Σκέφτεσαι να επεξεργαστείς φώτο του παιδιού σου στην ΑΙ; Υπάρχουν κίνδυνοι που μάλλον αγνοείς

Μια σχολική φωτογραφία που θέλεις να κρατήσεις ως ενθύμιο ή μια φωτογραφία που θα ήθελες να διορθώσεις, να βελτιώσεις ή ακόμα και να αφαιρέσεις το υδατογράφημα, ώστε να μη χρειαστεί να πληρώσεις για την αγορά της.

Η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να κάνει όλα αυτά να φαίνονται εύκολα, γρήγορα και ακίνδυνα. Ωστόσο, όταν πρόκειται για φωτογραφίες των παιδιών σου, υπάρχει κάτι που αξίζει να σκεφτείς πριν τις ανεβάσεις σε μια πλατφόρμα AI: γνωρίζεις πραγματικά τι συμβαίνει στη φωτογραφία από τη στιγμή που φεύγει από τη συσκευή σου;

Σε δημοσίευμά του, το BBC μεταφέρει τις ανησυχίες ειδικών για την προστασία των προσωπικών δεδομένων και την ασφάλεια των παιδιών στο διαδίκτυο. Η προειδοποίησή τους δεν είναι να απορρίψεις συνολικά την τεχνητή νοημοσύνη αλλά να κατανοήσεις τους πιθανούς κινδύνους πριν της εμπιστευτείς κάτι τόσο προσωπικό όσο μια φωτογραφία του παιδιού σου.

Η AI στην εκπαίδευση προκαλεί αντιδράσεις: Γιατί οι γονείς ζητούν να μπουν σαφή όρια

Τι συμβαίνει στη φωτογραφία του παιδιού σου όταν την ανεβάζεις σε ένα AI εργαλείο;

Κάθε φορά που ανεβάζεις μια φωτογραφία σε μια διαδικτυακή πλατφόρμα τεχνητής νοημοσύνης, δεν είναι πάντα εύκολο να γνωρίζεις πού αποθηκεύεται, για πόσο διάστημα διατηρείται και με ποιον τρόπο μπορεί να χρησιμοποιηθεί. Ο George Martin, σύμβουλος ασφάλειας και προστασίας δεδομένων στον οργανισμό South West Grid for Learning, επισημαίνει ότι οι χρήστες έχουν περιορισμένη ορατότητα ως προς το τι συμβαίνει στις φωτογραφίες μετά την ανάρτησή τους. Ένας από τους προβληματισμούς που θέτει είναι το ενδεχόμενο να χρησιμοποιηθούν για την εκπαίδευση μοντέλων τεχνητής νοημοσύνης. Αυτό δεν σημαίνει ότι κάθε φωτογραφία που ανεβάζεις χρησιμοποιείται αυτομάτως με αυτόν τον τρόπο. Η διαχείριση των δεδομένων διαφέρει ανάλογα με την πλατφόρμα, τους όρους χρήσης και τις διαθέσιμες ρυθμίσεις απορρήτου. Γι' αυτό, πριν ανεβάσεις μια φωτογραφία, έλεγξε αν η υπηρεσία χρησιμοποιεί το περιεχόμενο που της παρέχεις για την εκπαίδευση των μοντέλων της και αν σου δίνει τη δυνατότητα να απενεργοποιήσεις αυτή την επιλογή. Μην υποθέτεις ότι οι προεπιλεγμένες ρυθμίσεις προστατεύουν πάντα την ιδιωτικότητά σου.

Γιατί οι ειδικοί είναι επιφυλακτικοί με τις φωτογραφίες των παιδιών

Προφανώς και δεν πρέπει να φοβόμαστε συνολικά την τεχνολογία, καθώς όπως υποστηρίζει ο David Ellis, καθηγητής Συμπεριφορικής Επιστήμης στο Πανεπιστήμιο του Bath, μπορεί να βελτιώσει σημαντικά την καθημερινότητά μας. Όταν, όμως, πρόκειται για τη μεταφόρτωση φωτογραφιών παιδιών σε διαδικτυακά συστήματα τεχνητής νοημοσύνης, εκφράζει τις επιφυλάξεις του. Ο ίδιος διακρίνει τα εργαλεία που λειτουργούν τοπικά, χωρίς σύνδεση στο διαδίκτυο, από εκείνα που βασίζονται σε υπηρεσίες cloud. Όταν η επεξεργασία γίνεται αποκλειστικά στη συσκευή σου, χωρίς αποστολή δεδομένων σε εξωτερικούς διακομιστές, η εικόνα δεν χρειάζεται να μεταφερθεί σε τρίτους. Αντίθετα, μια διαδικτυακή υπηρεσία μπορεί να απαιτεί τη μεταφόρτωσή της στους διακομιστές του παρόχου.

