Alex Barrett & Julie Foy μιλούν για το The Date που γύρισαν σε 4 μέρες & την εξουσία του «περίμενε»

Ένας άνδρας δεν εμφανίζεται σε ένα ραντεβού και, χωρίς να κάνει απολύτως τίποτα, καταφέρνει να αποκτήσει τον έλεγχο της βραδιάς, της διάθεσης και, με λίγη τύχη, της αυτοεκτίμησης μιας γυναίκας. Αξιοσημείωτη επίδοση για κάποιον που δεν χρειάστηκε καν να παραστεί. Στο The Date του Alex Barrett, η Jazmín, μια μητέρα που μεγαλώνει μόνη την κόρη της, ετοιμάζεται για την πρώτη της ερωτική συνάντηση έπειτα από χρόνια και καταλήγει να περιμένει έναν άνθρωπο που δεν έρχεται, σε μια ιστορία όπου η απουσία αποκτά σχεδόν διοικητικές αρμοδιότητες πάνω στην ανθρώπινη αξιοπρέπεια. Ο σκηνοθέτης αφιερώνει 80 λεπτά σε αυτή την αναμονή, αρνείται να μας απαλλάξει από την αμηχανία της και αφήνει τον χρόνο να αποκαλύψει πόσο πρόθυμα μετατρέπουμε την αγένεια των άλλων σε κατηγορητήριο εναντίον του εαυτού μας. Γιατί, αν κάποιος σε στήσει, προφανώς το λογικό είναι να ανακρίνεις τον εαυτό σου μέχρι να ομολογήσει τι έκανε και δεν τον ενέπνευσε να έρθει. Εξαιρετική δικαιοσύνη, φίλε μου.

Με αφορμή την παγκόσμια πρεμιέρα της ταινίας στο 67ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης, ο σκηνοθέτης Alex Barrett και η παραγωγός Julie Foy μάς μίλησαν για τη μοναξιά που ευδοκιμεί ανάμεσα σε εκατομμύρια ανθρώπους, τα dating apps που υπόσχονται ότι ο επόμενος θα είναι καλύτερος, την τεχνητή νοημοσύνη και τη βιομηχανία του κινηματογράφου, όπου μια γυναίκα μπορεί να θεωρείται εξαιρετικά ενδιαφέρουσα μέχρι να αποκτήσει ρυτίδες και προσωπική άποψη. Η Foy περιγράφει έναν επαγγελματικό κόσμο γεμάτο ανθρώπους που μπορούν να σε αγκαλιάζουν και να σε μαχαιρώνουν πισώπλατα με την ίδια άνεση, ενώ ο Barrett υπερασπίζεται τη σιωπή, τις άβολες στιγμές και την ανάγκη να κοιτάζουμε πραγματικά όσα έχουμε μπροστά μας. Οι δυο τους γύρισαν το The Date σε τέσσερις ημέρες, με ελάχιστα χρήματα και θερμοκρασίες κοντά στον έναν βαθμό, για να μας προσφέρουν μια ταινία που απαιτεί όσα σπανίως διαθέτουμε πια: χρόνο, προσοχή και την αντοχή να παραμείνουμε μόνοι με τις σκέψεις μας. Κι αν σκεφτεί κανείς πόσες ώρες χαρίζουμε σε ανθρώπους που μας έχουν γραμμένους, ογδόντα λεπτά για να καταλάβουμε γιατί το ανεχόμαστε δεν είναι τίποτα.

Alex Barrett, όταν ήσασταν 13 ετών, ο πατέρας σας σάς σύστησε το Nosferatu και το The Cabinet of Dr. Caligari. Τι είδους άνθρωπος μεγαλώνει μαθαίνοντας τόσο νωρίς να κοιτάζει το σκοτάδι αντί να στρέφει αλλού το βλέμμα; Ποιος είναι σήμερα ο Alex Barrett;

Ο πατέρας μου αγαπούσε πολύ τον κινηματογράφο. Όταν ήμουν μικρός, κατάλαβε ότι άρχιζα κι εγώ να ενδιαφέρομαι σοβαρά γι' αυτόν και θέλησε να μου δείξει ταινίες που διαφορετικά μπορεί να μην ανακάλυπτα. Νομίζω ότι για εκείνον αυτές οι προβολές είχαν να κάνουν με την επιθυμία του να με μυήσει σε έναν διαφορετικό κινηματογραφικό κόσμο, να μου δείξει πόσο ευρύ και διαφορετικό μπορεί να είναι το σινεμά.

Δεν πιστεύω απαραίτητα ότι το ζήτημα ήταν να με φέρει αντιμέτωπο με το σκοτάδι. Ο κινηματογράφος χρησιμοποιεί το σκοτάδι και τις σκιές για να μας κάνει να αντιληφθούμε διαφορετικά το φως. Εκείνη η εμπειρία με βοήθησε να καταλάβω ότι μια ταινία μπορούσε να εκφράσει πράγματα με τρόπους που δεν είχα φανταστεί.

Julie Foy, ξεκινήσατε ως ένα παιδί που έπρεπε να θυμάται σωστά τις ατάκες του. Σήμερα αποφασίζετε ποιες ιστορίες αξίζει να ειπωθούν. Ποιον κανόνα που σας έμαθαν τότε χρειάστηκε να παραβείτε για να γίνετε η γυναίκα που είστε σήμερα; Και ποια είναι αυτή η γυναίκα;

Ξεκίνησα ως ηθοποιός πριν από πολλά χρόνια, στο θέατρο, στην τηλεόραση και στον κινηματογράφο. Αργότερα ασχολήθηκα και με τη σκηνοθεσία στο θέατρο. Καθώς μεγάλωνα, άρχισα να συνειδητοποιώ όλο και περισσότερο πόσο σκληρή είναι αυτή η βιομηχανία, ιδιαίτερα απέναντι στις γυναίκες. Όταν είσαι νέα, οι άλλοι ενδιαφέρονται συχνά για την εμφάνισή σου, για το στήθος σου, για τα μαλλιά σου. Και μετά αρχίζεις να μεγαλώνεις και ξαφνικά γίνεσαι αόρατη. Αυτή είναι η πραγματικότητα σε μεγάλο μέρος της βιομηχανίας. Και τα πράγματα γίνονται ακόμη δυσκολότερα όταν είσαι μια δυναμική γυναίκα που δεν φοβάται να χρησιμοποιήσει τη φωνή της. Εγώ, πάντως, έκανα πάντα πολλές ερωτήσεις.

