Μεγάλωσες με συναισθηματικά ανώριμους γονείς; 8 πράγματα που νόμιζες για φυσιολογικά (αλλά δεν ήταν)

Υπάρχει μια στιγμή στη ζωή σου που κάτι μέσα σου αλλάζει. Μια στιγμή που κοιτάζοντας πίσω συνειδητοποιείς πως πράγματα που θεωρούσες φυσιολογικά, ίσως τελικά δεν ήταν. Όταν μεγαλώνεις με συναισθηματικά ανώριμους γονείς, μπορεί να μάθεις από μικρή να προσαρμόζεσαι, να σιωπάς, να φροντίζεις τους άλλους και να ξεχνάς τις δικές σου ανάγκες.

Οι συναισθηματικά ανώριμοι γονείς συχνά λειτουργούν μέσα από τον έλεγχο, την παρορμητικότητα, την έντονη αντίδραση ή την απόσταση. Δεν μπορούν πάντα να διαχειριστούν τα δικά τους συναισθήματα, με αποτέλεσμα το παιδί να μεγαλώνει κουβαλώντας βάρη που δεν του ανήκουν.

Όταν οι γονείς δεν λένε ποτέ «μπράβο»: Η νέα τάση των «εικονικών γονιών» σαρώνει το TikTok

Και κάποια στιγμή, ως ενήλικη γυναίκα, αρχίζεις να καταλαβαίνεις πως πολλές από τις δυσκολίες σου δεν εμφανίστηκαν τυχαία. Ψυχολόγοι και θεραπευτές από την ομάδα του I Go to Therapy μοιράστηκαν στο Instagram τις πιο συχνές εμπειρίες που οι ενήλικες θεωρούσαν κάποτε νορμάλ. Ήρθε η ώρα να αναγνωρίσεις τα σημάδια, να αποβάλεις τις ενοχές και να ξαναγράψεις τους δικούς σου κανόνες.

Νιώθεις ότι πρέπει να «αστυνομεύεις» τα συναισθήματα των άλλων

Έχεις μάθει να διαβάζεις τα βλέμματα, τον τόνο της φωνής, τις μικρές αλλαγές στη διάθεση των ανθρώπων γύρω σου. Σαν να υπάρχει μέσα σου ένας μόνιμος συναγερμός που σε ενημερώνει αν κάποιος θυμώνει, αν κάποιος απομακρύνεται ή αν κάτι πάει στραβά. Αυτό συμβαίνει συχνά όταν μεγάλωσες σε ένα σπίτι όπου οι αντιδράσεις των γονιών σου ήταν απρόβλεπτες - είτε με έντονες εκρήξεις θυμού είτε με συναισθηματική ψυχρότητα. Έμαθες να εστιάζεις στους άλλους για να νιώθεις ασφαλής.

Νιώθεις υπεύθυνη να κάνεις τους πάντες ευτυχισμένους

Έμαθες πως η ηρεμία στο σπίτι εξαρτιόταν από εσένα. Ότι έπρεπε να είσαι «καλή», να μην ενοχλείς, να φροντίζεις, να καταλαβαίνεις τους άλλους. Ίσως ακόμα και σήμερα πιάνεις τον εαυτό σου να κουβαλάει τα προβλήματα των ανθρώπων γύρω σου, να νιώθει ενοχές όταν λέει «όχι» και να ξεπερνά τα προσωπικά σου όρια για να μη δυσαρεστήσεις κανέναν. Όμως η αλήθεια είναι μία: δεν γεννήθηκες για να γίνεις ο συναισθηματικός φροντιστής των άλλων.

Δυσκολεύεσαι να καταλάβεις και να εκφράσεις τα δικά σου συναισθήματα

Όταν ένα παιδί μεγαλώνει σε ένα περιβάλλον όπου τα συναισθήματά του αγνοούνται, υποτιμώνται ή ακυρώνονται, μαθαίνει να τα κρύβει. Ίσως όταν προσπαθούσες να πεις ότι πονάς, άκουγες πως «δεν είναι τίποτα», πως «υπάρχουν και χειρότερα» ή πως αντιδράς υπερβολικά. Έτσι έμαθες να αποσυνδέεσαι από τον εσωτερικό σου κόσμο. Να μην ακούς τις ανάγκες σου. Να αναρωτιέσαι αν έχεις καν το δικαίωμα να νιώθεις όπως νιώθεις. Ε, ναι λοιπόν το έχεις.

