«Ντρεπόμουν να πάω σχολείο»: Πώς το period shaming επηρέασε τα σχολικά μου χρόνια

Για πολλά κορίτσια, η περίοδος δεν συνοδεύεται μόνο από σωματικές αλλαγές, αλλά και από έντονη αμηχανία. Σχόλια, πειράγματα, ψίθυροι στην τάξη ή ακόμα και ο φόβος μήπως κάποιος καταλάβει ότι «έχεις περίοδο» δημιουργούν ένα περιβάλλον όπου κάτι απολύτως φυσιολογικό αντιμετωπίζεται σαν κάτι που πρέπει να κρύβεται.

Το period shaming ή αλλιώς η ντροπή και η αρνητική στάση γύρω από την περίοδο, μπορούν να επηρεάσουν βαθιά την καθημερινότητα ενός παιδιού ή ενός εφήβου. Και πολλές φορές, ξεκινά ήδη από τα σχολικά χρόνια.

«Ένιωθα ότι έπρεπε να το κρύβω»

Στο σχολείο, η περίοδος συχνά αντιμετωπίζεται ως κάτι «ευαίσθητο» ή «άβολο». Πολλά κορίτσια έχουν μεγαλώσει με τη λογική ότι δεν πρέπει να φαίνεται πως έχουν περίοδο, ότι δεν πρέπει να μιλούν γι’ αυτή ή ότι οφείλουν να τη διαχειρίζονται αθόρυβα και διακριτικά.

Από το να κρύβεις μια σερβιέτα μέσα στο μανίκι της μπλούζας σου μέχρι το να φοβάσαι μήπως λερωθείς μπροστά στους συμμαθητές σου, η σχολική καθημερινότητα μπορεί να γίνει πηγή άγχους και πίεσης. Ακόμα και αθώα σχόλια ή αστεία γύρω από την περίοδο ενισχύουν συχνά το αίσθημα ντροπής και κάνουν πολλά παιδιά να αισθάνονται εκτεθειμένα.

Το αποτέλεσμα είναι ότι αρκετές έφηβες βιώνουν την περίοδο με στρες, μειωμένη αυτοπεποίθηση ή ακόμα και αποχή από δραστηριότητες μέσα στο σχολείο. Κάποιες αποφεύγουν να συμμετέχουν στο μάθημα της γυμναστικής, άλλες δυσκολεύονται να συγκεντρωθούν ή νιώθουν διαρκή αγωνία μήπως συμβεί κάποιο «ατύχημα». Και όμως, πίσω από όλα αυτά δεν βρίσκεται η ίδια η περίοδος, αλλά ο τρόπος με τον οποίο έχουμε μάθει κοινωνικά να τη βλέπουμε.

Όταν η γνώση και ο σεβασμός αλλάζουν την εμπειρία

Η ανοιχτή συζήτηση γύρω από την περίοδο μπορεί να κάνει τεράστια διαφορά στον τρόπο που μεγαλώνουν τα παιδιά και οι έφηβοι. Όταν υπάρχει σωστή ενημέρωση, επιστημονικά τεκμηριωμένη γνώση και ένα υποστηρικτικό περιβάλλον, μειώνεται το αίσθημα ντροπής και ενισχύεται η αυτοπεποίθηση των κοριτσιών.

Σε αυτή την κατεύθυνση κινείται και η Εθνική Δράση Προαγωγής Υγείας Παιδιού και Οικογένειας, με το Εθνικό Πρόγραμμα «ΡΙΣΠΕΚΤ στο σώμα σου», μια πρωτοβουλία του Υπουργείου Υγείας σε συνεργασία με τη UNICEF. Το πρόγραμμα στοχεύει, μεταξύ άλλων, στην ενίσχυση της γνώσης γύρω από την υγεία και την υγιεινή της περιόδου, στην αποδόμηση στερεοτύπων και στη δημιουργία ενός σχολικού περιβάλλοντος όπου η περίοδος αντιμετωπίζεται με γνώση και σεβασμό.

Μέσα από ενημερωτικές δράσεις σε σχολεία, επιμόρφωση εκπαιδευτικών και υποστηρικτικό υλικό για παιδιά και γονείς, το Πρόγραμμα επιχειρεί να ανοίξει έναν διάλογο που για χρόνια παρέμενε κλειστός. Γιατί κανένα παιδί δεν θα έπρεπε να αισθάνεται ντροπή για μια φυσιολογική λειτουργία του σώματός του.

Να μην μεγαλώνει κανένα παιδί με ντροπή για το σώμα του

Το period shaming μπορεί να αφήσει έντονα συναισθήματα αμηχανίας και ανασφάλειας που ακολουθούν πολλά κορίτσια για χρόνια. Όμως η εμπειρία της περιόδου δεν πρέπει να συνδέεται με φόβο ή σιωπή.

Όσο περισσότερο μιλάμε ανοιχτά για την έμμηνο ρύση, τόσο περισσότερο βοηθάμε τα παιδιά και τους εφήβους να νιώθουν ασφαλείς, ενημερωμένοι και αποδεκτοί. Γιατί η γνώση γύρω από το σώμα και η αντιμετώπιση της περιόδου με σεβασμό δεν είναι απλώς θέμα ενημέρωσης, είναι θέμα αξιοπρέπειας, αυτοεκτίμησης και ισότητας.

*Η Εθνική Δράση χρηματοδοτείται από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας – Ελλάδα 2.0, με τη συγχρηματοδότηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης – NextGenerationEU