Ακόμη και όταν ήμουν έφηβη και βρισκόμουν σε ένα γύρισμα, ήθελα να καταλαβαίνω τι έκανε ο καθένας. Στο θέατρο οι καλύτεροί μου φίλοι ήταν πολλές φορές οι τεχνικοί, οι άνθρωποι που δούλευαν πίσω από τη σκηνή. Περνούσα χρόνο μαζί τους, τους παρακολουθούσα και τους ρωτούσα συνεχώς για τη δουλειά τους. Δεν ήθελα να γνωρίζω μόνο όσα αφορούσαν τον δικό μου ρόλο. Ξέρετε, οι ηθοποιοί έχουν μερικές φορές τη φήμη ότι είναι υπερβολικά απορροφημένοι από τον εαυτό τους. Εγώ είχα καταλάβει από νωρίς ότι ήθελα και θα χρειαζόταν να κάνω πολλά διαφορετικά πράγματα. Γνώριζα επίσης ότι η βιομηχανία δεν φέρεται ιδιαίτερα καλά στις γυναίκες όσο μεγαλώνουν. Αυτό που μπορώ να σας πω σήμερα είναι ότι όσο μεγαλώνω τόσο πιο ατρόμητη γίνομαι. Δεν φοβάμαι να χρησιμοποιήσω τη φωνή μου, ακόμη κι αν αυτό σημαίνει ότι μπορεί να χάσω δουλειές ή να δημιουργήσω εχθρούς. Έχω φτάσει σε ένα σημείο της ζωής μου όπου δεν με τρομάζει πια αυτό.

Αν σας ζητούσα να περιγράψετε ο ένας τον άλλον με απόλυτη ειλικρίνεια, τι θα λέγατε;

Julie Foy: Ο Alex είναι ένας άνθρωπος τρομερά συγκεντρωμένος σε αυτό που κάνει, με τεράστια φαντασία. Μερικές φορές μπορεί να γίνει αρκετά έντονος, ακριβώς επειδή είναι τόσο αφοσιωμένος στη δουλειά του, αλλά είναι υπέροχο να βρίσκεσαι κοντά του. Είναι πραγματικός συνεργάτης και αυτό έχει τεράστια σημασία για μένα. Πιστεύω πολύ στην ομαδική δουλειά. Ξέρετε τι λένε, στη λέξη «team» δεν υπάρχει «I». Ο Alex είναι ένας άνθρωπος με ηγετικές ικανότητες και όραμα. Για εμένα και τη Maria ήταν συχνά πολύ εύκολο να καταλάβουμε τι προσπαθούσε να εκφράσει, επειδή σκέφτεται εξαιρετικά οπτικά. Έχει έναν πολύ συγκεκριμένο τρόπο να βλέπει τις εικόνες και να αφηγείται τις ιστορίες του.

Alex Barrett: Η Julie είναι διασκεδαστική, γεμάτη ζωή και έχει μια απίστευτη θετική ενέργεια. Αυτό που αγαπώ περισσότερο πάνω της είναι η αισιοδοξία της. Όταν δημιουργείς μια ταινία, αντιμετωπίζεις διαρκώς δυσκολίες. Στη δική μας περίπτωση δεν είχαμε ουσιαστικά χρήματα. Όλα βασίστηκαν στον χρόνο, στην αφοσίωση και στην προσωπική προσφορά των ανθρώπων που συμμετείχαν. Το να έχεις δίπλα σου κάποιον που διατηρεί τη θετική του στάση ακόμη και στις πιο δύσκολες συνθήκες είναι εξαιρετικά σημαντικό. Η Julie έγινε, κατά κάποιον τρόπο, η μητέρα ολόκληρης της ομάδας. Ήταν υπέροχο να έχουμε αυτή τη στήριξη.

Julie Foy: Και δεν φοβάμαι καθόλου να «λερώσω τα χέρια μου». Αν χρειάζεται να φτιάξω καφέδες, τσάι, σάντουιτς ή ακόμη και να καθαρίσω τις τουαλέτες, θα το κάνω. Καμία δουλειά δεν είναι πολύ μεγάλη ή πολύ μικρή για μένα. Όταν δεν έχεις χρήματα και είστε τόσο λίγοι άνθρωποι, το σημαντικό είναι να κρατήσεις την ομάδα ενωμένη.

Γυρίσαμε την ταινία σε τέσσερις ημέρες, μέσα σε τρομερό κρύο. Η θερμοκρασία έφτανε περίπου στον έναν βαθμό. Στην οθόνη δεν το καταλαβαίνεις, επειδή φαίνεται ότι έχει λιακάδα, αλλά στην πραγματικότητα παγώναμε. Και πιστεύω ότι ως παραγωγός πρέπει να βρίσκεσαι εκεί, δίπλα στους ανθρώπους. Να βεβαιώνεσαι ότι μπορούν να ζεσταθούν, ότι έχουν κάτι ζεστό να πιουν, ότι κάποιος φροντίζει τις βασικές τους ανάγκες. Μπορεί να φαίνονται μικρά πράγματα, αλλά είναι απαραίτητα για να διατηρήσεις μια ομάδα ενωμένη και πρόθυμη να συνεχίσει.

Alex Barrett, πότε συνειδητοποιήσατε ότι η σιωπή μπορεί να κάνει περισσότερο θόρυβο από μια φωνή; Και ποια σιωπή στο The Date θα θέλατε πραγματικά να ακούσουμε;

Έχει ενδιαφέρον που ξεκινήσατε τη συζήτησή μας από τον πατέρα μου και τις ταινίες που μου έδειχνε όταν ήμουν μικρός. Ως έφηβος πήγαινα κάθε εβδομάδα στον τοπικό κινηματογράφο και έβλεπα σχεδόν οτιδήποτε προβαλλόταν, κυρίως μεγάλες χολιγουντιανές παραγωγές. Όταν ο πατέρας μου κατάλαβε πόσο με ενδιέφερε το σινεμά, άρχισε να μου δείχνει και άλλους δημιουργούς, όπως ο Werner Herzog και ο Andrei Tarkovsky. Έτσι, από πολύ μικρή ηλικία, άρχισα να εκτιμώ έναν διαφορετικό κινηματογράφο. Αργότερα ανακάλυψα ακόμη περισσότερους σκηνοθέτες που χρησιμοποιούσαν τον χρόνο και τη σιωπή με έναν ιδιαίτερο τρόπο. Νομίζω ότι μέσα από αυτούς έμαθα να παρατηρώ διαφορετικά τις εικόνες.

Η ζωή μας σήμερα είναι απίστευτα θορυβώδης και βιαστική. Χθες, για παράδειγμα, μπήκα σε μια εκκλησία εδώ στη Θεσσαλονίκη. Οι τοίχοι ήταν γεμάτοι τοιχογραφίες και συνειδητοποίησα ότι, για να τις παρατηρήσω πραγματικά, θα χρειαζόμουν ίσως δύο ώρες. Εγώ είχα μόνο δέκα λεπτά. Άρχισα λοιπόν να προσπαθώ να δω όσο περισσότερα μπορούσα, να απορροφήσω όσο το δυνατόν περισσότερες πληροφορίες. Και ξαφνικά κατάλαβα ότι, ενώ έβλεπα, δεν κοιτούσα πραγματικά. Δεν παρατηρούσα. Δεν έδινα στον εαυτό μου τον χρόνο να σταθεί μπροστά σε αυτό που είχε απέναντί του. Αυτό ακριβώς μας προσφέρουν η σιωπή και η ηρεμία. Μας επιτρέπουν να δούμε πράγματα που διαφορετικά προσπερνάμε. Προσωπικά, κάποιες φορές δυσκολεύομαι κι εγώ να συγκεντρωθώ, επειδή η ζωή είναι γεμάτη περισπασμούς. Παραδόξως, όμως, όταν παρακολουθώ μια ταινία αργού κινηματογράφου, η εμπειρία μπορεί να γίνει σχεδόν διαλογιστική.

