13 λόγοι που ένας υψηλός δείκτης νοημοσύνης μπορεί να σε κάνει λιγότερο ευτυχισμένη

Από τον Lewis Terman, τον ψυχολόγο που ανέπτυξε το τεστ Stanford-Binet και μελέτησε χιλιάδες χαρισματικά παιδιά, μέχρι σύγχρονους ερευνητές, τα συμπεράσματα παραμένουν παρόμοια: τα άτομα με υψηλό IQ δεν ζουν απαραίτητα καλύτερες ζωές. Ούτε είναι πιο χαρούμενα, ούτε έχουν πιο σταθερές σχέσεις, ούτε αποφεύγουν τις παγίδες της καθημερινότητας. Η νοημοσύνη είναι εργαλείο. Αν όμως δεν μάθεις να το διαχειρίζεσαι, μπορεί να γίνει βάρος.

Ακολουθούν δεκατρείς λόγοι που δείχνουν γιατί η ανώτερη νοημοσύνη, αν δεν συνοδεύεται από συναισθηματική ωριμότητα και αυτογνωσία, μπορεί να σε απομακρύνει από την ευτυχία.

Sorry, αλλά ο AI «θεραπευτής» σου δεν σκέφτεται εσένα

Γιατί η τεχνητή νοημοσύνη δεν θα αφανίσει (πιθανότατα) την ανθρωπότητα

Γιατί η γάτα είναι (μακράν) καλύτερη ψυχοθεραπεύτρια από την Τεχνητή Νοημοσύνη

10 τρόποι προστασίας από την αλγοριθμική μεροληψία και τον «ναρκισσισμό» της τεχνητής νοημοσύνης

1. Οι υπερβολικές προσδοκίες

Οι ευφυείς γνωρίζουν την ικανότητά τους. Αυτό τους ωθεί να βάζουν τον πήχη πολύ ψηλά, τόσο για τους ίδιους όσο και για όσους τους περιβάλλουν. Όταν οι στόχοι δεν επιτυγχάνονται, η απογοήτευση είναι δυσανάλογη, με αποτέλεσμα να νιώθουν ότι έχουν αποτύχει ακόμη και όταν έχουν καταφέρει περισσότερα από τον μέσο άνθρωπο.

2. Το άγχος και η συνεχής ανάλυση

Η υπερανάλυση είναι συχνός σύντροφος της υψηλής νοημοσύνης. Οι χαρισματικοί άνθρωποι σκέφτονται υπερβολικά, ανακυκλώνουν λάθη, ψάχνουν αιτίες και παραμέτρους. Αυτό που για τους άλλους θα ήταν μικρό περιστατικό, για εκείνους γίνεται ολόκληρος εσωτερικός διάλογος. Το αποτέλεσμα είναι συχνά άγχος και κατάθλιψη.

3. Δεν παίρνουν πάντα σωστές αποφάσεις

Η νοημοσύνη δεν εξαλείφει τις προκαταλήψεις. Οι έξυπνοι άνθρωποι μπορεί να γίνονται θύματα των ίδιων γνωστικών στρεβλώσεων που επηρεάζουν όλους μας. Μερικές φορές μάλιστα, η αυτοπεποίθηση στην κρίση τους οδηγεί σε ακόμη μεγαλύτερα λάθη, επειδή θεωρούν ότι «ξέρουν καλύτερα».

4. Έλλειψη αντοχής στη δυσκολία

Πολλοί χαρισματικοί μαθητές συνηθίζουν από μικροί να μαθαίνουν με ευκολία. Αυτό σημαίνει ότι δεν μαθαίνουν να παλεύουν όταν τα πράγματα γίνονται δύσκολα. Όταν αργότερα στη ζωή χρειάζεται επιμονή, συχνά απογοητεύονται γρήγορα και τα παρατούν, καθώς δεν έχουν αποκτήσει την αρετή της αντοχής.

5. Αποξένωση από τα συναισθήματα

Η υπερβολική διανοητική δραστηριότητα μπορεί να οδηγήσει σε συναισθηματική αποκοπή. Οι χαρισματικοί μπορούν να μιλήσουν για τα συναισθήματά τους με ακρίβεια, αλλά δυσκολεύονται να τα ζήσουν αυθόρμητα. Ο νους τους αναλύει ακόμη και την ίδια την εμπειρία του συναισθήματος.

