Στην Αυστραλία οι γονείς ψάχνουν πώς θα καλύψουν 814 ώρες των σχολικών διακοπών - Σου θυμίζει κάτι;

Έχεις κολλήσει στην κίνηση, φεύγοντας από το γραφείο, και ένας γνώριμος κόμπος σφίγγει το στομάχι σου: θα προλάβεις να πάρεις το παιδί από το σχολείο; Κι αυτό είναι μόνο η αρχή. Ποιος θα το παραλάβει όταν το ωράριό σου δεν βγαίνει; Ποιος θα μείνει μαζί του τις ημέρες που δεν έχει μάθημα; Και πώς θα καλυφθούν οι σχολικές διακοπές χωρίς να εξαντληθούν όλες οι ημέρες άδειας από τους πρώτους μήνες της χρονιάς; Για πολλούς γονείς, η καθημερινότητα μοιάζει με έναν αδιάκοπο αγώνα δρόμου, όπου η δουλειά, το σχολείο και η φροντίδα των παιδιών διεκδικούν ταυτόχρονα τον ίδιο, περιορισμένο χρόνο.

Γιατί υπάρχει μια απλή πραγματικότητα που συχνά παραβλέπουμε: το σχολικό και το εργασιακό ημερολόγιο δεν είναι φτιαγμένα για να ταιριάζουν απόλυτα μεταξύ τους.

Το θέμα ήρθε ξανά στο προσκήνιο με αφορμή μια ανάλυση του ABC News που παρουσιάστηκε στην Αυστραλία από την Georgie Dent, επικεφαλής της οργάνωσης The Parenthood, σύμφωνα με την οποία δύο εργαζόμενοι γονείς με πλήρες ωράριο που έχουν παιδιά δημοτικού, χρειάζεται να καλύψουν τουλάχιστον 814 ώρες φροντίδας ετησίως πέρα από τον χρόνο που αφιερώνουν μέσω της εργασίας και των αδειών τους. Πρόκειται για περίπου 34 ολόκληρες ημέρες φροντίδας μέσα σε ένα έτος.

Και το εντυπωσιακό είναι ότι ο αριθμός αυτός θεωρείται συντηρητικός. Δεν περιλαμβάνει όλο το αόρατο φορτίο της οικογενειακής ζωής - από το μαγείρεμα και το πλύσιμο μέχρι τα ραντεβού στον γιατρό, τις σχολικές εκδηλώσεις, τις εργασίες και τις ημέρες που το παιδί πρέπει να φύγει νωρίτερα από το σχολείο.

Οι 12 εβδομάδες που δεν χωρούν στις 4 εβδομάδες άδειας

Στην Αυστραλία τα παιδιά έχουν περίπου 12 εβδομάδες σχολικών διακοπών τον χρόνο, ενώ ένας εργαζόμενος έχει συνήθως 4 εβδομάδες ετήσιας άδειας.

Ακόμη κι αν υπάρχουν δύο γονείς στην οικογένεια και μοιράσουν μεταξύ τους τις άδειές τους έτσι ώστε να καλύψουν όσο το δυνατόν μεγαλύτερο μέρος των διακοπών, παραμένει ένα σημαντικό κενό. Και φυσικά, αυτή η λύση σημαίνει ότι οι γονείς ουσιαστικά χρησιμοποιούν μεγάλο μέρος της άδειάς τους για να καλύψουν τη φροντίδα των παιδιών αντί να ξεκουραστούν ή να κάνουν οικογενειακές διακοπές. Υπάρχουν βέβαια προγράμματα δημιουργικής απασχόλησης και φροντίδας κατά τις σχολικές διακοπές. Όμως έχουν κόστος και δεν είναι πάντα διαθέσιμα ή προσβάσιμα σε κάθε οικογένεια.