Ακόμη και ένας άνθρωπος που δυσκολεύεται με την προσοχή του μπορεί να αισθανθεί πιο ήρεμος μπροστά σε μια τέτοια ταινία, επειδή δεν προσπαθεί συνεχώς να παρακολουθήσει τον θόρυβο και τις πληροφορίες. Ακολουθεί τη σιωπή και μπορεί να αφεθεί στον ρυθμό της. Από εκεί ξεκίνησε και η δική μου προσέγγιση στο The Date. Ήθελα ο θεατής να βιώσει το βάρος του χρόνου και των συναισθημάτων της ηρωίδας. Να αισθανθεί τη διάρκεια μιας εμπειρίας που είναι συναισθηματικά δύσκολη. Μιλάμε πολύ για τη σιωπή και τον χρόνο, αλλά στο κέντρο της ταινίας βρίσκεται μια πολύ συγκεκριμένη συναισθηματική διαδρομή. Ελπίζω ότι, αν καταφέρουμε να απομακρύνουμε τον θόρυβο, μπορούμε να φτάσουμε σε κάτι ουσιαστικότερο, σε μια σχεδόν διαλογιστική εμπειρία γύρω από το τι σημαίνει να είσαι άνθρωπος, τι σημαίνει να είσαι μόνος και πόσο μεγάλη ανάγκη έχουμε τη σύνδεση με τους άλλους. Υπάρχει τόσος θόρυβος γύρω μας και είμαστε διαρκώς τόσο απασχολημένοι, ώστε είναι πολύ εύκολο να αισθάνεσαι μοναξιά ακόμη κι όταν η ζωή σου είναι γεμάτη δραστηριότητες.

Η Jazmín ετοιμάζεται για το πρώτο της ραντεβού έπειτα από χρόνια. Μήπως το δυσκολότερο πράγμα για μια μητέρα είναι να διεκδικήσει ξανά μια ζωή στην οποία δεν χρειάζεται να είναι απαραίτητη σε κανέναν;

Alex Barrett: Νομίζω πως ναι. Με την ταινία προσπαθήσαμε να εξετάσουμε την ανάγκη μας να συνδεόμαστε με άλλους ανθρώπους. Υπάρχει όμως και κάτι ακόμη. Λέμε συχνά ότι για να αγαπήσεις κάποιον άλλον πρέπει πρώτα να αγαπήσεις τον εαυτό σου. Νομίζω ότι αυτό που βλέπουμε στην περίπτωση της Jazmín είναι πως δεν έχει κάνει ακόμη αυτό το βήμα. Το γεγονός ότι περιμένει τόσο πολύ δείχνει ότι δεν έχει καταφέρει να πει στον εαυτό της πως αξίζει περισσότερα από την αντιμετώπιση που της επιφυλάσσει αυτός ο άνδρας, ο οποίος δεν εμφανίζεται. Χρειάζεται την επαφή με έναν άλλον άνθρωπο, αλλά χρειάζεται επίσης να ανακαλύψει ξανά την αυτοπεποίθησή της. Νομίζω ότι αυτή η ανάγκη διατρέχει ολόκληρη την ταινία.

Julie Foy: Εμένα αυτό που με συγκίνησε πραγματικά στην ιστορία είναι ότι αφορά πολύ περισσότερα από ένα ραντεβού. Πιστεύω ότι κάθε γυναίκα, κάθε άνδρας, κάθε άνθρωπος μπορεί να αναγνωρίσει κάτι από τον εαυτό του στην εμπειρία της Jazmín. Δεν χρειάζεται να έχεις κανονίσει ένα ραντεβού στο οποίο ο άλλος δεν εμφανίστηκε. Μπορεί να είναι κάτι εντελώς διαφορετικό. Να χρειάζεται να πας μόνος σου σε ένα πάρτι, να ταξιδέψεις μόνος, να μπεις σε ένα τρένο ή σε ένα αεροπλάνο χωρίς κάποιον δίπλα σου. Όλα αυτά μπορούν να είναι δύσκολα και να σου προκαλούν φόβο. Και ο μόνος τρόπος να γίνεις πιο θαρραλέος είναι να αρχίσεις να τα κάνεις. Κάθε φορά που βλέπω την ταινία, η σκηνή στο μπαρ με συγκλονίζει. Η Jazmín κάθεται εκεί, πίνει το κρασί της και αρχίζει να συνειδητοποιεί τι συμβαίνει. Μπορείς να δεις πόσο την πληγώνει αυτή η εμπειρία. Είναι πραγματικά σπαρακτικό.

Αυτό που ελπίζω, όμως, είναι ότι θα βγει από εκεί πιο δυνατή. Ότι αυτή η εμπειρία θα την κάνει να πιστέψει περισσότερο στον εαυτό της και να φοβάται λιγότερο. Είναι μια μητέρα που μεγαλώνει μόνη της το παιδί της. Θα ήθελα να πάψει να αισθάνεται ότι είναι εκείνη και η κόρη της εναντίον ολόκληρου του κόσμου. Να φτάσει στο σημείο να σκεφτεί ότι μπορεί να κάνει όσα επιθυμεί και ότι δεν χρειάζεται να φοβάται να τα διεκδικήσει. Για μένα, λοιπόν, η ταινία αφορά κάτι πολύ μεγαλύτερο από μια αποτυχημένη ερωτική συνάντηση. Αφορά τη δύναμη που ανακαλύπτουμε όταν αρχίζουμε να κάνουμε πράγματα μόνοι μας και να εμπιστευόμαστε τον εαυτό μας.

Και θέλω να πω επίσης πόσο πραγματικά ευγνώμων αισθάνομαι που συνεργάστηκα με τον Alex. Ο τρόπος που κάνει κινηματογράφο είναι διαφορετικός από οτιδήποτε είχα γνωρίσει προηγουμένως. Θεωρώ τον εαυτό μου μια γυναίκα που δεν φοβάται εύκολα και πιστεύω ότι εκείνος είναι ένας εξίσου ατρόμητος κινηματογραφιστής. Παρέμεινε πιστός σε όλα όσα πίστευε για αυτή την ταινία.

Alex Barrett, στο The Date αρνείστε να μοντάρετε τις άβολες στιγμές ώστε να εξαφανιστούν. Γιατί ανυπομονούμε τόσο πολύ να προσπεράσουμε όσα μας φέρνουν σε αμηχανία; Και τι χάνουμε κάθε φορά που το κάνουμε;

Νομίζω ότι αυτό συνδέεται με όσα λέγαμε νωρίτερα για τον τρόπο που ζούμε. Βρισκόμαστε σε μια εποχή υπερβολικής πληροφορίας. Πιστεύω ότι τα social media έχουν επηρεάσει πολύ αρνητικά τόσο την ικανότητά μας να συγκεντρωνόμαστε όσο και την ψυχική μας υγεία. Αισθανόμαστε διαρκώς ότι πρέπει να κάνουμε κάτι, ότι πρέπει να κινούμαστε, να προχωράμε, να βρισκόμαστε συνεχώς σε δράση. Αυτή η ανάγκη για ταχύτητα έχει περάσει και στον τρόπο με τον οποίο παρακολουθούμε ταινίες.