Δυσκολεύεσαι να βάλεις όρια

Για πολλούς συναισθηματικά ανώριμους γονείς, το παιδί δεν αντιμετωπίζεται ως ξεχωριστή προσωπικότητα, αλλά σαν προέκταση του εαυτού τους. Έτσι μεγαλώνεις με την πεποίθηση πως η ιδιωτικότητά σου, οι ανάγκες σου και τα «όχι» σου δεν έχουν σημασία. Αν σήμερα δυσκολεύεσαι να πεις «όχι» και να οριοθετηθείς, είναι επειδή από μικρή έμαθες το χειρότερο δυνατό πρότυπο: ότι το να μην έχεις όρια είναι το φυσιολογικό.

Μεγάλωσες με υπέροχους γονείς; Τότε σίγουρα σου έμαθαν αυτές τις τρεις φράσεις

Δυσκολεύεσαι να νιώσεις και να δείξεις ενσυναίσθηση

Από τη στιγμή που παλεύεις να καταλάβεις τα δικά σου συναισθήματα, είναι επόμενο να μην ξέρεις πώς να διαχειριστείς και τα έντονα συναισθήματα των άλλων. Αυτό πηγάζει από γονείς που δεν μπόρεσαν ποτέ να συνδεθούν μαζί σου ή να αναγνωρίσουν τη δική σου θλίψη ή χαρά, αφήνοντάς σε να μεγαλώνεις με ένα αίσθημα απομόνωσης. Η ενσυναίσθηση ξεκινά από εσένα. Όσο μαθαίνεις να ακούς τον εαυτό σου, τόσο πιο εύκολο γίνεται να κατανοήσεις και τους άλλους.

Αναζητάς αξία μέσα από τις επιτυχίες σου

Ίσως έμαθες ότι η αγάπη κερδίζεται. Ότι πρέπει να είσαι άριστη, δυνατή, παραγωγική, τέλεια. Μπορεί να κυνηγάς συνεχώς την επιβεβαίωση μέσα από τα επιτεύγματά σου, επειδή κάποτε περίμενες ένα «είμαι περήφανος για σένα» που δεν ήρθε ποτέ. Όμως η αξία σου δεν μετριέται από το πόσα καταφέρνεις.

01

03

Κουβαλάς μοναξιά και ντροπή

Ίσως λαχταράς βαθιά τη σύνδεση, αλλά όταν κάποιος σε πλησιάζει πραγματικά, ένα κομμάτι σου φοβάται. Φοβάσαι μήπως σε γνωρίσουν καλύτερα και φύγουν. Μήπως δεν είσαι αρκετή. Μήπως η αγάπη έχει πάντα κάποιο τίμημα. Αυτές οι σκέψεις δεν γεννήθηκαν μέσα σου τυχαία. Είναι παλιές άμυνες ενός παιδιού που κάποτε προσπάθησε να προστατευτεί.

Μήπως έχεις «καεί» από συμβουλές parenting; Μια παιδίατρος σε βοηθάει να βρεις επιτέλους την άκρη

Παλεύεις με χαμηλή αυτοεκτίμηση και αμφισβητείς την αξία σου

Όταν η μόνιμη απάντηση των γονιών σου στα προβλήματά σου ήταν το κλασικό «θα μπορούσε να είναι και χειρότερα», έμαθες να μην εκτιμάς τον εαυτό σου, τα προτερήματά σου ή τις επιτυχίες σου. Αντίθετα, εστίαζες μόνο σε όσα έκανες λάθος. Όπως εξηγούν οι ειδικοί, μπορείς να «επανεκπαιδεύσεις» τον εαυτό σου να σε αγαπά και να σε εκτιμά, χωρίς απολογίες.

Αν υπάρχει κάτι που πρέπει να κρατήσεις απ' όλα αυτά, είναι η συμβουλή των ειδικών της ομάδας I Go to Therapy : το να αποβάλεις τις τοξικές συμπεριφορές με τις οποίες μεγάλωσες είναι ένα δύσκολο ταξίδι αλλά έχεις τη δύναμη να αλλάξεις το σενάριο της ζωής σου.