Νέα έρευνα για την ψυχική υγεία των αγοριών στέλνει ένα ηχηρό μήνυμα που πρέπει να ακούσει κάθε μαμά

Κάθε μαμά που μεγαλώνει αγόρι ξέρει καλά ότι πίσω από τις φωνές, το ασταμάτητο παιχνίδι ή τη μετέπειτα εφηβική σιωπή, κρύβεται ένας ευαίσθητος κόσμος.

Και να που μια νέα έρευνα έρχεται να ρίξει φως στην ψυχική υγεία των αγοριών αποκαλύπτοντας ότι πιέζονται συναισθηματικά πολύ περισσότερο απ' όσο αφήνουν να φανεί. Την ίδια στιγμή, όμως, είναι έτοιμα να ανοίξουν την ψυχή τους αρκεί να νιώσουν ότι απέναντί τους έχουν μια αγκαλιά έτοιμη να τα δεχτεί χωρίς κριτική.

Οι γονείς που μεγαλώνουν ψυχικά δυνατά παιδιά κάνουν αυτό το ένα πράγμα

Τα στατιστικά δεδομένα δείχνουν ένα βαθύ συναισθηματικό χάσμα. Ενώ τα αγόρια και οι άνδρες βιώνουν τεράστια εσωτερική πίεση, λιγότερο από το 20% όσων επικοινωνούν με τη διεθνή γραμμή υποστήριξης Crisis Text Line είναι γένους αρσενικού. Αυτή ακριβώς η απόσταση, ανάμεσα στην πίεση που περνάνε και στη δυσκολία του να ζητήσουν βοήθεια, είναι η μεγαλύτερη πρόκληση για την ψυχική υγεία αυτής της γενιάς.

Ο παγκόσμιος αυτός μη κερδοσκοπικός οργανισμός, που προσφέρει δωρεάν, 24ωρη και εμπιστευτική υποστήριξη μέσω μηνυμάτων, ανέλυσε περισσότερες από 71.000 πραγματικές συνομιλίες με αγόρια και άνδρες. Τα ευρήματα αποτελούν ένα ηχηρό καμπανάκι αφύπνισης: τα αγόρια αναζητούν βοήθεια όταν νιώθουν ασφάλεια. Το πρόβλημα είναι ότι, πολύ συχνά, αυτός ο ασφαλής χώρος απλώς δεν υπάρχει στην καθημερινότητά τους.

Το λέει άλλωστε ξεκάθαρα η Δρ Shairi Turner, Chief Health Officer του οργανισμού: «τα ευρήματά μας ξεκαθαρίζουν ότι τα αγόρια δεν είναι συναισθηματικά αποστασιοποιημένα. Δυσκολεύονται και ζητούν βοήθεια όταν βρίσκουν ένα μέρος όπου νιώθουν προστατευμένα».

Η ψυχική πίεση ξεκινά πολύ νωρίτερα από όσο νομίζεις

Ένα από τα πιο σοκαριστικά στοιχεία της έρευνας δείχνει ότι σχεδόν 1 στα 3 αγόρια κάτω των 14 ετών μίλησε για σκέψεις αυτοκτονίας στις συνομιλίες του. Μιλάμε για παιδιά δημοτικού και γυμνασίου που έρχονται αντιμέτωπα με τη σχολική πίεση, το bullying, τις κοινωνικές δυναμικές και το άγχος των πρώτων σχέσεων, χωρίς να έχουν τις λέξεις ή την υποστήριξη για να επεξεργαστούν αυτό που νιώθουν. Τα παιδιά αυτά, άλλωστε, καθρεφτίζουν τον κόσμο στον οποίο μεγαλώνουν: η μοναξιά της μετα-πανδημικής εποχής, η πίεση των social media και το γενικευμένο άγχος της εποχής μας τα επιβαρύνουν σημαντικά. Μέσα σε όλο αυτό, είναι απόλυτα φυσικό και εμείς οι γονείς να νιώθουμε εξουθενωμένοι, γεγονός που κάνει ακόμα πιο δύσκολο το να διατηρήσουμε τον ρόλο του ήρεμου και σταθερού καταφυγίου που τόσο πολύ έχουν ανάγκη.

Η ψυχική υγεία του παιδιού σου είναι εξίσου σημαντική με τη σωματική λέει η AAP και να τι συνιστά

Πώς μοιάζει πραγματικά το άγχος στα αγόρια;

Σε κάθε ηλικιακή ομάδα της έρευνας, το άγχος ήταν το νούμερο ένα ζήτημα, εμφανιζόμενο σε σχεδόν το 40% των συνομιλιών. Η μοναξιά αυξανόταν επίσης με την ηλικία: από 18% στα αγόρια κάτω των 14, άγγιζε το 27% στους άνδρες άνω των 65 ετών. Η παγίδα με το άγχος στα αγόρια είναι ότι σπάνια εκφράζεται με λέξεις. Τι πρέπει να προσέξεις ως μαμά:

• Έντονη νευρικότητα και ευερεθιστότητα.
• Αποφυγή δραστηριοτήτων που παλαιότερα τους άρεσαν.
• Σωματικά παράπονα χωρίς σαφή ιατρική αιτία.
• Δυσκολία στον ύπνο.
• Υπερβολική καταφυγή στις οθόνες και το gaming.