Σήμερα, πολλές από αυτές τις άβολες ή φαινομενικά ασήμαντες στιγμές αφαιρούνται στο μοντάζ επειδή θεωρούνται βαρετές. Εγώ, όμως, πιστεύω ότι ακριβώς σε αυτές τις στιγμές μπορούμε να ανακαλύψουμε την ουσία της ανθρώπινης εμπειρίας, τι σημαίνει να ζεις και να είσαι πραγματικά παρών. Νομίζω ότι πολλοί άνθρωποι φοβούνται να μείνουν μέσα στη στιγμή. Η ζωή είναι δύσκολη και το μέλλον προκαλεί φόβο σε πάρα πολλούς. Μπροστά σε αυτή την αβεβαιότητα, αισθανόμαστε την ανάγκη να γεμίσουμε κάθε κενό με δραστηριότητες. Είναι σαν να φοβόμαστε να αποδεχτούμε τη ζωή όπως συμβαίνει, μαζί με τη σιωπή και την αμηχανία της. Προσπαθούμε συνεχώς να την καλύψουμε με δράση.

Julie Foy: Συμφωνώ απόλυτα. Εγώ αγαπώ πραγματικά να είμαι μόνη μου. Μπορώ να περάσω μέρες ολόκληρες χωρίς παρέα και να αισθάνομαι πολύ καλά. Αναρωτιέμαι, όμως, πόσοι άνθρωποι εξακολουθούν να μπορούν να το κάνουν αυτό.

Julie Foy, στο The Date η αναμονή ενός άλλου ανθρώπου αποκτά σχεδόν υπαρξιακή σημασία. Πότε αρχίσαμε να επιτρέπουμε στην επιθυμία κάποιου άλλου να καθορίζει τη δική μας αξία;

Είναι η ανάγκη μας να ανήκουμε κάπου και να αισθανόμαστε ότι οι άλλοι μας αποδέχονται. Στην περίπτωση της Jazmín, το ζήτημα συνδέεται πολύ έντονα με την αυτοεκτίμησή της. Πιστεύω ότι τα social media παίζουν μεγάλο ρόλο σε όλο αυτό. Πόσο συχνά αναρωτιόμαστε σήμερα τι εικόνα θα παρουσιάσουμε στο Instagram; Τι θα δείξουμε στον κόσμο; Πώς θα προβάλουμε τον εαυτό μας; Στην ταινία, η Jazmín φτάνει στο σημείο να πει ψέματα στη φίλη της, επειδή δεν μπορεί να αντιμετωπίσει την αλήθεια της στιγμής που βιώνει. Δεν θέλει να παραδεχτεί τι της έχει συμβεί και προσπαθεί να προστατεύσει την εικόνα που έχουν οι άλλοι για εκείνη. Νομίζω ότι αυτό αφορά πάρα πολλούς ανθρώπους. Αισθανόμαστε πίεση να παρουσιάζουμε τη ζωή μας σαν να πηγαίνουν όλα υπέροχα, ακόμη και όταν δεν συμβαίνει τίποτα τέτοιο. Μας απασχολεί περισσότερο πώς θα δείξουμε τον εαυτό μας παρά το πώς πραγματικά αισθανόμαστε.

Alex Barrett, στο The Date η απουσία μοιάζει να διαθέτει μεγαλύτερη δύναμη από την παρουσία. Μήπως η πιο ύπουλη μορφή εξουσίας είναι η δυνατότητα κάποιου να καθορίζει τη ζωή μας χωρίς καν να συμμετέχει σε αυτήν;

Θα ήταν υπέροχο αν μπορούσαμε να είμαστε απολύτως αυτάρκεις και να μη μας επηρεάζει η γνώμη των άλλων, αλλά δεν ξέρω πόσο ρεαλιστικό είναι αυτό. Ακόμη και όταν είσαι κινηματογραφιστής, δημιουργείς μια ταινία, τη στέλνεις στον κόσμο και ελπίζεις ότι θα αρέσει στους ανθρώπους. Σε ενδιαφέρει πώς θα αντιδράσουν. Η γνώμη τους μπορεί να επηρεάσει τον τρόπο που αισθάνεσαι για τη δουλειά σου. Επομένως, ναι, πιστεύω ότι οι άλλοι άνθρωποι έχουν μεγάλη δύναμη πάνω μας, ακόμη κι όταν δεν το συνειδητοποιούμε.

Και αυτό λειτουργεί και προς τις δύο κατευθύνσεις. Κάποιος μπορεί να κάνει μια πολύ μικρή χειρονομία, να σου πει απλώς καλημέρα, και να σου φτιάξει τη διάθεση. Αντίστοιχα, κάποιος μπορεί να σου πει κάτι που θα καταστρέψει ολόκληρη την ημέρα σου. Ειδικά σήμερα, που τόσο πολλοί άνθρωποι αντιμετωπίζουν δυσκολίες με την ψυχική τους υγεία, πιστεύω ότι πρέπει να σκεφτόμαστε περισσότερο τον τρόπο με τον οποίο αντιδρούμε στους άλλους. Όλοι ασκούμε κάποια επιρροή στη ζωή των ανθρώπων γύρω μας. Μερικές φορές δεν έχουμε καν επίγνωση της δύναμης που έχουν οι λέξεις μας και ο τρόπος με τον οποίο συμπεριφερόμαστε.

Μήπως το πιο κερδοφόρο προϊόν που πουλούν οι εφαρμογές γνωριμιών είναι η πεποίθηση ότι κάποιος καλύτερος βρίσκεται πάντοτε στην επόμενη γωνία;

Julie Foy: Είναι εξαιρετικά ενδιαφέρουσα ερώτηση. Ξέρετε κάτι; Δεν έχω χρησιμοποιήσει ποτέ εφαρμογή γνωριμιών. Είμαι μόνη μου και αισθάνομαι πολύ καλά με αυτό. Γνωρίζω όμως πάρα πολλούς ανθρώπους που χρησιμοποιούν αυτές τις εφαρμογές, κυρίως μέσα από τις εμπειρίες των φίλων μου. Έχουν κατακλύσει τη ζωή μας, έτσι δεν είναι; Βλέπω ανθρώπους που βρίσκονται διαρκώς σε αυτές τις πλατφόρμες και συνεχίζουν να αναζητούν κάποιον άλλον.

Alex Barrett: Νομίζω ότι αυτό σχετίζεται με ένα ευρύτερο ζήτημα. Επιστρέφουμε ξανά σε αυτό που λέγαμε για τη δυσκολία των ανθρώπων να ζουν στο παρόν. Πολύ συχνά δεν είμαστε ευχαριστημένοι με όσα έχουμε. Πιστεύουμε ότι κάτι καλύτερο βρίσκεται πάντα λίγο παρακάτω και, εξαιτίας αυτής της προσδοκίας, δεν εκτιμούμε αυτό που βρίσκεται ήδη μπροστά μας. Υπάρχουν άνθρωποι που πιστεύουν διαρκώς ότι το αύριο θα είναι καλύτερο, οπότε δεν απολαμβάνουν το σήμερα. Και υπάρχουν άλλοι που φοβούνται ότι το αύριο θα είναι χειρότερο, με αποτέλεσμα πάλι να μην μπορούν να εκτιμήσουν όσα έχουν. Είναι πραγματικά δύσκολο να μείνεις στην παρούσα στιγμή και να αισθανθείς ευγνωμοσύνη γι' αυτήν.

