Το πλέξιμο κάνει καλό στον εγκέφαλο; Γιατί οι ειδικοί το θεωρούν ένα από τα καλύτερα χόμπι;
Δεν είναι απλώς ένας δημιουργικός τρόπος να περάσεις τον χρόνο σου. Το πλέξιμο φαίνεται να ενεργοποιεί διαφορετικές περιοχές του εγκεφάλου, να συμβάλλει στη χαλάρωση και να ενισχύει την κοινωνική σύνδεση, τρεις παράγοντες που αποκτούν ακόμη μεγαλύτερη σημασία όσο μεγαλώνουμε.
Σε μια εποχή που περνάμε όλο και περισσότερες ώρες μπροστά σε οθόνες, τα παραδοσιακά χόμπι κάνουν δυναμικό comeback. Και το πλέξιμο είναι ίσως ένα από τα πιο ενδιαφέροντα παραδείγματα.
Η επαναλαμβανόμενη κίνηση των χεριών, η συγκέντρωση που χρειάζεται για να ακολουθήσεις ένα σχέδιο και η ικανοποίηση του να βλέπεις κάτι να δημιουργείται σταδιακά μπροστά σου κάνουν το πλέξιμο πολύ περισσότερα από μια ευχάριστη ασχολία. Σε άρθρο του Martha Stewart διαβάσαμε τι εξηγούν ψυχολόγοι, ψυχοθεραπευτές και art therapists για την επίδραση που μπορεί να έχει το πλέξιμο στον εγκέφαλο και την ψυχική ευεξία.
Γιατί το να επιστρέφεις στα χόμπι που έκανες μικρή, θα σου μάθει πολλά για το ποια είσαι σήμερα
Το πλέξιμο «γυμνάζει» διαφορετικές περιοχές του εγκεφάλου
Ένα από τα πιο ενδιαφέροντα στοιχεία είναι ότι όταν πλέκεις δεν χρησιμοποιείς μόνο τα χέρια σου. Ο εγκέφαλος καλείται να κάνει πολλά πράγματα ταυτόχρονα. Η art therapist και ψυχοθεραπεύτρια Emily Davenport εξηγεί ότι ενεργοποιούνται περιοχές που σχετίζονται με τον λεπτό κινητικό συντονισμό όταν χειριζόμαστε τις βελόνες και το νήμα. Ο προμετωπιαίος φλοιός συμμετέχει όταν συγκεντρωνόμαστε σε ένα σχέδιο ή μετράμε πόντους, ενώ ενεργοποιούνται επίσης περιοχές που σχετίζονται με την οπτική επεξεργασία και τη μνήμη, ιδιαίτερα όταν μαθαίνουμε νέες τεχνικές.
6 low-cost hobbies που μπορείς να ξεκινήσεις εύκολα και χωρίς να ξοδέψεις πολλά χρήματα
Το πλέξιμο απαιτεί σχεδιασμό, μνήμη, αλληλουχία κινήσεων και επίλυση προβλημάτων, δεξιότητες σημαντικές για τη διατήρηση της γνωστικής λειτουργίας όσο μεγαλώνουμε.
Το άρθρο επικαλείται μάλιστα νευροψυχιατρική μελέτη σύμφωνα με την οποία η ενασχόληση με χειροτεχνίες όπως το πλέξιμο έχει συσχετιστεί με 30% έως 50% χαμηλότερο κίνδυνο εμφάνισης ήπιας γνωστικής διαταραχής σε μεγαλύτερους ενήλικες.
Αυτό, ωστόσο, δεν σημαίνει ότι το πλέξιμο έχει αποδειχθεί πως προλαμβάνει τη γνωστική έκπτωση. Όπως επισημαίνει η ψυχολόγος Victoria Latifses, τα δεδομένα δεν επιτρέπουν ένα τέτοιο συμπέρασμα. Μπορεί όμως να αποτελεί μια χαλαρωτική και ταυτόχρονα νοητικά ενεργή ασχολία.