Αν το ένστικτό σου λέει ότι κάτι δεν πάει καλά, εμπιστεύσου το. Μια κουβέντα με τον δάσκαλο ή τον προπονητή του μπορεί να σου δώσει μια καθαρή εικόνα για το πώς συμπεριφέρεται όταν δεν είσαι μπροστά.

Γιατί δεν ζητούν βοήθεια

Από μικρή ηλικία, τα αγόρια κοινωνικοποιούνται με την ιδέα ότι «ανεξαρτησία σημαίνει δύναμη» και «το να ζητάς βοήθεια είναι αδυναμία». Όταν μάλιστα περιβάλλονται από πρότυπα που προβάλλουν τη σκληρότητα και εξισώνουν την ανδρική φύση με το «μην κλαις», η ευάλωτη πλευρά τους κρύβεται.

Πώς μπορούμε, λοιπόν, να τα βοηθήσουμε να ανοιχτούν; Σύμφωνα με την Δρ Turner η αλλαγή ξεκινά μέσα από το ίδιο το σπίτι και τον τρόπο που επικοινωνούμε μαζί τους στην καθημερινότητα. Για τους μπαμπάδες, το κλειδί είναι να κατονομάζουν τα δικά τους συναισθήματα φωναχτά, δείχνοντας έμπρακτα ότι το να ζητάς βοήθεια δεν είναι αδυναμία αλλά πράξη αληθινής δύναμης. Από την άλλη πλευρά, οι μαμάδες χρειάζεται να αντιστέκονται στην πρώτη αυθόρμητη ώθηση να «λύσουν» αμέσως το πρόβλημα μόλις το παιδί αρχίσει να μιλάει.

Επειδή, όμως, τα αγόρια ανταποκρίνονται πολύ καλύτερα σε περιβάλλοντα που ήδη εμπιστεύονται, οι κοινές δραστηριότητες και οι σπορ εμπειρίες μπορούν να γίνουν η ιδανική γέφυρα επικοινωνίας. Η Dr. Turner προτείνει να ξεκινάμε πρώτα με τη σύνδεση μέσα από μια κοινή ενασχόληση, αφήνοντας την κουβέντα να κυλήσει φυσικά, χωρίς την πίεση μιας απευθείας «ανάκρισης». Σε αυτό βοηθούν και οι λεγόμενες «παράλληλες» συζητήσεις, μια μέθοδος που πολλοί γονείς επιβεβαιώνουν ότι βοηθάει σημαντικά: μια κουβέντα κατά τη διάρκεια μιας βόλτας ή μέσα στο αυτοκίνητο, δίνει στο παιδί την ευκαιρία να εκφραστεί ελεύθερα, χωρίς το άγχος της έντονης και άμεσης βλεμματικής επαφής.

«Νοιάζομαι για το παιδί μου» - γιατί η ψυχική υγεία των παιδιών είναι υπόθεση όλων μας

Υπάρχει ένα πολύ βασικό στερεότυπο που πρέπει να καταρριφθεί: το να ρωτήσεις ευθέως τον γιο σου αν περνάει τόσο δύσκολα ώστε να κάνει σκέψεις να βλάψει τον εαυτό του, δεν πρόκειται σε καμία περίπτωση να του «φυτέψει» αυτή την ιδέα. Μια τέτοια ερώτηση, όταν γίνεται με καθαρό, ήρεμο και φυσικό τρόπο, μπορεί να ανοίξει μια σωτήρια συζήτηση. Αν, μάλιστα, το παιδί εκφράσει ποτέ μια τέτοια πρόθεση, είναι ζωτικής σημασίας να αντιμετωπιστεί με απόλυτη σοβαρότητα, καθώς σπάνια αστειεύονται με κάτι τέτοιο.

Η ουσία είναι να μάθουμε να λειτουργούμε προνοητικά, με απόλυτη επίγνωση, χωρίς να περιμένουμε να φτάσουν τα πράγματα στο απροχώρητο. Όπως χαρακτηριστικά επισημαίνει η Δρ Turner κάθε μαμά πρέπει να καταλάβει ότι αυτά τα ζητήματα μπορούν να χτυπήσουν την πόρτα οποιουδήποτε παιδιού ανά πάσα στιγμή. Δεν βοηθάει το να περιμένουμε απλώς για να «δούμε πώς θα πάει». Χρειάζεται ετοιμότητα και, κυρίως, να μην επιτρέπουμε στις απόψεις, τις κριτικές ή την πίεση άλλων μητέρων να επηρεάζουν αυτό που εμείς ξέρουμε βαθιά μέσα μας ότι είναι το καλύτερο για τον γιο μας. Στο κάτω-κάτω, είσαι η μόνη μαμά που έχει.