Julie Foy: Εγώ έχω μερικές φράσεις που επαναλαμβάνω στον εαυτό μου και με βοηθούν, ιδιαίτερα όταν αντιμετωπίζω δυσκολίες με την ψυχική μου υγεία. Μία από αυτές είναι ότι δεν έχουμε τίποτα να φοβηθούμε παρά μόνο τον ίδιο τον φόβο. Μια άλλη είναι να συγκεντρώνεσαι σε όσα έχεις και όχι σε όσα δεν έχεις. Προσπαθώ να το θυμάμαι αυτό. Νομίζω ότι είναι πολύ σημαντικό.

Alex Barrett, ως κριτικός κινηματογράφου έχετε αξιολογήσει τις δημιουργικές επιλογές άλλων σκηνοθετών. Ποια δική σας απόφαση θα καταδικάζατε αν την είχε πάρει κάποιος άλλος κινηματογραφιστής;

Νομίζω ότι όταν είσαι κινηματογραφιστής συχνά γίνεσαι ο αυστηρότερος κριτής του ίδιου σου του έργου. Είναι πολύ δύσκολο να το δεις αντικειμενικά. Ένα από τα παράξενα πράγματα στη δημιουργία μιας ταινίας είναι ότι καταλήγεις να τη βλέπεις εκατοντάδες φορές. Έπειτα είναι σχεδόν αδύνατο να φανταστείς πώς θα την αντιλαμβανόσουν αν τη συναντούσες για πρώτη φορά, χωρίς να ξέρεις τίποτα γι' αυτήν. Μερικές φορές αναρωτιέμαι αν οι ταινίες που δημιουργώ είναι πραγματικά οι ταινίες που θα μου άρεσαν ως θεατή. Δεν ξέρω αν μπορώ να απαντήσω με βεβαιότητα. Θα σας πω, όμως, κάτι για τον τρόπο με τον οποίο ασκώ κριτική. Προσπαθώ να μην καταδικάζω εύκολα. Είμαι αρκετά τυχερός επειδή έχω γράψει κυρίως για παλαιότερες ταινίες και έχω προσπαθήσει να αποφεύγω την κριτική των νέων κυκλοφοριών.

Ο λόγος είναι ότι, ως σκηνοθέτης, γνωρίζω πόσο δύσκολο είναι να δημιουργήσεις οτιδήποτε. Ξέρω πόση δουλειά απαιτεί μια ταινία και γι' αυτό προσπαθώ να μην είμαι άδικος απέναντι στις προσπάθειες άλλων ανθρώπων. Η ουσιαστική κινηματογραφική κριτική και η σοβαρή συζήτηση γύρω από το σινεμά είναι εξαιρετικά σημαντικές. Αισθάνομαι, όμως, ότι σήμερα υπάρχει μια τάση να καταδικάζουμε τα πάντα πολύ γρήγορα. Κάποιοι άνθρωποι απολαμβάνουν να δίνουν σε μια ταινία ένα αστέρι ή να τη διαλύουν με μια κριτική, επειδή πιστεύουν ότι αυτό τους κάνει να φαίνονται πιο ενδιαφέροντες ή ότι θα δημιουργήσει συζήτηση γύρω από το όνομά τους. Νομίζω ότι σε όλη μου τη ζωή έχω δει ίσως πέντε ταινίες στις οποίες πραγματικά θα έδινα ένα αστέρι. Κι όμως, βλέπεις ανθρώπους να μοιράζουν τέτοιες βαθμολογίες συνεχώς. Εγώ προσπαθώ να ανακαλύπτω κάτι θετικό ακόμη και σε μια ταινία που δεν μου αρέσει. Μπορεί να μην είναι ο πιο εντυπωσιακός τρόπος να γράφεις κριτική, αλλά θεωρώ ότι είναι ένας πιο δίκαιος τρόπος να αντιμετωπίζεις τη δουλειά των άλλων.

Όσο για τη δική μου δουλειά, δυσκολεύομαι να την απομονώσω από τη διαδικασία μέσα από την οποία δημιουργήθηκε. Δεν ξέρω αν θα μπορούσα να αντιδράσω σε μια δική μου ταινία όπως θα αντιδρούσα σε μια ταινία κάποιου άλλου. Και αυτή είναι, κατά κάποιον τρόπο, μια δική μου αδυναμία.

Γυρίσατε το The Date μέσα σε τέσσερις ημέρες, αλλά ζητάτε από το κοινό 80 λεπτά απόλυτης προσοχής. Ποιο ήταν το μεγαλύτερο ρίσκο, ο χρόνος που δεν είχατε ή ο χρόνος που αρνηθήκατε να κόψετε;

Alex Barrett: Νομίζω ότι γνωρίζαμε από την αρχή πως η ταινία απαιτούσε από τον θεατή έναν πολύ συγκεκριμένο τρόπο προσοχής. Μιλάμε διαρκώς για την ταχύτητα της σύγχρονης ζωής και ουσιαστικά ζητάμε από τον κόσμο να προσαρμοστεί, για 80 λεπτά, σε έναν εντελώς διαφορετικό ρυθμό. Κάθε ταινία ζητά από τον θεατή να της αφιερώσει τον χρόνο του. Στη δική μας περίπτωση, όμως, το αίτημα είναι αρκετά απαιτητικό, επειδή ο τρόπος με τον οποίο αφηγούμαστε την ιστορία διαφέρει από αυτόν που έχει συνηθίσει το μεγαλύτερο μέρος του κοινού. Το μόνο που μπορούμε να ελπίζουμε είναι ότι, αφού οι άνθρωποι μας προσφέρουν αυτόν τον χρόνο, θα πάρουν κάτι ουσιαστικό πίσω. Ότι η εμπειρία θα έχει κάποια αξία για εκείνους.

Julie Foy: Το ξέραμε ότι παίρναμε ένα μεγάλο ρίσκο. Ο Alex, η Maria κι εγώ το είχαμε συζητήσει πάρα πολλές φορές, ακόμη και κατά την προετοιμασία της παραγωγής. Γνωρίζαμε ότι για ορισμένους ανθρώπους θα ήταν δύσκολο να αφιερώσουν 80 λεπτά σε μια ταινία με τόσο διαφορετικό ρυθμό. Καταλαβαίναμε ότι δεν έχουν όλοι την ίδια διάθεση ή την ίδια δυνατότητα να παραμείνουν μέσα σε μια τόσο ήσυχη κινηματογραφική εμπειρία. Για κάποιους η ταινία μπορεί να είναι συγκλονιστική και σπαρακτική. Κάποιοι άλλοι μπορεί να μην καταλάβουν αμέσως τι ακριβώς τους προσέφερε. Μπορεί να το συνειδητοποιήσουν αργότερα, όταν θα έχουν απομακρυνθεί από την αίθουσα. Αυτό που ζητάμε είναι να έρθουν με ανοιχτό μυαλό. Να αφήσουν για λίγο στην άκρη όσα έχουν συνηθίσει και να αποδεχτούν τη σιωπή, την ακινησία και τον χρόνο. Να αφεθούν πραγματικά σε αυτή την εμπειρία. Και φυσικά είναι ρίσκο να κάνεις σήμερα μια τέτοια ταινία. Μια ταινία χωρίς όπλα, βόμβες, εκρήξεις, εντυπωσιακά κοστούμια και όσα συναντάμε διαρκώς σε τόσες παραγωγές. Το να επιστρέφεις σε έναν τόσο ήσυχο και ασυνήθιστο τρόπο κινηματογράφησης απαιτεί μεγάλο θάρρος. Εγώ προσωπικά ένιωσα τεράστιο θαυμασμό γι' αυτή την επιλογή του Alex.

