Το σώμα αρχίζει να αλλάζει ορμονικά έως και 15 χρόνια πριν από την εμμηνόπαυση, σύμφωνα με έρευνα

Όταν σκεφτόμαστε την εμμηνόπαυση, συνήθως το μυαλό μας πάει στο τέλος της περιόδου, στις εξάψεις και στις ορμονικές αλλαγές. Ωστόσο, οι επιπτώσεις της δεν περιορίζονται εκεί. Νέα μελέτη, που δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό Nature Medicine, δείχνει ότι η εμμηνόπαυση συνδέεται με απότομες αλλαγές σε πολλά συστήματα του οργανισμού, ενώ ορισμένες ορμονικές μεταβολές μπορεί να ξεκινούν ακόμη και 12 έως 15 χρόνια πριν από την τελευταία περίοδο.

Η εμμηνόπαυση δεν επηρεάζει μόνο τις ορμόνες

Για να κατανοήσουν καλύτερα τις αλλαγές που συμβαίνουν κατά την εμμηνόπαυση, οι ερευνητές ανέλυσαν περισσότερα από 300 εκατομμύρια αποτελέσματα εργαστηριακών εξετάσεων, από περισσότερες από ένα εκατομμύριο γυναίκες στις ΗΠΑ και το Ισραήλ. Τα δεδομένα κάλυπταν την περίοδο από το 1999 έως το 2024. Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι οι αλλαγές δεν περιορίζονται στις ορμόνες που σχετίζονται με την αναπαραγωγική λειτουργία. Αντίθετα, παρατηρήθηκαν μεταβολές σε εξετάσεις που αφορούν διαφορετικές λειτουργίες του οργανισμού.Στα δεδομένα από τις ΗΠΑ, 52 από τις 90 εργαστηριακές εξετάσεις εμφάνισαν στατιστικά σημαντικές και απότομες μεταβολές γύρω από την εμμηνόπαυση. Σε αυτές περιλαμβάνονταν δείκτες που σχετίζονται με την υγεία των οστών, τη λειτουργία του ήπατος και των νεφρών, τη χημεία του αίματος και τα λιπίδια του.

Οι ερευνητές περιγράφουν αυτό το μοτίβο ως μια απότομη μεταβολή, σαν «σκαλοπάτι» ή «γκρεμό», θέλοντας να δείξουν ότι ορισμένες αλλαγές δεν φαίνεται να εξελίσσονται απλώς σταδιακά με την ηλικία.

Κάτι διαφορετικό φαίνεται να συμβαίνει στον εγκέφαλό σου κατά την εμμηνόπαυση - τι έδειξε νέα μελέτη

Οι πρώτες ορμονικές αλλαγές μπορεί να ξεκινούν πολλά χρόνια νωρίτερα

Ένα από τα πιο ενδιαφέροντα ευρήματα της μελέτης είναι ότι οι ορμονικές αλλαγές που συνδέονται με την εμμηνόπαυση μπορεί να ξεκινούν πολύ πριν σταματήσει οριστικά η περίοδος. Συγκεκριμένα, οι ερευνητές παρατήρησαν ότι:

• Η αντιμυλλέριος ορμόνη (AMH), η οποία σχετίζεται με το ωοθηκικό απόθεμα, παρουσίαζε ταχύτερη πτώση περίπου 15 χρόνια πριν από την τελευταία περίοδο.
• Η οιστραδιόλη, μια βασική μορφή οιστρογόνου, μειωνόταν πιο γρήγορα περίπου 12 χρόνια πριν.
• Η θυλακιοτρόπος ορμόνη (FSH), η οποία συμμετέχει στη ρύθμιση της λειτουργίας των ωοθηκών, παρουσίαζε ταχύτερη αύξηση περίπου 14 χρόνια πριν.