Και το - ρητορικό - ερώτημα που γεννάται - είναι ποιος καλύπτει τις ώρες που το παιδί δεν είναι στο σχολείο, αλλά εσύ πρέπει να είσαι στη δουλειά;

Δεν είναι μόνο οι διακοπές

Το κενό δεν δημιουργείται μόνο τα Χριστούγεννα, το Πάσχα ή το καλοκαίρι. Υπάρχουν οι ημέρες κατά τις οποίες το σχολείο δεν λειτουργεί, οι αργίες, οι ημέρες επιμόρφωσης ή άλλες έκτακτες αλλαγές στο πρόγραμμα, αλλά και οι καθημερινές ώρες κατά τις οποίες το σχολείο έχει τελειώσει ενώ η εργάσιμη ημέρα του γονιού συνεχίζεται. Και φυσικά υπάρχει και η μετακίνηση: το παιδί πρέπει να πάει στο σχολείο, να επιστρέψει στο σπίτι, να μεταφερθεί σε μια δραστηριότητα και στη συνέχεια να επιστρέψει ξανά. Για να μη μιλήσουμε για τις ιώσεις και το πόσες φορές τρέχεις πανικόβλητη στο σχολείο γιατί το παιδί έχει πονοκέφαλο, πονόλαιμο, ζαλάδες κ.ο.κ.

Και, όχι, δεν τελειώσαμε.Γιατί προκειμένου να λειτουργήσει μια οικογένεια θα πρέπει να αφιερωθεί επίσης χρόνος για μαγείρεμα, ψώνια, καθάρισμα, πλύσιμο ρούχων, ιατρικά ραντεβού, μελέτη. Και ο χρόνος αυτός δεν εμφανίζεται σε κανένα σχολικό πρόγραμμα ούτε προστίθεται αυτόματα στο ωράριο εργασίας.

Η καθημερινότητα, επομένως, δεν είναι απλώς θέμα «ποιος θα κρατήσει το παιδί στις διακοπές». Είναι ένα συνεχές παζλ χρόνου.

Στη Γαλλία δικαιούνται επιπλέον 2μηνη γονική άδεια βάσει μισθού -Τι διαφορετικό ισχύει στην Ελλάδα;

Σύμφωνα με στοιχεία του Ευρωπαϊκού Ινστιτούτου για την Ισότητα των Φύλων , το 57,4% των γονέων στην Ελλάδα με παιδιά ηλικίας 6 έως 11 ετών χρησιμοποιούσε το 2024 οργανωμένες υπηρεσίες φροντίδας εκτός σχολικού ωραρίου. Ωστόσο, 4 στους 10 δεν κατάφεραν να καλύψουν πλήρως τις ανάγκες τους. Η εικόνα γίνεται ακόμη πιο σύνθετη όταν μιλάμε για παιδιά κάτω των 3 ετών καθώς το 28,8% των παιδιών ηλικίας 0- 3 ετών στην Ελλάδα συμμετείχε το 2024 σε επίσημες δομές προσχολικής φροντίδας και εκπαίδευσης, έναντι 39,3% στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Η Ελλάδα έχει θέσει ως εθνικό στόχο να φτάσει το 42,8% έως το 2030. Ο ΟΟΣΑ επισημαίνει επίσης ότι η πρόσβαση σε υπηρεσίες προσχολικής φροντίδας στην Ελλάδα χρειάζεται περαιτέρω ενίσχυση και καταγράφει προγράμματα όπως τα voucher για δημόσιες και συμμετέχουσες ιδιωτικές δομές, καθώς και το πρόγραμμα «Νταντάδες της Γειτονιάς». Αυτό δείχνει ότι η ανάγκη για φροντίδα δεν εξαφανίζεται όταν το παιδί ξεκινά το σχολείο. Απλώς αλλάζει μορφή.

Η Georgie Dent υποστηρίζει ότι το σύστημα συχνά λειτουργεί σαν να υπάρχει σε κάθε οικογένεια ένας «διαθέσιμος ενήλικας» που μπορεί να καλύψει όλα τα κενά. Μόνο που στις περισσότερες οικογένειες ο ενήλικας αυτός έχει ήδη μια γεμάτη ημέρα.

Και έτσι, κάθε φορά που το σχολείο κλείνει, κάποιος πρέπει να βρει τη λύση: άδεια από τη δουλειά, παππούδες και γιαγιάδες, babysitter, κατασκήνωση, πρόγραμμα δημιουργικής απασχόλησης ή μια ακόμη αλλαγή στο οικογενειακό πρόγραμμα.

Το ερώτημα, λοιπόν, δεν είναι μόνο πόσες ώρες χρειάζεται ένα παιδί φροντίδα, αλλά πώς μπορούν αυτές οι ώρες να χωρέσουν στην ήδη γεμάτη καθημερινότητα ενός γονιού - και ποιος καλείται τελικά να καλύψει το κενό όταν ο χρόνος δεν επαρκεί.