Ακόμη πιο αυστηρή είναι η προειδοποίηση του Δρ Simon Thorne, ανώτερου λέκτορα Πληροφορικής στο Cardiff School of Technologies. Όπως αναφέρει στο BBC, θεωρεί ιδιαίτερα επικίνδυνη την ανάρτηση φωτογραφιών που επιτρέπουν την ταυτοποίηση ενός προσώπου, καθώς οι χρήστες συχνά δεν γνωρίζουν επαρκώς πώς αποθηκεύονται ή επαναχρησιμοποιούνται τα αρχεία τους. Ο ίδιος επισημαίνει ότι υπάρχει το ενδεχόμενο διαρροής δεδομένων, αλλά και χρήσης του υλικού για την εκπαίδευση μελλοντικών εκδόσεων μοντέλων. Αναφέρεται επίσης στον κίνδυνο περαιτέρω διάθεσης των εικόνων, για τον οποίο ο χρήστης μπορεί να μην έχει σαφή εικόνα.

Το βασικό ζήτημα, επομένως, δεν είναι μόνο ποιος βλέπει σήμερα τη φωτογραφία του παιδιού σου αλλά το κατά πόσο μπορείς να ελέγξεις τη μελλοντική χρήση της.

Οι εργασίες έγιναν πιο εύκολες με την AI αλλά οι έφηβοι παραδέχονται ότι χάνουν κάτι σημαντικό

Μια φωτογραφία μπορεί να αποκαλύπτει περισσότερα απ' όσα φαντάζεσαι

Ίσως πιστεύεις ότι μια φωτογραφία περιλαμβάνει μόνο όσα βλέπεις στην οθόνη σου. Σε ορισμένες περιπτώσεις, όμως, μπορεί να συνοδεύεται από metadata, δηλαδή πληροφορίες που σχετίζονται με το αρχείο και ενδέχεται να αποκαλύπτουν στοιχεία για τη λήψη του. Ανάλογα με τη συσκευή, τις ρυθμίσεις και τον τρόπο επεξεργασίας της εικόνας, αυτά μπορεί να περιλαμβάνουν την ημερομηνία και την ώρα της λήψης, καθώς και πληροφορίες τοποθεσίας. Σε ορισμένες περιπτώσεις, το ίδιο το περιεχόμενο της φωτογραφίας μπορεί να αποκαλύπτει επιπλέον στοιχεία. Ο George Martin επισημαίνει ότι οι σχολικές φωτογραφίες ενδέχεται να συνδέονται με πληροφορίες για το σχολείο ή τον τόπο όπου τραβήχτηκαν. Μια σχολική στολή, ένα έμβλημα, μια πινακίδα ή ένα αναγνωρίσιμο σημείο στο φόντο μπορεί να δώσει στοιχεία για την ταυτότητα και την καθημερινότητα ενός παιδιού. Αυτό δεν σημαίνει ότι κάθε φωτογραφία αποκαλύπτει αυτομάτως την τοποθεσία ή το σχολείο του παιδιού σου. Σημαίνει, όμως, ότι αξίζει να εξετάζεις όχι μόνο το ίδιο το πρόσωπο που απεικονίζεται, αλλά και τις πληροφορίες που το συνοδεύουν.

Πριν ανεβάσεις μια φωτογραφία, έλεγξε αν περιλαμβάνει δεδομένα τοποθεσίας και αφαίρεσέ τα, όπου είναι δυνατόν και χρειάζεται. Απόφυγε επίσης να κοινοποιείς φωτογραφίες στις οποίες φαίνονται καθαρά το όνομα του σχολείου, η σχολική στολή ή άλλα αναγνωρήσιμα στοιχεία.

Ο κίνδυνος της κακόβουλης χρήσης εικόνων μέσω AI

Ένας από τους σοβαρότερους προβληματισμούς που αναδεικνύονται στο δημοσίευμα αφορά τη δυνατότητα της τεχνητής νοημοσύνης να δημιουργεί ολοένα πιο ρεαλιστικές εικόνες, ακόμη και όταν αυτές απεικονίζουν καταστάσεις που δεν συνέβησαν ποτέ. Η ανησυχία δεν περιορίζεται στη μη εξουσιοδοτημένη αποθήκευση ή κοινοποίηση μιας φωτογραφίας. Αφορά και το ενδεχόμενο μια φωτογραφία παιδιού να χρησιμοποιηθεί ως βάση για τη δημιουργία παραποιημένου, επιβλαβούς υλικού.