Τα ευρήματα αυτά δείχνουν ότι η μετάβαση προς την εμμηνόπαυση μπορεί να αρχίζει σε βιολογικό επίπεδο πολύ νωρίτερα από τη στιγμή που γίνεται αντιληπτή μέσα από την αλλαγή ή τη διακοπή της περιόδου. Αυτό δεν σημαίνει ότι κάθε γυναίκα θα εμφανίσει τα ίδια σημάδια ή ότι οι συγκεκριμένες ορμονικές μεταβολές μπορούν από μόνες τους να προβλέψουν με ακρίβεια πότε θα έρθει η εμμηνόπαυση. Δείχνουν, ωστόσο, ότι οι αλλαγές στις ορμόνες ενδέχεται να προηγούνται σημαντικά των ευρύτερων μεταβολών που καταγράφονται στον οργανισμό.

Σύμφωνα με τη μελέτη, οι πιο έντονες μεταβολές παρατηρήθηκαν σε συστήματα που είναι ευαίσθητα στα οιστρογόνα, όπως εκείνο των οστών, αλλά και σε δείκτες που σχετίζονται με τη λειτουργία του ήπατος. Η μείωση των οιστρογόνων είναι ήδη γνωστό ότι συνδέεται με την απώλεια οστικής μάζας και τον αυξημένο κίνδυνο οστεοπόρωσης μετά την εμμηνόπαυση. Η νέα έρευνα προσθέτει στοιχεία για το πώς αυτή η περίοδος μπορεί να συνοδεύεται από ευρύτερες αλλαγές σε εργαστηριακούς δείκτες. Οι ερευνητές παρατήρησαν επίσης ότι οι μεταβολές που καταγράφηκαν μετά την εμμηνόπαυση συνδέονταν σε ορισμένες περιπτώσεις με λιγότερο ευνοϊκούς δείκτες υγείας. Προφανώς και δεν σημαίνει πως κάθε γυναίκα θα παρουσιάσει προβλήματα υγείας ή ότι η εμμηνόπαυση οδηγεί αναπόφευκτα σε κάποια από αυτές τις παθήσεις.

01

02

Ο παράγοντας που μπορεί να κάνει την εμμηνόπαυση πιο δύσκολη και τι άλλο αξίζει να γνωρίζεις

Τι έδειξε η μελέτη για την ορμονοθεραπεία;

Ένα ακόμη εύρημα αφορούσε την ορμονική θεραπεία για την εμμηνόπαυση (MHT). Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι στις γυναίκες που λάμβαναν τέτοια θεραπεία, οι απότομες μεταβολές ήταν μικρότερες σε αρκετούς δείκτες, ιδιαίτερα σε εκείνους που σχετίζονται με τα οστά, το ήπαρ και τα νεφρά. Το εύρημα αυτό ενδέχεται να υποδεικνύει ότι η ορμονική θεραπεία επηρεάζει ορισμένες από τις αλλαγές που παρατηρούνται στον οργανισμό κατά τη μετάβαση στην εμμηνόπαυση. Ωστόσο, χρειάζεται περισσότερη έρευνα για να επιβεβαιωθεί η έκταση αυτής της επίδρασης και να διευκρινιστεί τι σημαίνει για τη μακροπρόθεσμη υγεία.

Η Penélope Cruz αποκαλύπτει το σύμπτωμα της περιεμμηνόπαυσης που σίγουρα δεν γνωρίζεις

Η μελέτη ενισχύει την άποψη ότι η εμμηνόπαυση δεν είναι απλώς το τέλος της περιόδου, αλλά μια σημαντική βιολογική μετάβαση που μπορεί να επηρεάσει περισσότερες λειτουργίες του οργανισμού. Παράλληλα, δείχνει ότι οι ορμονικές αλλαγές ενδέχεται να έχουν ξεκινήσει πολύ πριν από την τελευταία έμμηνο ρύση. Χρειάζεται, ωστόσο, να σημειωθεί ότι οι ερευνητές βασίστηκαν σε ήδη υπάρχοντα ιατρικά δεδομένα και σε πληροφορίες για την εμμηνόπαυση που είχαν δηλωθεί από τις ίδιες τις γυναίκες. Επομένως, τα αποτελέσματα δεν αποδεικνύουν από μόνα τους ότι η εμμηνόπαυση προκαλεί κάθε μεταβολή που παρατηρήθηκε, ούτε σημαίνουν ότι όλες οι γυναίκες ακολουθούν την ίδια πορεία.