Alex Barrett, στο London Symphony παρουσιάσατε το Λονδίνο ως μια πόλη γεμάτη ζωή. Στο The Date, μια γυναίκα μπορεί να αισθάνεται αόρατη ανάμεσα σε εκατομμύρια ανθρώπους. Πόσο εύκολα μπορεί μια πόλη να είναι γεμάτη κόσμο και ταυτόχρονα άδεια από ανθρώπινη σύνδεση;

Για μένα η μοναξιά δεν σημαίνει απαραίτητα ότι είσαι μόνος. Μπορεί να βρίσκεσαι ανάμεσα σε πάρα πολλούς ανθρώπους και παρ' όλα αυτά να αισθάνεσαι τρομερά μόνος. Πιστεύω ότι σήμερα είναι πολύ εύκολο να αισθανθεί κάποιος αποκομμένος από τους άλλους, ιδιαίτερα μέσα στον ρυθμό της καθημερινότητας. Αυτό που έχει ενδιαφέρον στο Λονδίνο είναι ότι, από τη μία πλευρά, πρόκειται για μια τεράστια, εξαιρετικά πολυάσχολη πόλη. Από την άλλη, όμως, έχει και μικρές κοινότητες, γειτονιές όπου οι άνθρωποι γνωρίζονται και διατηρούν πραγματικούς δεσμούς μεταξύ τους. Επομένως, νομίζω ότι πολλά εξαρτώνται από την προσωπική εμπειρία του καθενός. Και αυτό είναι κάτι που βρίσκεται στον πυρήνα του The Date. Η ταινία παρακολουθεί μια πολύ συγκεκριμένη προσωπική εμπειρία, αλλά ελπίζω ότι μέσα από αυτήν ο θεατής μπορεί να αναγνωρίσει κάτι πολύ ευρύτερο και κοινό. Νομίζω ότι όσο μεγαλύτερη είναι μια πόλη, τόσο ευκολότερο μπορεί να γίνει για έναν άνθρωπο να αισθανθεί αποξενωμένος μέσα σε αυτήν. Το γεγονός ότι περιστοιχίζεσαι από εκατομμύρια ανθρώπους δεν σημαίνει απαραίτητα ότι αισθάνεσαι συνδεδεμένος με κάποιον από αυτούς.

Julie Foy, η κινηματογραφική βιομηχανία συχνά βραβεύει ταινίες για ανθρώπους τους οποίους η κοινωνία αρνείται να ακούσει. Όταν, όμως, τελειώσουν τα χειροκροτήματα, ποιος αναλαμβάνει την ευθύνη να αλλάξει πραγματικά τη ζωή τους;

Θα ήθελα να πιστεύω ότι αυτή η ευθύνη ανήκει σε όλους μας. Πρέπει να είμαστε πραγματικά ανοιχτοί στην αλλαγή. Να είμαστε πρόθυμοι όχι απλώς να ακούμε τι λέει κάποιος, αλλά να τον ακούμε ουσιαστικά. Να αποδεχόμαστε ότι οι άνθρωποι έχουν διαφορετικές ζωές, διαφορετικές εμπειρίες και διαφορετικές ανάγκες. Πιστεύω ότι μία από τις πιο ξεχωριστές πλευρές της δημιουργίας ταινιών είναι πως μπορεί να φέρει κοντά ανθρώπους που πιστεύουν πραγματικά σε κάτι. Στη δική μας περίπτωση δεν είχαμε σχεδόν καθόλου χρήματα. Είχαμε όμως μια μικρή ομάδα ανθρώπων που πίστευαν βαθιά σε αυτό που κάναμε.

Μερικές φορές αναρωτιέμαι κι εγώ πώς καταφέραμε να βρεθούμε όλοι μαζί. Χρειάστηκε να εμπιστευτούμε ο ένας τον άλλον, επειδή η ταινία ήταν τόσο διαφορετική και απαιτούσε πολλά από όλους μας. Θα ήθελα, λοιπόν, να πιστεύω ότι μπορούμε να βοηθήσουμε τον κόσμο να γίνει λίγο καλύτερος, χρησιμοποιώντας τη φωνή μας, δείχνοντας περισσότερο θάρρος και προσπαθώντας να στηρίζουμε τους άλλους. Πρέπει επίσης να θυμόμαστε ότι μπορούμε όλοι να είμαστε λίγο πιο καλοί μεταξύ μας. Η ζωή είναι δύσκολη. Το κόστος ζωής έχει αυξηθεί πολύ και οι άνθρωποι αντιμετωπίζουν σοβαρές δυσκολίες. Και μέσα στη δική μας βιομηχανία υπάρχουν άνθρωποι που ελέγχουν την πρόσβαση στις ευκαιρίες.

Πάρα πολλοί δημιουργοί δεν καταφέρνουν καν να κάνουν το πρώτο βήμα, επειδή δεν γνωρίζουν τους κατάλληλους ανθρώπους. Δεν έχουν στη ζωή τους κάποιον σαν τον Alex ή τη Maria που θα μπορούσε να τους βοηθήσει να προχωρήσουν. Νομίζω ότι πρέπει να προσπαθούμε περισσότερο να στηρίζουμε ο ένας τον άλλον. Να ανοίγουμε πόρτες, να δίνουμε ευκαιρίες, να βοηθάμε ανθρώπους να ανεβαίνουν αντί να τους κρατάμε κάτω. Και αυτό δεν αφορά μόνο τον κινηματογράφο. Αφορά τον τρόπο με τον οποίο επιλέγουμε να ζούμε.

Alex Barrett, ως σκηνοθέτης και μοντέρ έχετε μάθει να ελέγχετε τον χρόνο, ακόμη και τη σειρά με την οποία αποκαλύπτεται η αλήθεια. Ποιο είναι το δυσκολότερο πράγμα στην προσωπική σας ζωή που πρέπει να αφήσετε να εξελιχθεί χωρίς να προσπαθήσετε να παρέμβετε;

Νομίζω ότι όταν είσαι σκηνοθέτης ή συγγραφέας, συνηθίζεις να προσπαθείς να κατευθύνεις τα πράγματα. Κάποια στιγμή, όμως, πρέπει να αποδεχτείς ότι δεν μπορείς να γράψεις τη δική σου ζωή σαν να ήταν ένα σενάριο. Η ζωή απλώς συμβαίνει και δεν έχεις πάντοτε τη δυνατότητα να επέμβεις. Ακόμη και όταν δημιουργείς μια ταινία, ο έλεγχος που έχεις είναι περιορισμένος. Μπορείς να ελέγξεις πολλές από τις δημιουργικές σου αποφάσεις, μέσα σε ορισμένα όρια, αλλά δεν μπορείς να ελέγξεις πώς θα υποδεχτεί ο κόσμος την ταινία σου.

