Η Iskra Lawrence ήταν η «δυνατή» της παρέας κι έτσι κανείς δεν τη ρώτησε αν είναι καλά μετά τη γέννα

Από τη δίκη της Lindsay Clancy μέχρι την εξομολόγηση της Hayden Panettiere για την επιλόχεια κατάθλιψη και το γεγονός ότι οι παθήσεις που σχετίζονται με την ψυχική υγεία αποτελούν πλέον την κυριότερη αιτία θανάτων που σχετίζονται με την εγκυμοσύνη στις ΗΠΑ, το συμπέρασμα είναι ένα: η κοινωνία μας πρέπει επειγόντως να μάθει να ακούει τις κραυγές βοήθειας των νέων μητέρων.

Πρόκειται για ένα θέμα που αγγίζει δεκάδες - αν όχι εκατοντάδες γυναίκες - γι΄ αυτό και η επιχειρηματίας, επενδύτρια, μοντέλο και ιδρύτρια του brand Saltair, Iskra Lawrence, μίλησε ανοιχτά για την απομόνωση και τα συναισθήματα κατάθλιψης που βίωσε μετά τον τοκετό - και για το πόσο δύσκολο της ήταν να παραδεχτεί ότι χρειαζόταν βοήθεια.

Το μήνυμα που θέλει να περάσει σε κάθε νέα μητέρα είναι απλό: Είναι εντάξει να μην είσαι εντάξει.

Πώς η κατάθλιψη επηρεάζει την καθημερινότητά σου και γιατί όλα γίνονται πιο δύσκολα όταν είσαι μαμά

Όταν όλοι πιστεύουν ότι είσαι η «δυνατή»

Η Lawrence απέκτησε τον γιο της, Alpha, τον Απρίλιο του 2020. Εκείνη την περίοδο ένιωθε απομονωμένη, δυσκολευόταν ψυχολογικά και δεν μπορούσε εύκολα να παραδεχτεί ούτε στον εαυτό της ότι δεν ήταν καλά. Και μαζί με όλα αυτά, ένιωθε ενοχές. «Υπήρχε σίγουρα ενοχή. Ήξερα ότι έχω τόσα προνόμια στη ζωή μου - είμαι λευκή, αρτιμελής. Υπάρχουν άνθρωποι που έχουν πολύ λιγότερους πόρους και πολύ λιγότερα προνόμια. Γιατί να ζητήσω εγώ βοήθεια όταν υπάρχουν άλλοι που τη χρειάζονται περισσότερο;» ανέφερε σε συνέντευξή της στο Parents. Είχε την πεποίθηση ότι θα έπρεπε να τα έχει όλα υπό έλεγχο - «θα έπρεπε να τα καταφέρνω, θα έπρεπε να είμαι καλά» - κι έτσι, αντί να ζητήσει βοήθεια, προσπαθούσε συνέχεια.

Αυτή η εμπειρία την ενέπνευσε να γίνει το πρόσωπο της εκστρατείας ενημέρωσης Courage to Confide («Το Θάρρος να Εμπιστευτείς»), μια πρωτοβουλία της πλατφόρμας The Breadwinners (μιας κοινότητας για μητέρες που συντηρούν τις οικογένειές τους ). Το βασικό μήνυμα της καμπάνιας είναι ότι το να πεις «δυσκολεύομαι» δεν είναι αποτυχία. Είναι μια πράξη δύναμης.