Τι συμβαίνει στο σώμα σου όταν ασχολείσαι με ένα δημιουργικό χόμπι κάθε εβδομάδα;
Η επαναλαμβανόμενη κίνηση μπορεί να μας χαλαρώνει
Υπάρχει ένας λόγος που πολλοί άνθρωποι περιγράφουν το πλέξιμο ως σχεδόν θεραπευτικό. Η ρυθμική και επαναλαμβανόμενη κίνηση μπορεί να λειτουργήσει καταπραϋντικά, βοηθώντας στη μείωση του στρες και στη βελτίωση της διάθεσης. Σύμφωνα με την Davenport, αντίστοιχες δημιουργικές δραστηριότητες χρησιμοποιούνται και στο πλαίσιο της art therapy για να βοηθήσουν στη συγκέντρωση και τη χαλάρωση.
Παράλληλα, υπάρχει και το αίσθημα ολοκλήρωσης: ξεκινάς με ένα κουβάρι νήμα και σταδιακά δημιουργείς κάτι με τα χέρια σου. Αυτή η διαδικασία μπορεί να ενισχύσει το αίσθημα ικανοποίησης και υπερηφάνειας για το αποτέλεσμα.
#Αποχομπι: Δοκιμάζουμε Wall climbing και Bouldering και να γιατί θα γίνουν hobbies σου
Μπορεί να σε βάλει σε «flow state»
Έχεις ξεκινήσει ποτέ κάτι και ξαφνικά συνειδητοποίησες ότι πέρασαν δύο ώρες χωρίς να το καταλάβεις; Αυτή η κατάσταση βαθιάς απορρόφησης σε μια δραστηριότητα ονομάζεται flow state.
Και το πλέξιμο φαίνεται να προσφέρεται ιδιαίτερα γι' αυτή. Ο συνδυασμός επανάληψης, ρυθμού και δημιουργικότητας μπορεί να μας απορροφήσει τόσο ώστε ο εξωτερικός «θόρυβος» να περνά προσωρινά σε δεύτερη μοίρα. Σύμφωνα με τους ειδικούς του άρθρου, αυτή η κατάσταση συνδέεται με χαλάρωση, δημιουργικότητα και καλύτερη συγκέντρωση.
Με άλλα λόγια, για λίγη ώρα η προσοχή βρίσκεται στους πόντους, στο σχέδιο και στην κίνηση των χεριών και όχι στις ειδοποιήσεις του κινητού ή στη λίστα με όλα όσα πρέπει να γίνουν.
Δεν είναι μόνο μοναχικό χόμπι
Παρόλο που το πλέξιμο μπορεί να γίνει μια πολύ προσωπική και ήρεμη δραστηριότητα, έχει και μια έντονα κοινωνική πλευρά. Οι ομάδες πλεξίματος μπορούν να δημιουργήσουν αίσθημα κοινότητας και σύνδεσης, κάτι που οι ειδικοί θεωρούν σημαντικό για τη συναισθηματική ευεξία, ιδιαίτερα στις μεγαλύτερες ηλικίες.
Η art therapist Cathy Malchiodi επισημαίνει τη σημασία της κοινότητας στη συναισθηματική μας ευεξία. Ένα κοινό χόμπι δίνει την ευκαιρία στους ανθρώπους να συναντηθούν, να ανταλλάξουν γνώσεις και να αισθανθούν ότι ανήκουν σε μια ομάδα.
Και σε μια εποχή όπου οι οθόνες καταλαμβάνουν μεγάλο μέρος της καθημερινότητάς μας και η κοινωνική απομόνωση αποτελεί αυξανόμενη ανησυχία, ακόμη και μια απλή συνάντηση για πλέξιμο μπορεί να αποκτήσει μεγαλύτερη αξία από όση φανταζόμαστε.
Ένα παλιό χόμπι που μοιάζει πιο επίκαιρο από ποτέ
Δεν χρειάζεται, λοιπόν, να βλέπουμε το πλέξιμο ως μια δραστηριότητα που απλώς «περνά την ώρα». Συνδυάζει δημιουργικότητα, λεπτές κινητικές δεξιότητες, συγκέντρωση και κοινωνική επαφή, ενώ η επαναληπτική φύση του μπορεί να προσφέρει στιγμές ηρεμίας μέσα στην ημέρα.
Δεν αποτελεί θεραπεία ούτε εγγύηση απέναντι στη γνωστική έκπτωση. Ως χόμπι, όμως, έχει έναν μάλλον ιδανικό συνδυασμό: κρατά τα χέρια απασχολημένα, το μυαλό ενεργό και, κάποιες φορές, φέρνει τους ανθρώπους πιο κοντά.