Δεν μπορείς να καθορίσεις πώς θα αντιδράσουν οι άνθρωποι, τι θα αισθανθούν ή τι θα σκεφτούν για αυτό που δημιούργησες. Φυσικά, όταν γυρίζεις μια ταινία προσπαθείς να φανταστείς με ποιον τρόπο θα τη βιώσει το κοινό. Αλλά οι αντιδράσεις των ανθρώπων είναι απρόβλεπτες. Και αυτό ισχύει τόσο για το ανεξάρτητο όσο και για το εμπορικό σινεμά. Είναι δύσκολο να παραδώσεις κάτι που δημιούργησες και να αποδεχτείς ότι από εκεί και πέρα δεν σου ανήκει ολοκληρωτικά. Νομίζω ότι το ίδιο ισχύει και στη ζωή. Μπορείς να προσπαθείς να κατευθύνεις ορισμένα πράγματα, αλλά πρέπει επίσης να αποδέχεσαι ότι άλλα θα εξελιχθούν χωρίς να μπορείς να τα ελέγξεις.

Julie Foy, ολόκληρη η ταινία περιστρέφεται γύρω από όσα περιμένουμε από τους άλλους. Ποια ήταν η πιο γενναία στιγμή στη δική σας ζωή, όταν είπατε «δεν περιμένω άλλο»;

Νομίζω ότι έχω ζήσει αρκετές τέτοιες στιγμές. Μία από τις σημαντικότερες ήρθε όταν, μετά την υποκριτική και τη σκηνοθεσία στο θέατρο, αποφάσισα να περάσω στον χώρο της παραγωγής. Τότε συνειδητοποίησα κάτι πολύ σκληρό: δεν θέλουν όλοι να πετύχεις. Δεν θέλουν όλοι να τα πας καλά. Στη βιομηχανία μας υπάρχουν πάρα πολλοί λύκοι με προβιά προβάτου. Άνθρωποι που ενδιαφέρονται αποκλειστικά για τον εαυτό τους, που δεν θέλουν να αποτελέσουν πραγματικά μέρος μιας ομάδας. Και αυτοί οι άνθρωποι μπορούν να σε μαχαιρώσουν πισώπλατα με την ίδια ευκολία που λίγο πριν σε αγκάλιαζαν.

Κατάλαβα, λοιπόν, ότι έπρεπε να γίνω πιο σκληρή, να αποκτήσω μεγαλύτερη αντοχή και να μάθω να προστατεύω τον εαυτό μου. Χρειάστηκε να αντιμετωπίσω αρκετούς δύσκολους ανθρώπους μέσα σε αυτή τη βιομηχανία. Σήμερα αισθάνομαι ότι είμαι πολύ πιο σοφή, πιο δυνατή και πιο ατρόμητη. Χρησιμοποιώ τη φωνή μου και, το σημαντικότερο, έχω μάθει να αναγνωρίζω τους ανθρώπους με τους οποίους δεν θέλω να ξαναβρεθώ ποτέ στο ίδιο δωμάτιο. Πιστεύω ότι οι άνθρωποι με τους οποίους επιλέγεις να συνεργαστείς πρέπει να είναι άνθρωποι με τους οποίους θα ήθελες πραγματικά να περάσεις χρόνο. Να μπορείς να καθίσεις μαζί τους για έναν καφέ, μια μπίρα, να φάτε κάτι και να συζητήσετε.

Αυτοί είναι οι άνθρωποι με τους οποίους θέλω να δημιουργώ. Άνθρωποι που σε στηρίζουν, που θέλουν να σε δουν να πετυχαίνεις και που σε βοηθούν να προχωρήσεις. Όχι άνθρωποι που προσπαθούν να σε τραβήξουν προς τα κάτω.

Ποιοι πιστεύετε ότι πρέπει να δουν το The Date; Και, κυρίως, ποιοι δεν θα έπρεπε να το δουν με τίποτα;

Alex Barrett: Όπως είπαμε και πριν, η ταινία απαιτεί έναν συγκεκριμένο βαθμό προσοχής. Αν κάποιος δεν ενδιαφέρεται να της αφιερώσει πραγματικά τον χρόνο του ή δεν είναι διατεθειμένος να αφεθεί στον ρυθμό της, ίσως να μην είναι η κατάλληλη ταινία γι' αυτόν. Πρέπει, κατά κάποιον τρόπο, να παραδοθείς στην εμπειρία της. Ελπίζω ότι θα την παρακολουθήσουν άνθρωποι που αγαπούν αυτόν τον τύπο κινηματογράφου, αλλά θα ήθελα επίσης να φτάσει και πέρα από το συνηθισμένο κοινό του. Στην πραγματικότητα, νομίζω ότι απευθύνεται σε οποιονδήποτε έχει αισθανθεί μοναξιά. Σε ανθρώπους που είναι πρόθυμοι να ακολουθήσουν τη συναισθηματική διαδρομή μιας γυναίκας και να αφιερώσουν χρόνο για να σκεφτούν τη δική τους ζωή, τι σημαίνει να είσαι άνθρωπος και τι σημαίνει να συνδέεσαι με άλλους ανθρώπους.

Julie Foy: Θα πρόσθετα και κάτι ακόμη. Είναι μια ταινία για ανθρώπους που δεν φοβούνται τη σιωπή. Παρατηρώ όλο και περισσότερο πόσο τρομακτική μπορεί να είναι η σιωπή για πολλούς ανθρώπους. Μπορεί πραγματικά να τους φοβίζει. Εγώ αγαπώ τη σιωπή. Αγαπώ τις στιγμές που μπορείς απλώς να βρίσκεσαι μέσα σε αυτήν. Πιστεύω ότι, όταν την αποδεχτείς και δεν προσπαθείς συνεχώς να την αποφύγεις, μπορεί να σου προσφέρει μερικές από τις πιο ξεχωριστές στιγμές της ζωής σου. Δεν πρέπει να φοβόμαστε τη σιωπή.

Η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί πλέον να μιμείται την ανθρώπινη επικοινωνία, ακόμη και την οικειότητα. Ποιο είναι το ένα στοιχείο της ανθρώπινης φύσης που ελπίζετε ότι δεν θα καταφέρει ποτέ να αντιγράψει;

Alex Barrett: Νομίζω ότι είναι το συναίσθημα.Τουλάχιστον προς το παρόν, αυτό είναι κάτι που δεν πιστεύω ότι οι μηχανές έχουν καταφέρει πραγματικά να αποκτήσουν. Δεν αναφέρομαι μόνο στον τρόπο με τον οποίο αισθανόμαστε, αλλά και στον τρόπο με τον οποίο σκεφτόμαστε. Οι μηχανές λειτουργούν με λογική.

