔΕ ΧΡΕΙΑΖΕΤΑΙ να είναι τέλεια.
'Οπως όμως εύστοχα εξηγεί , θα υπάρχουν καλές και κακές μέρες, θα υπάρχουν στιγμές που επιλέγουμε, λόγω κούρασης ή συνθηκών, κάτι το μη ιδανικό (ένα τυποποιημένο σνακ, παραπάνω ώρα στην οθόνη, αλλαγή στο πρόγραμμα κλπ κλπ), και αυτό είναι εντάξει. Οι μαμάδες είναι και άνθρωποι, επομένως δε μπορούμε να περιμένουμε από εκείνες να λειτουργούν σαν ρομπότ.
Γιατί δεν μιλάει ποτέ κανείς ειλικρινά για το πώς νιώθουν οι νέες μαμάδες;
Ποια είναι η συμβουλή της;
«Καλό είναι μία νέα μαμά να αποφύγει τελείως τα κοινωνικά δίκτυα ή, εάν αυτό δεν είναι εφικτό ή επιθυμητό, να κάνει χρήση «υποψιασμένη», κρατώντας στο πίσω μέρος του μυαλού της ότι αυτά που βλέπει και διαβάζει, δεν αντανακλούν την πραγματικότητα. Η νέα μαμά θα πρέπει να ασπαστεί το «αρκετά καλό» αντί για το τέλειο-γιατί πραγματικά, το «αρκετά καλό» είναι αρκετά καλό! Έτσι, θα προστατεύσει την ψυχική της υγεία ώστε να μπορεί να χαρεί το υπέροχο αρχικό διάστημα με το μωρό της χωρίς να το δηλητηριάζουν ενοχές και άσχημα συναισθήματα».
Η Μυρτώ Κογεβίνα, MSc είναι Ψυχολόγος-Ψυχοθεραπεύτρια, email: myrtokogevina@gmail.comfacebook: https://www.facebook.com/myrto.kogevina.336, www.psychikopsychologist.com