6. Παράλυση από υπερανάλυση

Η σκέψη δεν σταματά ποτέ. Αυτό οδηγεί σε αναβλητικότητα και σε χαμένες ευκαιρίες. Πολλοί χαρισματικοί υποφέρουν και από αϋπνία, αδυνατώντας να σταματήσουν τον εσωτερικό τους διάλογο.

7. Η ανάγκη να διορθώνουν τους άλλους

Οι έξυπνοι άνθρωποι συχνά διορθώνουν τα λάθη των γύρω τους. Αυτή η συνήθεια, όσο καλοπροαίρετη κι αν είναι, εκνευρίζει τους άλλους και δημιουργεί αποστάσεις. Ο διορθωτικός τόνος σπάνια γεννά συμπάθεια.

8. Δυσκολία στη φιλία

Η κοινωνική επαφή είναι περίπλοκη όταν υπάρχει έντονη διαφορά νοημοσύνης. Οι χαρισματικοί συχνά κάνουν τους άλλους να νιώθουν κατώτεροι, έστω και άθελά τους. Αν δεν καλλιεργήσουν πνευματική ταπεινότητα, κινδυνεύουν να μείνουν μόνοι.

9. Η απογοήτευση της ακατανόητης ιδέας

Όταν μιλούν και οι άλλοι δεν καταλαβαίνουν, η υπομονή εξαντλείται. Οι επαναλήψεις και οι απλουστεύσεις τους εξαντλούν και στο τέλος νιώθουν ότι μιλούν σε τοίχο. Η επικοινωνία γίνεται πηγή μοναξιάς.

10. Χιούμορ εκτός ρυθμού

Το χιούμορ τους συχνά δεν συγχρονίζεται με αυτό των άλλων. Καταλαβαίνουν πιο γρήγορα την ατάκα ή γελούν με πράγματα που οι υπόλοιποι θεωρούν αδιάφορα. Η αίσθηση του «διαφορετικού» ενισχύεται και στην πιο ανάλαφρη στιγμή.

11. Κοινωνική απομόνωση

Η αδυναμία να βρουν ανθρώπους που σκέφτονται με τον ίδιο τρόπο τους οδηγεί στη μοναξιά. Μερικοί προτιμούν την απομόνωση παρά την παρέα που τους κάνει να νιώθουν πιο μόνοι. Αυτός είναι και ο λόγος που η κατάθλιψη συναντάται συχνότερα στα άτομα με υψηλό IQ.

12. Η γνώση των ορίων

Η πραγματική νοημοσύνη φέρνει μαζί της και την επίγνωση του άγνωστου. Όσο πιο πολύ ξέρεις, τόσο πιο έντονα βλέπεις όσα δεν ξέρεις. Αυτή η συνειδητοποίηση είναι βαρύ φορτίο και οδηγεί σε απογοήτευση.

13. Η κατάρα της γνώσης

«Εκεί που η άγνοια είναι ευτυχία, η σοφία είναι ανοησία», έγραψε ο Thomas Gray. Οι χαρισματικοί βλέπουν πράγματα που οι άλλοι αγνοούν. Και πολλές φορές αυτά που γνωρίζουν δεν τους προσφέρουν χαρά αλλά βάρος και ανησυχία.

Η διπλή όψη της ευφυΐας

Το υψηλό IQ είναι ικανότητα σπουδαία, αλλά δεν αρκεί για να χαρίσει ευτυχία. Μπορεί να σε οδηγήσει σε καινοτομία, δημιουργία, αναγνώριση. Μπορεί όμως και να σε εγκλωβίσει σε υπερανάλυση, μοναξιά και συναισθηματική αποξένωση.

Η αληθινή ευτυχία δεν βρίσκεται στον δείκτη νοημοσύνης αλλά στην ικανότητα να δημιουργούμε σχέσεις, να αγαπάμε, να βρίσκουμε σκοπό και να ζούμε με ισορροπία. Η νοημοσύνη είναι δώρο μόνο όταν συνοδεύεται από σοφία, ενσυναίσθηση και τη συνειδητή επιλογή να ζήσεις μια ζωή με πληρότητα.