Σύμφωνα με στοιχεία που παραθέτει το BBC από πρόσφατη έκθεση του Internet Watch Foundation, οργανισμού που εργάζεται για την αντιμετώπιση της σεξουαλικής κακοποίησης παιδιών στο διαδίκτυο, κατά το πρώτο εξάμηνο του 2026 εντοπίστηκαν περισσότερες φωτογραφίες σεξουαλικής κακοποίησης παιδιών που είχαν δημιουργηθεί με τεχνητή νοημοσύνη από όσες είχαν εντοπιστεί συνολικά σε ολόκληρο το 2025.

Το στοιχείο αυτό αναδεικνύει τη σοβαρότητα του προβλήματος και την ανάγκη για μεγαλύτερη επαγρύπνηση καθώς οι δυνατότητες παραποίησης φωτογραφιών μπορούν να αξιοποιηθούν με τρόπους που προκαλούν πραγματική βλάβη. Ο George Martin προειδοποιεί, μάλιστα, ότι όταν μια φωτογραφία διαδοθεί στο διαδίκτυο, μπορεί να είναι εξαιρετικά δύσκολο να εντοπιστούν όλα τα αντίγραφά της και να απομακρυνθούν οριστικά. Όμως, ακόμη κι αν διαγράψεις το αρχικό αρχείο από μια πλατφόρμα, δεν είναι βέβαιο ότι θα εξαφανιστούν αντίγραφα που έχουν ήδη αποθηκευτεί ή κοινοποιηθεί αλλού.

AI Chatbots: Οι «ψηφιακοί φίλοι» των εφήβων κερδίζουν έδαφος: Τι κρύβεται πίσω από τη νέα τάση;

Τι να ελέγχεις πριν ανεβάσεις φωτογραφία του παιδιού σου σε AI

Δεν χρειάζεται να αποκλείσεις κάθε τεχνολογικό εργαλείο από την καθημερινότητά σου. Μπορείς, όμως, να κάνεις πιο προσεκτικές επιλογές, ειδικά όταν αφορά εικόνες που αποκαλύπτουν την ταυτότητα του παιδιού σου.

Πριν πατήσεις «upload», ακολούθησε μερικά βασικά βήματα:

Έλεγξε την πολιτική απορρήτου. Δες τι αναφέρει η πλατφόρμα για την αποθήκευση, τη διατήρηση και τη χρήση των εικόνων που ανεβάζεις.

Έλεγξε τις ρυθμίσεις εκπαίδευσης των μοντέλων. Αναζήτησε αν μπορείς να απενεργοποιήσεις τη χρήση του περιεχομένου σου για την εκπαίδευση της τεχνητής νοημοσύνης. Να θυμάσαι ότι αυτή η επιλογή δεν εξασφαλίζει από μόνη της πως δεν θα αποθηκευτεί η εικόνα.

Προτίμησε την τοπική επεξεργασία, όταν είναι εφικτό. Αν ένα εργαλείο μπορεί να λειτουργήσει στη συσκευή σου χωρίς να στέλνει τις φωτογραφίες σε εξωτερικούς διακομιστές, μπορεί να περιορίσει την έκθεση των δεδομένων σου. Έλεγξε, ωστόσο, πώς λειτουργεί στην πράξη.

Απόφυγε αναγνωριστικά στοιχεία. Σχολικές στολές, εμβλήματα, ονόματα, πινακίδες και αναγνωρίσιμες τοποθεσίες μπορεί να αποκαλύψουν περισσότερα απ' όσα θέλεις.

Έλεγξε τα μεταδεδομένα. Όπου είναι δυνατόν, αφαίρεσε τις πληροφορίες τοποθεσίας από το αρχείο πριν το κοινοποιήσεις.

Σκέψου αν χρειάζεται να ανεβάσεις τη φωτογραφία. Αν μπορείς να πετύχεις το ίδιο αποτέλεσμα χωρίς να χρησιμοποιήσεις μια αναγνωρίσιμη φωτογραφία του παιδιού σου, προτίμησε αυτή τη λύση.