Δεν είχε προετοιμαστεί γι’ αυτό που ήρθε μετά

Κοιτάζοντας πίσω στην πρώτη της εμπειρία μετά τον τοκετό, η Lawrence θυμάται ότι δεν ένιωθε καθόλου προετοιμασμένη για την περίοδο της λοχείας. Είχε επικεντρωθεί τόσο πολύ στην εγκυμοσύνη και στον τοκετό, που πίστευε ότι εκεί θα βρισκόταν η μεγαλύτερη δυσκολία. «Έκανα κακό στον εαυτό μου επειδή δεν έδωσα αρκετή σημασία στη λοχεία», λέει. «Ήμουν τόσο επικεντρωμένη στην εγκυμοσύνη και στη γέννα. Πίστευα ότι αυτό θα ήταν η μεγαλύτερη πρόκληση, το μεγαλύτερο εμπόδιο.» Είχε μάλιστα ανησυχήσει πολύ για τις αλλαγές στο σώμα της, καθώς είχε αντιμετωπίσει στο παρελθόν δυσμορφοφοβία. Κι όμως, η εμπειρία της γέννας την έκανε να νιώσει δυνατή. Μετά όμως ήρθε η πραγματικότητα της λοχείας. Η δυσκολία να βρει ακόμη και χρόνο για να κάνει ένα μπάνιο. Οι ορμονικές αλλαγές. Η εξάντληση. Η αϋπνία. «Ξαφνικά, μυρίζεις, τα μαλλιά σου πέφτουν, είσαι μόνη, απομονωμένη, έχεις ένα μωρό που κλαίει και δεν μπορείς να το κάνεις να κοιμηθεί για περισσότερο από 30 λεπτά.»

Όταν η μητρότητα γίνεται μια μάχη που κανείς δεν βλέπει

Όταν δεν υπάρχει κανείς να σε βοηθήσει

Η πανδημία έκανε την κατάσταση ακόμη πιο δύσκολη. Δεν μπορούσε να έχει κοντά της τη doula που ήθελε και που ήταν φίλη της. Δεν μπορούσε να έχει την οικογένειά της κοντά για ενάμιση χρόνο. Είχε μόλις μετακομίσει στο Austin και όλα είχαν κλείσει. Και τότε συνέβη κάτι που πολλές φορές συμβαίνει και χωρίς πανδημία: δεν ζήτησε βοήθεια. «Ένιωθα άβολα. Δεν ήξερα πόση βοήθεια επιτρέπεται να ζητήσεις.»

Για εκείνους τους πρώτους μήνες, η Lawrence «σταμάτησε να κάνει μπάνιο και φορούσε μια μακριά μαύρη ρόμπα κάθε μέρα», αποκαλύπτει στο βίντεο της εκστρατείας. «Από έξω, φαινόταν ότι ήμουν η δυνατή, η φιλόδοξη, αυτή με την καριέρα και τις απαντήσεις», εξηγεί. «Αλλά κανείς δεν ρωτάει τη δυνατή αν είναι καλά».

Με τον χρόνο, άρχισε να βρει ξανά τον εαυτό της.

«Το σημείο καμπής ήταν στον τέταρτο μήνα», αναφέρει. «Όταν το μωρό άρχισε να κοιμάται όλη νύχτα, αυτό βοήθησε απίστευτα, γιατί όταν δεν είσαι εξαντλημένη από την έλλειψη ύπνου, ανακτάς τη διαύγεια του μυαλού σου. Και όταν έχεις διαύγεια, μπορείς πραγματικά να βάλεις προτεραιότητες και να οργανωθείς».

Η Lawrence πιστεύει ότι η φράση «είναι εντάξει να μην είσαι καλά» είναι κάτι που δεν θα έπρεπε να σταματήσουμε να επαναλαμβάνουμε.

«Χρειαζόμαστε υπενθυμίσεις», σημειώνει. «Όσον αφορά την ψυχική υγεία και την εικόνα του σώματος- θέματα για τα οποία μιλούσα για χρόνια - πίστευα ότι είχα θεραπευτεί και είχα όλα τα εργαλεία. Όμως, στην επιλόχεια περίοδο, σε μια νέα πόλη εν μέσω πανδημίας, δεν μπορούσα να βρω κανένα από αυτά τα εργαλεία. Χρειάστηκε να επιστρέψω στο μηδέν, να ζητήσω βοήθεια και να βρω νέες πηγές στήριξης.»