Η ανθρώπινη σκέψη, αντίθετα, έχει κάτι απρόβλεπτο. Μπορεί να συζητάμε για ένα θέμα και ξαφνικά το μυαλό μου να πηγαίνει κάπου εντελώς διαφορετικά. Υπάρχει μια τυχαιότητα στον τρόπο που λειτουργεί η σκέψη μας. Μπορούμε να ακολουθούμε μια κατεύθυνση και ξαφνικά να βρεθούμε σε μια άλλη. Και πιστεύω ότι αυτή η διαδικασία συνδέεται βαθιά με τα συναισθήματά μας. Δεν ξέρω τι θα συμβεί στο μέλλον. Η τεχνολογία εξελίσσεται διαρκώς και δεν μπορούμε να προβλέψουμε πού θα φτάσει. Αυτό που βρίσκω ιδιαίτερα ενδιαφέρον είναι ότι σήμερα οι άνθρωποι μπορούν να αναπτύξουν συναισθηματικούς δεσμούς με την τεχνητή νοημοσύνη. Αλλά είναι αυτή μια πραγματική σύνδεση;

Αν ένας άνθρωπος αισθάνεται ότι μια μηχανή καλύπτει ένα συναισθηματικό κενό στη ζωή του, τι σημαίνει αυτό; Είναι μια μορφή σύνδεσης ή κάτι διαφορετικό; Ειδικά όταν έχεις δημιουργήσει μια ταινία που αφορά την ανάγκη για ανθρώπινη επαφή, τέτοια ερωτήματα αποκτούν ιδιαίτερο ενδιαφέρον. Προς το παρόν, πάντως, δεν πιστεύω ότι η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να προσφέρει το ίδιο είδος συναισθήματος που μπορεί να προσφέρει ένας άνθρωπος.

Julie Foy: Εγώ θα ήθελα να πιστεύω ότι δεν θα χάσουμε ποτέ την καρδιά μας και την εσωτερική μας δύναμη. Και κυρίως την ικανότητά μας να πιστεύουμε στον εαυτό μας. Αυτή η πίστη είναι που μας επιτρέπει να συνεχίζουμε, να προχωράμε και να τολμάμε καινούργια πράγματα. Ελπίζω ότι δεν θα φτάσουμε ποτέ στο σημείο να χάσουμε αυτή την ικανότητα.

Alex Barrett: Υπάρχει και κάτι ακόμη που με απασχολεί, η δημιουργικότητα. Εγώ κάνω ταινίες όπως το The Date, οι οποίες δεν ακολουθούν απαραίτητα μια συμβατική κινηματογραφική φόρμουλα. Υπάρχουν δημιουργοί που οργανώνουν τις ταινίες τους με βάση πολύ συγκεκριμένες δομές. Γνωρίζουν σχεδόν λεπτό προς λεπτό και σελίδα προς σελίδα τι πρέπει να συμβεί. Εγώ πιστεύω ότι πολλές φορές το πιο ενδιαφέρον δημιουργικό αποτέλεσμα προκύπτει ακριβώς όταν απομακρύνεσαι από αυτές τις φόρμουλες. Και αυτό είναι κάτι που με προβληματίζει σε σχέση με την τεχνητή νοημοσύνη. Στην ουσία, τα συστήματα αυτά επεξεργάζονται υλικό που έχει ήδη δημιουργηθεί. Αναλύουν προϋπάρχον περιεχόμενο, εφαρμόζουν αναγνωρίσιμα πρότυπα και παράγουν κάτι βασισμένο σε όσα έχουν προηγηθεί.

Αναρωτιέμαι, λοιπόν, αν μια μηχανή θα μπορέσει ποτέ να απομακρυνθεί πραγματικά από αυτές τις έτοιμες δομές και να δημιουργήσει κάτι εντελώς απρόβλεπτο. Αν θα μπορέσει να φτάσει σε μια μορφή δημιουργικότητας που δεν βασίζεται απλώς στην αναπαραγωγή και στον συνδυασμό όσων γνωρίζει ήδη. Σκέφτομαι, για παράδειγμα, έναν δημιουργό όπως ο David Lynch. Αυτού του είδους η κινηματογραφική φαντασία είναι κάτι εξαιρετικά ιδιαίτερο.

Julie Foy: Ο David Lynch ήταν ένας από τους αγαπημένους μου σκηνοθέτες σε ολόκληρο τον κόσμο.

Αναρωτιέμαι επίσης, τι μουσική ακούτε. Κι αν μπορούσατε να συναντήσετε οποιαδήποτε διάσημη προσωπικότητα, εν ζωή ή όχι, ποια θα επιλέγατε και τι θα τη ρωτούσατε;

Julie Foy: Η ερώτηση για τη μουσική είναι η πιο εύκολη για μένα. George Michael! Τον λατρεύω. Είναι ο αγαπημένος μου. Έχω μάλιστα ένα τατουάζ αφιερωμένο σε εκείνον. Είναι το μοναδικό μου τατουάζ. Η μουσική του σημαίνει πάρα πολλά για μένα. Τον ακούω συνεχώς και μπορώ να σας πω με απόλυτη ειλικρίνεια ότι τα τραγούδια του με έχουν βοηθήσει να περάσω μερικές πραγματικά δύσκολες περιόδους της ζωής μου. Δεν είναι υπερβολή να πω ότι η μουσική του με έχει στηρίξει όταν τα πράγματα ήταν πολύ δύσκολα. Για μένα έχει μια βαθιά προσωπική σημασία. Και είναι τόσο τραγικό ότι πέθανε τα Χριστούγεννα, εκείνος που είχε τραγουδήσει το Last Christmas.

Όσο για το πρόσωπο που θα ήθελα να συναντήσω, θα λάτρευα να είχα γνωρίσει τη Marilyn Monroe. Νομίζω ότι, αν καθόμασταν μαζί, θα τη ρωτούσα απλώς: «Είσαι καλά;». Γιατί, ξέρετε, δεν ήταν καλά.

Alex Barrett: Νομίζω ότι πολλοί άνθρωποι έχουν μια τέτοια σχέση με τη μουσική. Για μένα είναι ο Ginger Wildheart και το συγκρότημά του, οι The Wildhearts. Τους ακούω από τότε που ήμουν οκτώ ή εννέα ετών. Ουσιαστικά μεγάλωσα με τη μουσική τους. Ήταν μαζί μου στις δύσκολες στιγμές αλλά και στις καλές. Και εξακολουθούν να βρίσκονται εκεί, όλα αυτά τα χρόνια. Κατά έναν παράξενο τρόπο, αποτελούν μία από τις μεγαλύτερες σταθερές ολόκληρης της ζωής μου. Από τότε που ήμουν τόσο μικρός μέχρι σήμερα, κάθε τόσο κυκλοφορεί ένας καινούργιος δίσκος του Ginger Wildheart ή των The Wildhearts. Είναι υπέροχο να μεγαλώνεις με τη μουσική κάποιου και να συνεχίζεις να τον ακολουθείς σε τόσο διαφορετικές περιόδους της ζωής σου.

Όσο για το πρόσωπο που θα ήθελα να συναντήσω, θα επέλεγα πιθανότατα κάποιον από τους μεγάλους κινηματογραφιστές που θαυμάζω. Θα ήταν υπέροχο να μπορέσω να καθίσω με κάποιον από αυτούς και να ακούσω από τους ίδιους τη φιλοσοφία τους για τον κινηματογράφο, τον τρόπο με τον οποίο σκέφτονται και δημιουργούν τις ταινίες τους.