Γιατί φοβάσαι να ζητήσεις βοήθεια - Και πώς να σπάσεις τη σιωπή

Το να δώσεις στον εαυτό σου το περιθώριο να αναρωτηθεί πώς νιώθει μπορεί να σε τρομάξει, αναγνωρίζει η Lawrence. «Η ιδέα του να σταματήσεις και να αναρωτηθείς: "Είμαι καλά; Μήπως τελικά δεν είμαι;", είναι από μόνη της μια τρομακτική διαδικασία. Νιώθεις ότι έχεις τόσο περιορισμένο χρόνο και πόρους, και χίλια πράγματα στη λίστα σου», εξηγεί. «Είναι κάτι που αποφεύγεις να κάνεις, γιατί νιώθεις ότι αν σταματήσεις, θα παγώσουν όλα τα άλλα που πρέπει να γίνουν. Κι όταν προσπαθείς να τα κρατήσεις όλα σε ισορροπία, φοβάσαι ότι αν αφήσεις κάτι, θα καταρρεύσουν τα πάντα».

Γι' αυτόν ακριβώς τον λόγο, η ιδρύτρια της πλατφόρμας Breadwinners, Alexis Contos, δημιούργησε την εκστρατεία Courage to Confide, με στόχο να ενδυναμώσει τις γυναίκες που έχουν μάθει να πετυχαίνουν τα πάντα, να πουν τη φράση «ζητώ βοήθεια, ζορίζομαι» - έστω και σε ένα μόνο άτομο.

«Η αναζήτηση βοήθειας μειώνεται όσο αυξάνονται οι ευθύνες», εξηγεί η Contos. «Όσο περισσότεροι άνθρωποι εξαρτώνται από μια γυναίκα, τόσο πιο δύσκολο της είναι να παραδεχτεί ότι ζορίζεται, επειδή η δύναμή της έχει μετατραπεί σε δομικό στοιχείο του σπιτιού. Το "είμαι μια χαρά" που λέει, λειτουργεί ως φέρων τοίχος». Η ίδια τονίζει ότι οι δυναμικές και δραστήριες μητέρες, όπως η Lawrence, συχνά δεν στερούνται πληροφοριών, πρόσβασης ή πόρων για να μιλήσουν για την ψυχική τους υγεία. «Αυτό που τους λείπει είναι η άδεια», σημειώνει. «Ο στόχος της εκστρατείας είναι να επαναπλασιώσει την εξομολόγηση τόσο ριζικά, ώστε το να ζητάς βοήθεια να εκλαμβάνεται ως αυτό που πραγματικά είναι: μια πράξη ηγεσίας».

Παράλληλα, η εκστρατεία παροτρύνει τις μητέρες να αξιοποιούν εξειδικευμένες πλατφόρμες ψυχικής υγείας, όπως την υπηρεσία διαδικτυακής θεραπείας BetterHelp και το oPPal, μια πλατφόρμα που φέρνει σε επαφή νέες ή εγκύους μητέρες με πιο έμπειρες μαμάδες.

Η ψυχική υγεία των μαμάδων γίνεται επιτέλους θέμα συζήτησης – Καιρός ήταν!

Πώς μπορείς να βοηθήσεις εσύ (ή να ζητήσεις στήριξη)

Αν γνωρίζεις κάποια μαμά που πιθανόν να περνάει δύσκολα, η Contos και η Lawrence σε συμβουλεύουν να της στείλεις ένα απλό μήνυμα και να τη ρωτήσεις πώς είναι πραγματικά - και μετά να τη ρωτήσεις ξανά, καθώς η πρώτη απάντηση σπάνια είναι η αληθινή.

Γιατί μπορεί να είσαι ευτυχισμένη και ταυτόχρονα εξαντλημένη. Να αγαπάς βαθιά το παιδί σου και ταυτόχρονα να νιώθεις ότι δεν αντέχεις άλλο. Να φαίνεσαι δυνατή και μέσα σου να χρειάζεσαι κάποιον να σε κρατήσει για λίγο. Δεν χρειάζεται να περιμένεις να φτάσεις στα όριά σου για να ζητήσεις βοήθεια. Και δεν χρειάζεται να αποδείξεις σε κανέναν ότι τα καταφέρνεις μόνη σου.